Kennarinn sem námskrársmiður : námskrárfræðileg nálgun á samfélagsgreinakennslu

Ritgerð þessi er eigindleg viðtalsrannsókn byggð á hálf-opnum viðtölum við samfélagsgreinakennara á unglingastigi. Rannsóknarspurningin er: Hvað hefur áhrif á samfélagsfræðikennara þegar þeir velja námsefni og kennsluaðferðir? Fræðilegt baksvið ritgerðarinnar er námskrárfræði. Þátttakendur í rannsókninni voru sex samfélagsgreinakennarar á höfuðborgarsvæðinu. Áttu þeir það sameiginlegt að hafa kennt samfélagsgreinar á unglingastigi skólaárið 2019-2020. Voru þeir flestir samfélagsgreinamenntaðir og með mikla starfsreynslu sem kennarar. Einnig voru rýndar námskrár skólanna sem kennararnir starfa við og samfélagsgreinakafli aðalnámskrár 2013. Niðurstöðurnar eru í samræmi við þróun menntunar á Íslandi frá hefðbundna skólanum (e. traditional education) yfir í framsækna skólann (e. progressive education). Aðalnámskráin og samfélagsgreinakafli hennar fylgja nemendamiðaðri og samfélagsmiðaðri námskrárstefnu. Samfélagsgreinakennararnir fundu sig í öllum fjórum stefnunum í flokkunarkerfi Michael Schiros. Þær eru nemendamiðuð námskrárstefna, samfélagsmiðuð námskrárstefna, umbótamiðuð námskrárstefna og fræðigreinamiðuð námskrárstefna. Aðhylltust þeir þó mest nemendamiðaða námskrárstefnu. Samband var á milli hugmyndafræði kennaranna og áherslna þeirra í kennslu. Áhugi nemanda, reynsla kennaranna í starfi og hefðir innan skólanna höfðu mikið að segja um hvernig þeir höguðu kennslu sinni. Oft höfðu skólanámskrár grunnskóla lítið fram að færa umfram Aðalnámskrá grunnskóla. Má því álykta að „macro“, „micro“ og „nano“ þættir hafi umtalsverð áhrif á framkvæmd samfélagsgreinanámskrárinnar en að „meso“ þættir í samfélagskerfinu hafi lítil áhrif. Af rannsókninni má draga þá ályktun að samfélagsgreinakennarar hafi mikið frelsi í starfi og því sé fagmennska þeirra og menntun mikilvæg. Einnig að kenningin um kennarann sem námskrársmið eigi vel við samfélagsgreinakennslu á unglingastigi.

Author dc:creator

• Einar Hallgrímsson 1985-

Contributors dc:contributor

• Háskóli Íslands

• Meistaraprófsritgerðir
• Kennsla samfélagsgreina
• Eigindlegar rannsóknir
• Kennarar
• Samfélagsfræði (námsgrein)
• Námskrárfræði

Language dc:language.iso

is

Handle dc:identifier.uri

http://hdl.handle.net/1946/37195

OAI identifier oai:identifier

oai:skemman.is:1946/37195