Η διερεύνηση της μοναξιάς και της προβληματικής χρήσης του διαδικτύου στους εφήβους: ο ρόλος των σχέσεων με τους γονείς

Θεωρητικό υπόβαθρο: Η χρήση του διαδικτύου αυξάνεται σημαντικά τα τελευταία χρόνια και ιδιαίτερα κατά την εφηβεία. Παράγοντες που συνεισφέρουν σ’ αυτό είναι το αίσθημα μοναξιάς των εφήβων και η οικογενειακή λειτουργικότητα. Σκοπός: Κύριος σκοπός της μελέτης ήταν αρχικά η διερεύνηση της σχέσης μοναξιάς και προβληματικής χρήσης διαδικτύου στους εφήβους και δευτερευόντως η εξέταση του κατά πόσο η οικογενειακή λειτουργικότητα διαμεσολαβεί στην σχέση αυτή. Μεθοδολογία: Στην έρευνα συμμετείχαν αρχικά 250 μαθητές και μαθήτριες τεσσάρων Ημερήσιων Γυμνασίων της Αττικής, ηλικίας 13–15 ετών (Μ=13,5 SD=1,0), εκ των οποίων το τελικό δείγμα διαμορφώθηκε σε 196 εφήβους μετά τον έλεγχο πληρότητας των απαντήσεων. Από τους συμμετέχοντες, 78 (39,8%) ήταν αγόρια και 118 (60,2%) κορίτσια. Για τη συλλογή των δεδομένων χρησιμοποιήθηκαν τρεις τυποποιημένες και διεθνώς αναγνωρισμένες κλίμακες: το Τεστ Εξάρτησης από το Διαδίκτυο (Internet Addiction Test – IAT), το Εργαλείο Αξιολόγησης Οικογενειακής Λειτουργικότητας (Family Assessment Device – FAD) και η Κλίμακα Μοναξιάς του Λουβέν (Louvain Loneliness Scale –LACA). Αποτελέσματα: Η μέση συνολική βαθμολογία εξάρτησης από το διαδίκτυο ήταν μέτρια (Μ = 39,4 SD = 17,1). Μέτριες τιμές στην μοναξιά Μ = 23,4–20,6 (SD = 7,8–6,6), και στην κλίμακα οικογενειακής λειτουργικότητας Μ = 2,29–2,06 (SD = 0,35–0,40). Σημαντικές διαφορές παρατηρήθηκαν στη χρήση για παιχνίδια μεταξύ αγοριών και κοριτσιών (83,3% vs 49,2%, χ² = 23,47, p < 0,001), στον τύπο υπολογιστή (χ² = 12,13, p = 0,002) και στη χρήση chat (χ² = 6,05, p = 0,014). Στην πολυπαραγοντική ανάλυση, η χρήση διαδικτύου για chat σχετιζόταν με μικρότερη πιθανότητα μέτριας/υψηλής εξάρτησης (OR = 0,47, 95% CI: 0,24–0,93, p = 0,029), ενώ η αποκλειστική χρήση υπολογιστή επίσης λειτουργούσε προστατευτικά (OR = 0,22, 95% CI: 0,08–0,56, p = 0,002). Η διάσταση «Ρόλοι» της οικογενειακής λειτουργικότητας συσχετίστηκε θετικά με την «Ψυχολογική/Συναισθηματική Σύγκρουση» (β = 0,201, p = 0,001), τη «Διαχείριση χρόνου» (β = 0,194, p < 0,001) και τη συνολική βαθμολογία εξάρτησης (β = 0,194, p < 0,001). Επιπλέον, η κοινωνική μοναξιά απέναντι στους συνομηλίκους σχετίστηκε θετικά με υψηλότερα επίπεδα εξάρτησης (β = 0,194, p < 0,001). Συμπέρασμα: Η ποιότητα των σχέσεων με συνομηλίκους και η σαφήνεια των οικογενειακών ρόλων επηρεάζουν την ένταση της εξάρτησης, ενώ οι τρόποι πρόσβασης και χρήσης του διαδικτύου μπορούν να διαφοροποιήσουν τη συμπεριφορά των εφήβων. Τα ευρήματα συμφωνούν με προηγούμενες μελέτες που τονίζουν τη σημασία της κοινωνικής ένταξης και της οικογενειακής συνοχής στην πρόληψη της προβληματικής χρήσης του διαδικτύου. Οι παρατηρούμενες σχέσεις υπογραμμίζουν την ανάγκη για παρεμβάσεις που ενισχύουν την οικογενειακή λειτουργικότητα και τις κοινωνικές δεξιότητες των εφήβων.

Authors dc:creator

• Βαγενά Αγγελική
• Vagena Angeliki

• Επιστήμες Υγείας
• Health Sciences

Language dc:language

Ελληνικά, Greek

Identifier

uoadl:5402866

OAI identifier oai:identifier

oai:lib.uoa.gr:uoadl:5402866