Study of patients with selective immunoglobulin A deficiency: clinical phenotype and immunological evaluation

Η εκλεκτική ανεπάρκεια IgA (Selective IgA deficiency, SIgAD) αποτελεί την πιο συχνή πρωτοπαθή ανοσοανεπάρκεια και χαρακτηρίζεται από σημαντική κλινική ετερογένεια και μεταβλητή ανοσολογική εξέλιξη. Παρά τη σχετικά υψηλή της συχνότητα, τα συνδυασμένα κλινικά και ανοσογενετικά δεδομένα —ιδίως σε πληθυσμούς της Νότιας Ευρώπης— παραμένουν περιορισμένα. Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η ολοκληρωμένη προσέγγιση της SIgAD σε ελληνικό πληθυσμό, μέσω της ενσωμάτωσης κλινικών δεδομένων και λεπτομερούς ανάλυσης των HLA αντιγόνων. Η μελέτη περιλάμβανε δύο συνιστώσες: (1) αναδρομική κλινική κοορτή παιδιατρικών και ενήλικων ασθενών με SIgAD, με αξιολόγηση του φαινότυπου κατά τη διάγνωση και κατά τη μακροχρόνια παρακολούθηση, και (2) ανοσογενετική ανάλυση τύπου case–control, με σύγκριση της συχνότητας HLA αλληλομόρφων και βιβλιογραφικά καθορισμένων HLA προφίλ ευαισθησίας μεταξύ ασθενών και υγιών Ελλήνων μαρτύρων. Η τελική κλινική κοορτή περιλάμβανε 24 ασθενείς (17 παιδιά, 7 ενήλικες), ενώ η ανοσογενετική ανάλυση περιλάμβανε 20 ασθενείς και 80 μάρτυρες. Κατά τη διάγνωση, οι υποτροπιάζουσες λοιμώξεις —κυρίως του αναπνευστικού συστήματος— αποτελούσαν την κυρίαρχη κλινική εκδήλωση, επηρεάζοντας το 66,7% των ασθενών συνολικά (58,8% παιδιατρικών και 85,7% ενηλίκων). Αυτοάνοσες εκδηλώσεις παρατηρήθηκαν στο 20,8%, αλλεργίες στο 12,5% και γαστρεντερικές διαταραχές στο 12,5%, ενώ το 16,7% των ασθενών ήταν ασυμπτωματικοί. Κατά την παρακολούθηση, καταγράφηκε σημαντική μείωση των υποτροπιαζουσών λοιμώξεων (25,0%, p = 0,002), καθώς και σημαντική αύξηση των ασυμπτωματικών ασθενών (50,0%, p = 0,008). Οι αυτοάνοσες και λοιπές μη λοιμώδεις εκδηλώσεις παρέμειναν σταθερές. Μεταβολή των επιπέδων IgA σε φυσιολογικές τιμές παρατηρήθηκε στο 10% των ασθενών, ενώ το 6% εξελίχθηκε σε φαινότυπο συμβατό με κοινή ποικίλη ανοσοανεπάρκεια (Common Variable Immunodeficiency, CVID), αναδεικνύοντας τη δυναμική και απρόβλεπτη φύση της νόσου. Η ανοσογενετική ανάλυση ανέδειξε τα HLA-DRB1*01:02, HLA-B*14 και HLA- Α*33 ως τα ισχυρότερα ευρήματα σε επίπεδο αλληλόμορφων (στατιστικά σημαντικά μετά από διόρθωση Bonferroni). Στην ανάλυση τεσσάρων βιβλιογραφικά προκαθορισμένων HLA προφίλ ευαισθησίας, το προφίλ φορέα συμβατό με B*14–DRB1*01:02–DQB1*05:01 εμφάνισε τον ισχυρότερο εμπλουτισμό στους ασθενείς, υποστηρίζοντας τον νοτιοευρωπαϊκό/μεσογειακό B14/DR1/DQ5 απλότυπο. Εμπλουτισμοί των HLA-DQA1*01:01 και HLA-DQB1*05:01 θεωρήθηκαν υποστηρικτικοί του ίδιου απλότυπου. Ως δευτερεύον, λιγότερο κυρίαρχο παρατηρήθηκε το προφίλ φορέα συμβατό με B*08–DRB1*03:01–DQB1*02:01, αντίστοιχο του κλασικού βορειοευρωπαϊκού B8/DR3/DQ2 απλότυπου. Συμπερασματικά, η παρούσα μελέτη καταδεικνύει ότι η SIgAD στον ελληνικό πληθυσμό χαρακτηρίζεται από βελτίωση των λοιμωδών εκδηλώσεων με την πάροδο του χρόνου, εμμένουσα ανοσολογική δυσρύθμιση και κυρίως μεσογειακό πρότυπο HLA ευαισθησίας. Τα ευρήματα υποστηρίζουν ότι ο κλινικός φαινότυπος και το ανοσογενετικό υπόβαθρο είναι αλληλένδετα, ενώ ταυτόχρονα υπογραμμίζουν την ανάγκη για μακροχρόνια παρακολούθηση και προσεκτική ερμηνεία των συσχετίσεων γονότυπου–φαινότυπου. Απαιτούνται μεγαλύτερες μελέτες για την επιβεβαίωση των ευρημάτων και την αποσαφήνιση των παθογενετικών μηχανισμών της SIgAD.

Authors dc:creator

• Παπασταματίου Θεοδώρα
• Papastamatiou Theodora

• Επιστήμες Υγείας
• Health Sciences

Language dc:language

Ελληνικά, Greek

Identifier

uoadl:5374196

OAI identifier oai:identifier

oai:lib.uoa.gr:uoadl:5374196