Παραλήρημα σε άνοια. Εργαλεία αναγνώρισης

Εισαγωγή: Το παραλήρημα που εμφανίζεται σε ασθενείς με άνοια αναφέρεται ως παραλήρημα το οποίο επικάθεται σε άνοια (Delirium superimposed on dementia -DSD). Ο υψηλός επιπολασμός του και οι σχετικές σοβαρές επιπλοκές του το καθιστά ως μείζον πρόβλημα κυρίως σε νοσηλευόμενους ηλικιωμένους. Η αλληλοεπικάλυψη των συμπτωμάτων της άνοιας και του παραληρήματος το καθιστά πρόκληση στην αναγνώρισή του. Σκοπός: Σκοπός αυτής της βιβλιογραφικής ανασκόπησης ήταν να αποτυπώσει τον επιπολασμό, τους παράγοντες κινδύνου, την έκβαση του DSD σε ηλικιωμένους υπό νοσηλεία ασθενείς, καθώς και να παραθέσει τα επικυρωμένα εργαλεία για την ανίχνευσή του. Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας μέσω της ηλεκτρονικής βάσης δεδομένων PubMed. Η αξιολόγηση της ποιότητας των μελετών έγινε με το κριτήριο CASP. Τα έτη δημοσίευσης των μελετών που επιλέχθηκαν ανήκουν χρονολογικά στο εύρος 2010-2023. Συμπεριλήφθηκαν μελέτες κοορτής, ασθενών/μαρτύρων και συγχρονικές μελέτες που περιλάμβαναν ασθενείς άνω των εξήντα ετών με παραλήρημα και άνοια και επικυρωμένα εργαλεία ανίχνευσης του. Δεν περιλήφθηκαν μελέτες περίπτωσης, άρθρα ανασκόπησης, αναφορές υποθέσεων (case reports) και επιστολές προς τον εκδότη. Αποτελέσματα: Συνολικά ανασκοπήθηκαν 42 μελέτες από τις οποίες ήταν 23 προοπτικές μελέτες, 5 αναδρομικές μελέτες και 14 συγχρονικές μελέτες. Ο επιπολασμός του παραληρήματος κυμαινόταν από 13% έως 84% των ασθενών που νοσηλεύονταν ηλικίας 60 ετών και άνω με άνοια. Το σύνολο των ασθενών από τις μελέτες ήταν 70.879 από τους οποίους οι ασθενείς με άνοια είναι 17.478 και με DSD 6.593. Σχετιζόμενους παράγοντες κίνδυνου όπως η ηλικία και η προϋπάρχουσα άνοια, δυσμενείς εκβάσεις όπως αυξημένη θνησιμότητα και λειτουργική εξάρτηση είναι λίγα από τα ευρήματα που βρέθηκαν να σχετίζονται με το πολυπαραγοντικό σύνδρομο του DSD. Επιπλέον εντοπίσαμε έγκυρα εργαλεία για τη διάγνωση του παραληρήματος που επιτίθεται στην άνοια με υψηλές ευαισθησίες και ειδικότητες όπως το Confusion Assessment Method, 4AT, 4DSD και συνδυασμένα εργαλεία για την έγκαιρη αναγνώρισή του. Συμπεράσματα: Παρά τα αντικρουόμενα ευρήματα μεταξύ των μελετών, η πλειονότητα συμφωνεί ως προς τη σοβαρότητα και την κλινική σημασία του συνδρόμου DSD. Ο υψηλός επιπολασμός και οι δυσμενείς επιπτώσεις του σε νοσηλευόμενους ηλικιωμένους με άνοια υπογραμμίζουν την ανάγκη για έγκαιρη αναγνώριση, πρόληψη και θεραπευτική αντιμετώπιση. Τέλος, προτείνεται ένα πλαίσιο καθοδήγησης για μελλοντικές ερευνητικές προσπάθειες ανάπτυξης ενός αξιόπιστου προτύπου αναφοράς για τη διάγνωση του DSD, το οποίο θα μπορούσε να βελτιώσει σημαντικά την κλινική του αναγνώριση.

Authors dc:creator

• Αντωνακάκη Ειρήνη
• Antonakaki Eirini

• Επιστήμες Υγείας
• Health Sciences

Language dc:language

Ελληνικά, Greek

Identifier

uoadl:5362274

OAI identifier oai:identifier

oai:lib.uoa.gr:uoadl:5362274