Αντιλήψεις εκπαιδευτικών σχετικά με τα δικαιώματα των ζώων εκτροφής

Περίληψη Η παρούσα ποιοτική έρευνα διερευνά τις αντιλήψεις εκπαιδευτικών προσχολικής εκπαίδευσης σχετικά με τα ζώα εκτροφής, τα δικαιώματά τους και τον τρόπο με τον οποίο το ζήτημα αυτό μπορεί να προσεγγιστεί παιδαγωγικά στο πλαίσιο του νηπιαγωγείου. Μέσα από θεματική ανάλυση ημιδομημένων συνεντεύξεων αναδείχθηκε ένα σύνθετο πλέγμα στάσεων, αξιών και προβληματισμών, στο οποίο συνυπάρχουν η αναγνώριση της ηθικής υπόστασης των ζώων και η αποδοχή της κατανάλωσής τους ως κοινωνικά και διατροφικά δεδομένης πρακτικής. Οι συμμετέχουσες νοηματοδοτούν την αξία των ζώων εκτροφής άλλοτε ως έμβια όντα με δικαιώματα και άλλοτε ως αναπόσπαστο μέρος της διατροφικής αλυσίδας, με τις δύο αυτές οπτικές να συνυπάρχουν συχνά στο ίδιο αφηγηματικό πλαίσιο χωρίς να επιλύεται η μεταξύ τους ένταση. Τα δικαιώματα των ζώων περιγράφονται κυρίως μέσα από όρους ευζωίας, όπως οι συνθήκες διαβίωσης, η φροντίδα, η ελευθερία κινήσεων και η αποφυγή κακομεταχείρισης, ενώ η βιομηχανική εκτροφή και η υπερκατανάλωση αναδεικνύονται ως κεντρικά σημεία ηθικής ανησυχίας. Παράλληλα, η σύγκριση μεταξύ ζώων εκτροφής και ζώων συντροφιάς αποκαλύπτει ότι οι ηθικές ιεραρχήσεις που αποδίδονται δεν εδράζονται σε βιολογικές διαφορές, αλλά, εν αντιθέσει, σε κοινωνικές, πολιτισμικές και λειτουργικές κατασκευές που καθορίζουν τον ρόλο κάθε ζώου στη ζωή του ανθρώπου. Σε σχέση με τη σύνδεση κατανάλωσης κρέατος, περιβάλλοντος, υγείας και βιωσιμότητας, οι αντιλήψεις εμφανίζονται ετερογενείς. Κάποιες εκπαιδευτικοί αποσυνδέουν την κατανάλωση ζωικών προϊόντων από τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις, ενώ άλλες αναγνωρίζουν μακροπρόθεσμες συνέπειες που σχετίζονται με τη βιομηχανική παραγωγή και τις σύγχρονες διατροφικές πρακτικές. Στο πεδίο της εκπαιδευτικής πράξης, κυριαρχεί η έμμεση και επιφυλακτική προσέγγιση του θέματος, με αποφυγή ευθέων αναφορών στη θανάτωση των ζώων. Η στάση αυτή συνδέεται με την ηλικία των παιδιών, με φόβους συναισθηματικής επιβάρυνσης, αλλά και με την έλλειψη επιμόρφωσης και θεσμικής καθοδήγησης των εκπαιδευτικών. Οι συμμετέχουσες εκτιμούν ότι τα παιδιά προσχολικής ηλικίας δεν συνδέουν αυτονόητα το ζώο με το κρέας που καταναλώνουν και ότι η κατανόηση αυτής της σχέσης απαιτεί προσεκτική, διερευνητική και ηλικιακά προσαρμοσμένη παιδαγωγική διαχείριση. Οι προτάσεις τους για ευαισθητοποίηση και καλλιέργεια ενσυναίσθησης εστιάζουν σε βιωματικές δράσεις, στην επαφή με ζώα, στην αφήγηση, στη συζήτηση και στην ανάπτυξη γενικότερων αξιών σεβασμού και φροντίδας. Τα ευρήματα καταδεικνύουν ότι το ζήτημα των δικαιωμάτων των ζώων εκτροφής αποτελεί πεδίο έντονης ηθικής αμφιθυμίας και κοινωνικών αντιφάσεων, οι οποίες επηρεάζουν άμεσα τον τρόπο με τον οποίο μετασχηματίζεται σε σχολική γνώση και παιδαγωγική πρακτική στην προσχολική εκπαίδευση.

Authors dc:creator

• ΓΟΥΛΑ ΘΕΟΔΩΡΑ
• GOULA THEODORA

• Γενικά έργα
• General works

Language dc:language

Ελληνικά, Greek

Identifier

uoadl:5362673

OAI identifier oai:identifier

oai:lib.uoa.gr:uoadl:5362673