Διερεύνηση της συσχέτισης μεταξύ συνδρόμου αποφρακτικής άπνοιας ύπνου και εμβοών: βιβλιογραφική ανασκόπηση

Εισαγωγή: Το σύνδρομο αποφρακτικής άπνοιας ύπνου αποτελεί μία από τις συχνότερες χρόνιες διαταραχές του ύπνου και χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα επεισόδια μερικής ή πλήρους απόφραξης του ανώτερου αεραγωγού κατά τη διάρκεια του ύπνου. Τα επεισόδια αυτά οδηγούν σε διαλείπουσα υποξαιμία, μικροαφυπνίσεις και κατακερματισμό της αρχιτεκτονικής του ύπνου. Πέραν των αναπνευστικών εκδηλώσεων, το ΣΑΑΥ αναγνωρίζεται πλέον ως συστηματική νόσος με εκτεταμένες καρδιαγγειακές και νευρολογικές επιπτώσεις, οι οποίες αποδίδονται σε μηχανισμούς όπως το οξειδωτικό στρες, η χρόνια φλεγμονή, η ενδοθηλιακή δυσλειτουργία και η παρατεταμένη παθολογική ενεργοποίηση του συμπαθητικού νευρικού συστήματος. Οι εμβοές αποτελούν σύνθετο νευροωτολογικό σύμπτωμα πολυπαραγοντικής αιτιολογίας, με σημαντική επίδραση στην ποιότητα ζωής, στον ύπνο και στη γνωσιακή λειτουργία και συναισθηματική αυτορρύθμιση των ασθενών. Η σύγχρονη παθοφυσιολογική προσέγγιση των εμβοών περιλαμβάνει τόσο περιφερικούς μηχανισμούς, όπως η κοχλιακή δυσλειτουργία και η διαταραχή της μικροκυκλοφορίας του έσω ωτός, όσο και κεντρικούς μηχανισμούς που σχετίζονται με δυσλειτουργική νευροπλαστικότητα και απορρύθμιση του μηχανισμού της κεντρικής ακουστικής ενίσχυσης. Η πιθανή συσχέτιση μεταξύ ΣΑΑΥ και εμβοών είναι θεωρητικά εύλογη, ωστόσο η υπάρχουσα βιβλιογραφία παραμένει ετερογενής. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι η εκτενής και κριτική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας σχετικά με τη συσχέτιση μεταξύ συνδρόμου αποφρακτικής άπνοιας ύπνου και εμβοών, με έμφαση στους νευροωτολογικούς παθοφυσιολογικούς μηχανισμούς και δευτερευόντως στην ανάδειξη των μεθοδολογικών περιορισμών των διαθέσιμων μελετών. Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε δομημένη αφηγηματική βιβλιογραφική ανασκόπηση. Η κύρια βιβλιογραφική αναζήτηση διεξήχθη στη βάση δεδομένων PubMed, ενώ συμπληρωματικά χρησιμοποιήθηκαν η Cochrane Library και επιλεγμένες διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες στον τομέα της ιατρικής του ύπνου και της ωτορινολαρυγγολογίας. Συμπεριλήφθηκαν μελέτες σε ενήλικο πληθυσμό που διερευνούσαν άμεσα τη σχέση ΣΑΑΥ–εμβοών ή παρείχαν δεδομένα σχετικά με κοινούς παθοφυσιολογικούς μηχανισμούς. Η σύνθεση των δεδομένων πραγματοποιήθηκε ποιοτικά, με (α) διαγνωστικά κριτήρια και δείκτες βαρύτητας του συνδρόμου αποφρακτικής άπνοιας ύπνου (δείκτης άπνοιας–υπόπνοιας έναντι μετρήσεων που αποτυπώνουν το υποξαιμικό φορτίο), (β) αξιολόγηση των εμβοών (αυτοαναφορά έναντι επικυρωμένων εργαλείων, όπως ο δείκτης επιβάρυνσης εμβοών – Tinnitus Handicap Index (THI)), (γ) έλεγχος βασικών συγχυτικών παραγόντων (βαρηκοΐα, συμπεριλαμβανομένων ελλειμμάτων στις υψηλές συχνότητες, έκθεση σε θόρυβο, ηλικία, φύλο, δείκτης μάζας σώματος, καρδιαγγειακές συννοσηρότητες και μεταβλητές ψυχικής υγείας), και (δ) επάρκεια της στατιστικής ανάλυσης. Αποτελέσματα: Η πλειονότητα των μελετών παρατήρησης αναφέρει αυξημένο επιπολασμό εμβοών σε ασθενείς με ΣΑΑΥ σε σύγκριση με άτομα χωρίς διαταραχές ύπνου. Τα αποτελέσματα παρουσιάζουν σημαντική ετερογένεια ως προς τον σχεδιασμό των μελετών, τον ορισμό και τη μέτρηση των εμβοών και τη στατιστική προσαρμογή για συγχυτικούς παράγοντες. Παθοφυσιολογικά δεδομένα υποστηρίζουν ότι η διαλείπουσα υποξία και η ενδοθηλιακή δυσλειτουργία δύνανται να επηρεάσουν τη μικροκυκλοφορία του κοχλία και τη λειτουργία της αγγειώδους ταινίας, ενώ παράλληλα κεντρικοί μηχανισμοί σχετιζόμενοι με τη διαταραχή του ύπνου ενδέχεται να συμβάλλουν σε απορρύθμιση του μηχανισμού της κεντρικής ακουστικής ενίσχυσης. Επιπλέον, η κριτική ανάλυση της βιβλιογραφίας ανέδειξε ότι η πλειονότητα των διαθέσιμων δεδομένων προέρχεται από παρατηρητικές μελέτες, γεγονός που περιορίζει τη δυνατότητα αιτιολογικής ερμηνείας. Η απουσία μακροπρόθεσμης επανεκτίμησης, καθώς και η περιορισμένη ενσωμάτωση αντικειμενικών ακοολογικών παραμέτρων και δεικτών υποξαιμικού φορτίου, αποτελούν ουσιώδεις αδυναμίες που επηρεάζουν τη γενικευσιμότητα των ευρημάτων. Συμπεράσματα: Η διαθέσιμη βιβλιογραφία υποστηρίζει την ύπαρξη συσχέτισης μεταξύ ΣΑΑΥ και εμβοών. Η ενσωμάτωση της διάστασης του ύπνου στη νευροωτολογική αξιολόγηση ασθενών με εμβοές είναι κλινικά εύλογη και αναδεικνύεται η ανάγκη για μελλοντικές μελέτες υψηλότερης μεθοδολογικής ποιότητας.

Authors dc:creator

• Καραγιάννη Μύριαμ
• Karagianni Myriam

• Επιστήμες Υγείας
• Health Sciences

Language dc:language

Ελληνικά, Greek

Identifier

uoadl:5361941

OAI identifier oai:identifier

oai:lib.uoa.gr:uoadl:5361941