Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Η Κοινή Ευρωπαϊκή πολιτική Άμυνας και Διαχείρισης Κρίσεων από την θεσμική καθιέρωση στη Στρατηγική πράξη, Διεθνείς προκλήσεις και ευκαιρίες

Abstract

dc:description

Η παρούσα εργασία επιδιώκει μέσα από μια βιβλιογραφική ποιοτική έρευνα να αξιολογήσει το επίπεδο της αμυντικής ολοκλήρωσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά και το πως αυτή έχει προσαρμοστεί στις αλλαγές του σύγχρονου ρευστού γεωπολιτικού γίγνεσθαι. Η μελέτη των διαφόρων Θεωριών που διατυπώθηκαν στο διάβα των δεκαετιών θα μας δώσει τη δυνατότητα να αντιληφθούμε τις διαφορετικές προσεγγίσεις που είχαν τα κράτη μέλη και να δικαιολογήσουμε τη στάση που κράτησαν σε σημαντικά επιχειρησιακά ζητήματα. Η μελέτη των κειμένων που έχουν στηρίξει την προσπάθεια για μια Κοινή Πολιτική Άμυνας και Ασφάλειας θα φανερώσουν τις δομές και τις διαδικασίες λήψης αποφάσεων. Ο ρόλος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, του Ύπατου Εκπροσώπου και της Επιτροπής Εξωτερικής Δράσης θα μας αποκαλύψουν τη μέθοδο μέσα από την οποία η θεσμική αποτύπωση μετατρέπεται σε πρακτική εφαρμογή. Βάσει αυτών των διαδικασιών, η ΕΕ δημιούργησε στρατηγεία προκειμένου να υποστηριχθεί η στρατιωτική δράση της τόσο εντός όσο και εκτός ευρωπαϊκού εδάφους τα οποία σχεδιάζουν και διευθύνουν τα προς εκτέλεση έργα. Το εύρος μεγάλο, καθώς εκτελέστηκαν αποστολές επιχειρησιακού σκοπού τόσο σε χερσαίο όσο και σε θαλάσσιο πεδίο αλλά και αποστολές στρατιωτικής υποβοήθησης για την υποστήριξη των βασανιζόμενων χωρών, πάντα υπό το πρίσμα του Διεθνούς Δικαίου. Παράλληλη δράση και μέλημα των αποστολών ήταν εκπαίδευση δυνάμεων καθώς και η αναδιοργάνωση των δομών της φιλοξενούσας χώρας με σκοπό τη σταδιακή αυτόνομη λειτουργία της. Η διαρκής παρουσία της σημαίας της Ευρώπης σε όλα τα «καυτά» πεδία του πλανήτη και ο ρόλος που έπαιξε στις επιχειρήσεις μαζί με τους εξωτερικούς δρώντες που έσπευσαν να τη συνδράμουν, αποτελούν πηγή χρήσιμων διαπιστώσεων. Σημαντικό ρήγμα στο οικοδόμημα της Ευρωπαϊκής Αμυντικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης δημιούργησε η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Η ύπαρξη γενικευμένης σύγκρουσης εντός ευρωπαϊκού εδάφους ήταν ένα πρωτόγνωρο ζήτημα που κλήθηκε να αντιμετωπίσει η Ένωση. Διχογνωμίες, διαφορετικές προσεγγίσεις και ξένες παρεμβάσεις φανέρωσαν τα κενά της Κοινής Αμυντικής Πολιτικής και οδήγησαν στην λήψη σοβαρών αποφάσεων. Η αδυναμία της ΕΕ να σταθεί στο ύψος των απαιτήσεων και να συνδράμει την ουκρανική πλευρά αποτέλεσε ένα καμπανάκι αλλαγής πλεύσης. Από τα παραπάνω, κατέστη σαφές πως η Ένωση οφείλει να επενδύσει στην ύπαρξη ισχυρών Ενόπλων Δυνάμεων οι οποίες θα έχουν τη δυνατότητα να δρουν αυτόνομα και με πλήρη υποστήριξη διοικητικής μέριμνας με την ελάχιστη δυνατή εξάρτηση από εταίρους. Η λήψη πολιτικών για την ενίσχυση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας (EDF), της Ευρωπαϊκής Αμυντικής Βιομηχανικής Στρατηγικής (European Defense Industrial Strategy- EDIS), του Προγράμματος για την Ευρωπαϊκή Αμυντική Βιομηχανία (European Defense Industry Programme- EDIP), τη Λευκή Βίβλο και τον Κανονισμός SAFE (Security Action for Europe) δείχνουν πως η γραμμή πλεύσης της Ένωσης είναι προσανατολισμένη στην αύξηση του αξιόμαχου των δυνάμεών της. Η ελληνική πλευρά με διαχρονική παρουσία στους αμυντικούς θεσμούς και τις αποστολές της ΕΕ με ηγετικό ρόλο στις Ναυτικές επιχειρήσεις οφείλει να αδράξει την ευκαιρία που της δίνεται. Η αναβίωση της εθνικής αμυντικής βιομηχανίας αλλά και η αναβάθμιση του διπλωματικού της αποτυπώματος είναι οπτικές ρεαλιστικές που θα επιτύχει αν διαχειριστεί σωστά τις ευρωπαϊκές παροχές.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Ιλαρίδης Αθανάσιος
  • Ilaridis Athanasios

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:5370938
OAI identifier oai:identifier
oai:lib.uoa.gr:uoadl:5370938

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-07-24
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Ιλαρίδης Αθανάσιος; Ilaridis Athanasios. Η Κοινή Ευρωπαϊκή πολιτική Άμυνας και Διαχείρισης Κρίσεων από την θεσμική καθιέρωση στη Στρατηγική πράξη, Διεθνείς προκλήσεις και ευκαιρίες. 2026. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5370938