Mögulegar milliverkanir hjá sjúklingum: Algengi og alvarleiki mögulegra milliverkana og vinnulag, þekking og viðhorf lækna og lyfjafræðinga til milliverkana

Markmið: Fjöllyfjanotkun er algeng meðal eldri sjúklingahópa og auknar líkur eru á mögulegum milliverkunum með auknum fjölda lyfja. Markmið rannsóknarinnar var tvíþætt. Annars vegar að rannsaka algengi og alvarleika mögulegra milliverkana við innlögn og útskrift meðal eldri sjúklinga á Landspítala og bera það saman. Hins vegar að kanna núverandi vinnulag, þekkingu og viðhorf lækna og lyfjafræðinga við greiningu og úrvinnslu á mögulegum milliverkunum. Aðferðir: Í rannsóknarhluta I var framkvæmd aftursýn lýsandi rannsókn þar sem tekið var úrtak úr sjúkraskrárkerfinu Sögu, yfir þriggja mánaða tímabil, af sjúklingum sem náð höfðu 65 ára aldri. 500 sjúklingar voru valdir af handahófi úr úrtakinu. Lyfjalistar voru færðir inn í milliverkanagagnagrunninn, Micromedex. Fjöldi og alvarleiki mögulegra milliverkana voru skráðar, bæði við innlögn og útskrift. Í rannsóknarhluta II hannaði rannsakandi tvenns konar spurningalista þar sem spurt var um vinnulag, þekkingu og viðhorf til milliverkana. Spurningalistarnir voru settir upp í REDCap. Læknar og lyfjafræðingar fengu senda vefslóð á viðeigandi spurningalista í gegnum sín fagfélög. Niðurstöður: 63,5% sjúklinga hafði a.m.k eina mögulega milliverkun við innlögn, samanborið við 74,5% við útskrift. 21% milliverkana fengu úrlausn í legu. Lyf úr flokki segvarnarlyfja voru algengust til þess að valda mögulegum milliverkunum og blæðingarhætta var algengasta afleiðing mögulegra milliverkana. Fjöldi mögulegra milliverkana óx með auknum fjölda lyfja og karlar voru líklegri til þess að hafa fleiri mögulegar milliverkanir samanborið við konur. Flestir læknar og lyfjafræðingar leitast sjaldan eftir því að greina milliverkanir. Lyfjafræðingar hafa takmarkaðan aðgang af heildarlyfjalistum sjúklinga, sem takmarkar getu þeirra til þess að greina milliverkanir. Lyfjafræðingar telja sig hafa betra aðgengi að upplýsingum um milliverkanir, samanborið við lækna. Vísbendingar eru um að geta lækna og lyfjafræðinga til þess að greina milliverkanir er nokkuð ábótavant og ætla má að hluti þeirra líklega vanmeti eða ofmeti eigin þekkingu. Ályktanir: Mögulegar milliverkanir eru algengar hjá eldri sjúklingum sem leggjast inn á Landspítalann. Áhyggjuefni er að mögulegar milliverkanir eru algengari við útskrift samanborið við innlögn. Mikilvægt er að hægja á útskrift og auka aðkomu klínískra lyfjafræðinga. Stór hluti lækna og lyfjafræðinga eru almennt ekki að leitast eftir því að greina milliverkanir, það veldur áhyggjum. Lyfjafræðingar hafa oft takmarkaðan aðgang að lyfjalistum sjúklinga. Ef aðgengið er aukið, eykst geta þeirra til þess að greina milliverkanir.

Author dc:creator

• Þóra Björg Ingvadóttir 1992-

Contributors dc:contributor

• Háskóli Íslands

• Lyfjafræði
• Lyfjanotkun
• Aldraðir
• Rannsóknir

Language dc:language.iso

is

Handle dc:identifier.uri

http://hdl.handle.net/1946/27037

OAI identifier oai:identifier

oai:skemman.is:1946/27037