An Insight of Gendered and Taboo Language in Machine Translation & AI: Ethical and Linguistic Challenges in the English - Greek Translations of LGBTQ+ Discourse

Οι ραγδαίες εξελίξεις, καθώς και η αυξανόμενη ενσωμάτωση συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης (AI) και Μηχανικής Μετάφρασης (MT) στη μεταφραστική διαδικασία, έχουν αναδείξει σημαντικές ηθικές και γλωσσικές προκλήσεις, ιδίως σε περιπτώσεις που αφορούν περιθωριοποιημένες κοινωνικές ομάδες. Η παρούσα μεταπτυχιακή διατριβή εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο αποδίδονται η έμφυλη γλώσσα, η LGBTQ+ ορολογία, καθώς και η ταμπού γλώσσα και οι υβριστικοί χαρακτηρισμοί, από συστήματα βασισμένα στην Τεχνητή Νοημοσύνη και τη Μηχανική Μετάφραση, σε σύγκριση με δημοσιευμένες μεταφράσεις στις οποίες παρεμβαίνει ο ανθρώπινος παράγοντας, από τα Αγγλικά προς τα Ελληνικά. Δεδομένου ότι η αγγλική γλώσσα χαρακτηρίζεται από σχετική ουδετερότητα ως προς το γένος, ενώ η ελληνική αποτελεί γραμματικά έμφυλη γλώσσα, το συγκεκριμένο γλωσσικό ζεύγος προσφέρει ένα γόνιμο πεδίο διερεύνησης του τρόπου με τον οποίο οι γλωσσικοί περιορισμοί, σε συνδυασμό με την κοινωνική ευαισθησία του LGBTQ+ λόγου, επηρεάζουν τις μεταφραστικές πρακτικές. Υιοθετώντας έναν μικτό μεθοδολογικό σχεδιασμό, η μελέτη συνδυάζει ποσοτική αναγνώριση προτύπων και συστηματικών τάσεων με ποιοτική, κριτική ανάλυση λόγου των εφαρμοζόμενων γλωσσικών στρατηγικών, προκειμένου να αναδειχθεί η λειτουργία της γλώσσας τόσο σε μικροεπίπεδο όσο και σε μακροεπίπεδο. Για τις ανάγκες της ανάλυσης, συγκροτήθηκε ένα σώμα αγγλικών κειμένων με επισήμως δημοσιευμένες ελληνικές μεταφράσεις, το οποίο μεταφράστηκε εκ νέου με επιλεγμένα συστήματα AI και MT υπό ελεγχόμενες συνθήκες. Τα δεδομένα κωδικοποιήθηκαν χειροκίνητα σε τρεις αναλυτικούς άξονες: έμφυλα φαινόμενα λόγου, ορολογικά φαινόμενα και φαινόμενα ταμπού λόγου. Τα ευρήματα καταδεικνύουν ότι τόσο τα συστήματα AI όσο και MT τείνουν να αναπαράγουν το αρσενικό ως προεπιλεγμένο γένος, ετεροκανονικές παραδοχές, ορολογική αστάθεια και απουσία της ηθικής διαμεσολάβησης στη διαχείριση της ταμπού γλώσσας. Αντιθέτως, οι επαγγελματικές μεταφράσεις επιδεικνύουν συμπεριληπτικές στρατηγικές, ορολογική σταθερότητα και άμβλυνση της επιθετικότητας. Η μελέτη καταλήγει στο συμπέρασμα ότι, παρά το υψηλό επίπεδο γλωσσικής ευχέρειας που επιτυγχάνουν τα αυτοματοποιημένα συστήματα μετάφρασης, παραμένουν περιορισμένα ως προς τη διαχείριση κοινωνικά ευαίσθητου λόγου, γεγονός που αναδεικνύει τη συνεχιζόμενη ανάγκη για κριτική ανάλυση και μελλοντική έρευνα γύρω από πρακτικές βελτίωσης.

Authors dc:creator

• ΜΑΓΓΑΝΑ ΜΑΡΙΑ
• MANGANA MARIA

• Γλώσσα – Λογοτεχνία
• Language – Literature

Language dc:language

English

Identifier

uoadl:5372477

OAI identifier oai:identifier

oai:lib.uoa.gr:uoadl:5372477