Από την υστερία στις λειτουργικές νευρολογικές διαταραχές: Το διαγνωστικό πρόβλημα της νευρολογίας που επιβίωσε της αλλαγής του επιστημονικού παραδείγματος

Το νόσημα της Υστερίας απασχόλησε την ανθρωπότητα από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα και η νοσολογία της αντικατοπτρίζει τις θεωρητικές και επιστημολογικές αναζητήσεις του χώρου της Ιατρικής και της Νευρολογίας ανά τους αιώνες. Από τη θεωρία της μήτρας ή υστέρας στην Ελλάδα της αρχαιότητας, στην ανισορροπία των χυμών και την έννοια της «συμπάθειας» του Μεσαίωνα, η επιστημονική επανάσταση του 19ου αιώνα τοποθέτησε οριστικά την υποκείμενη παθολογία της Υστερίας στο νευρικό σύστημα, μετά την εδραίωση του ανατομοκλινικού μοντέλου. Το έργο πολλών σπουδαίων κλινικών ιατρών της Νευρολογίας, προεξάρχοντος του J. M. Charcot , διαλεύκανε και ταξινόμησε μια σειρά νοσημάτων τότε, θέτοντας το πλαίσιο της ειδικότητας της Νευρολογίας. Το νόσημα της Υστερίας αποτέλεσε σημείο ενδιαφέροντος λόγω της ιδιαίτερης κλινικής του εικόνας και του ανεξιχνίαστου υποβάθρου του. Οι υποθέσεις και οι περιγραφές που έγιναν εκείνα τα συναρπαστικά σε επίπεδο επιστημολογίας χρόνια, επιβεβαιώθηκαν σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό μεταγενέστερα με την εξέλιξη της τεχνολογίας και των διαγνωστικών μέσων. Ωστόσο, η επιστημονική τεκμηρίωση του νοσήματος της Υστερίας, σήμερα γνωστού με τον πολιτικά και επιστημονικά ορθότερο όρο της Λειτουργικής Νευρολογικής Διαταραχής, παραμένει το «πετραδάκι στο παπούτσι» της σύγχρονης Νευρολογίας. Τα τελευταία δεδομένα από σύγχρονα διαγνωστικά μέσα δεν έχουν ακόμα δώσει απάντηση σε μια σειρά ερωτημάτων σχετικών με τη νόσο. Εν τούτοις, η επιστημονική εξέλιξη δεν έχει περατωθεί και τα ερωτήματα είναι μελλοντικά εφικτό να απαντηθούν ή οι υπάρχουσες απαντήσεις στα ερωτήματα να αλλάξουν. Η επαναπροσέγγιση του νοσήματος της Υστερίας μέσω της σύγκρισης των ιστορικών στοιχείων με τις τελευταίες τεχνολογικές εξελίξεις κρίνεται εξαιρετικά επίκαιρη. Ο σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η καταγραφή των διαφορετικών προσεγγίσεων στο νόσημα της Υστερίας κατά τη διάρκεια της αλλαγής του επιστημονικού παραδείγματος στη Νευρολογία τον 19ο και 20ο αιώνα, η επιστημολογική τους ανάλυση και η συγκριτική τους μελέτη με τις σύγχρονες επικρατούσες θεωρίες που προκύπτουν από τα επιστημονικά δεδομένα που αποκτήθηκαν με την τεχνολογική εξέλιξη των 20ου και 21ου αιώνων. Τα αποτελέσματα της εργασίας περιλαμβάνουν την ανάδειξη της αβιβλιογράφητης έως τώρα πρώτης μελέτης Έλληνα ιατρού για την Υστερία, του Ιωάννη Δρίτσα. Αναδεικνύουν τις εύστοχες κλινικές υποθέσεις των Charcot και Sollier στο τέλος του 19ου αιώνα που επιβεβαιώνονται από τα σύγχρονα επιστημονικά δεδομένα. Υπογραμμίζουν, τέλος, τον παράγοντα της κοινωνικής θέσης της γυναίκας στην επιστημολογική πορεία των θεωριών μέσα στα χρόνια, και τον καταλυτικό ρόλο των μεγάλων κοινωνικών αλλαγών του 19ου αιώνα στην εξιχνίαση των αιτιών του νοσήματος. Η οριστική διαλεύκανση του μυστηρίου των Λειτουργικών Νευρολογικών Διαταραχών κρύβεται στο μεταίχμιο Νευρολογίας – Ψυχιατρικής και εξαρτάται από την απάντηση του διαχρονικού ερωτήματος της ανθρώπινης συνείδησης.

Authors dc:creator

• Παπαδόπουλος Βασίλειος
• Papadopoulos Vasileios

• Επιστήμες Υγείας
• Health Sciences

Language dc:language

Ελληνικά, Greek

Identifier

uoadl:5375923

OAI identifier oai:identifier

oai:lib.uoa.gr:uoadl:5375923