National and Kapodistrian University of Athens
Επαγγελματική εξουθένωση και ψυχική ανθεκτικότητα σε ειδικές ομάδες της Ελληνικής Αστυνομίας: συγκριτική μελέτη σε ΜΑΤ και Άμεση Δράση
Abstract
dc:descriptionΕισαγωγή: Η επαγγελματική εξουθένωση αποτελεί σημαντικό ζήτημα ψυχικής υγείας σε επαγγέλματα υψηλών απαιτήσεων, στα οποία οι εργαζόμενοι εκτίθενται συστηματικά σε πίεση, κίνδυνο, αβεβαιότητα και έντονη διαπροσωπική ένταση. Η αστυνομική εργασία, ιδίως σε επιχειρησιακές ομάδες πρώτης γραμμής, συνδέεται με αυξημένες απαιτήσεις αυτορρύθμισης, ταχείας λήψης αποφάσεων και διαχείρισης απρόβλεπτων περιστατικών. Παράλληλα, η ψυχική ανθεκτικότητα θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους προστατευτικούς ψυχολογικούς πόρους έναντι της επαγγελματικής επιβάρυνσης. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η διερεύνηση των επιπέδων επαγγελματικής εξουθένωσης και ψυχικής ανθεκτικότητας σε ειδικές ομάδες της Ελληνικής Αστυνομίας, καθώς και η συγκριτική ανάλυση μεταξύ αστυνομικών που υπηρετούν στις ΥΑΤ/ΥΜΕΤ και αστυνομικών της Άμεσης Δράσης/ΔΙ.ΑΣ. Επιπλέον, εξετάστηκε η σχέση μεταξύ ψυχικής ανθεκτικότητας και επαγγελματικής εξουθένωσης, καθώς και η προβλεπτική συμβολή της ανθεκτικότητας μετά τον συνυπολογισμό βασικών δημογραφικών και υπηρεσιακών παραγόντων. Μέθοδος: Το δείγμα περιλάμβανε 190 εν ενεργεία αστυνομικούς της Αθήνας, εκ των οποίων 106 υπηρετούσαν στις ΥΑΤ/ΥΜΕΤ και 84 στην Άμεση Δράση/ΔΙ.ΑΣ. Για τη μέτρηση της επαγγελματικής εξουθένωσης χρησιμοποιήθηκε το Burnout Assessment Tool (BAT-23 για τα κύρια συμπτώματα και 10 ερωτήματα δευτερογενών συμπτωμάτων), ενώ για τη μέτρηση της ψυχικής ανθεκτικότητας χρησιμοποιήθηκε η κλίμακα Connor-Davidson Resilience Scale (CD-RISC-25). Τα δεδομένα αναλύθηκαν με IBM SPSS Statistics. Πραγματοποιήθηκαν περιγραφικές αναλύσεις, έλεγχοι αξιοπιστίας Cronbach’s alpha, χ² έλεγχοι ανεξαρτησίας, t-test ανεξάρτητων δειγμάτων ή Welch όπου απαιτήθηκε, μη παραμετρικοί επανέλεγχοι, συσχετίσεις Pearson και Spearman, καθώς και ιεραρχική γραμμική παλινδρόμηση. Αποτελέσματα: Τα επίπεδα εσωτερικής συνέπειας των ψυχομετρικών δεικτών ήταν πολύ καλά έως εξαιρετικά (BAT core α = 0,944, CD-RISC α = 0,919). Δεν εντοπίστηκαν στατιστικά σημαντικές διαφορές μεταξύ των δύο επιχειρησιακών ομάδων ως προς τον συνολικό δείκτη επαγγελματικής εξουθένωσης ή ως προς τη συνολική ψυχική ανθεκτικότητα. Αντιθέτως, η ψυχική ανθεκτικότητα συσχετίστηκε αρνητικά και στατιστικά σημαντικά με τον συνολικό δείκτη BAT core (r = -0,471, p < 0,001), καθώς και με όλες τις επιμέρους διαστάσεις της εξουθένωσης. Στην ιεραρχική γραμμική παλινδρόμηση, η προσθήκη της ψυχικής ανθεκτικότητας αύξησε σημαντικά την εξηγούμενη διακύμανση της επαγγελματικής εξουθένωσης (ΔR² = 0,166, p < 0,001), ενώ η αλληλεπίδραση επιχειρησιακής ομάδας × ψυχικής ανθεκτικότητας δεν ήταν στατιστικά σημαντική. Συμπέρασμα: Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι η ψυχική ανθεκτικότητα αποτελεί κεντρικό ψυχολογικό παράγοντα που συνδέεται με χαμηλότερη επαγγελματική εξουθένωση σε αστυνομικούς ειδικών επιχειρησιακών ομάδων. Η απουσία σημαντικών διαφορών μεταξύ των δύο ομάδων δεν ακυρώνει την επιχειρησιακή ιδιαιτερότητα κάθε υπηρεσίας, αλλά υποδηλώνει ότι οι μηχανισμοί ψυχικής επιβάρυνσης και προστασίας ενδέχεται να είναι κοινοί στους αστυνομικούς πρώτης γραμμής. Η ενίσχυση της ανθεκτικότητας μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο άξονα προληπτικών παρεμβάσεων στο πλαίσιο της Ελληνικής Αστυνομίας.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Φλώρος Σωτήριος
- Floros Sotirios
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:5424624