Forgangsröðunarkerfi á bráðamóttöku: Fræðileg samantekt um áhrif íhlutana í forgangsröðun á dvalartíma sjúklinga og tengsl hæfni hjúkrunarfræðinga við nákvæmni í forgangsröðun

Bakgrunnur: Örtröð á bráðamóttöku er alþjóðlegt vandamál. Hún getur lengt dvalartíma sjúklinga og haft víðtækar afleiðingar á afdrif þeirra. Undanfarna áratugi hafa verið reyndar mismunandi útfærslur af kerfum fyrir, í eða eftir forgangsröðun með það að markmiði að bæta flæði sjúklinga og stytta þar með dvalartíma þeirra. Í forgangsröðun spila hjúkrunarfræðingar lykilhlutverk, í því felst að forgangsraða sjúklingum í rétta flokka og í kjölfarið að koma þeim í rétt ferli innan bráðamóttöku. Til að sjúklingum sé raðað í viðeigandi flokk er mikilvægt að hjúkrunarfræðingur búi yfir tilheyrandi hæfni til að ákvarðanataka verði sem nákvæmust. Bráðamóttakan í Fossvogi er ekki undanskilin örtraðar vandamáli sem hefur aukist undanfarin ár en mikil vinna hefur átt sér stað þar til að leysa og fyrirbyggja þennan vanda. Tilgangur: Í fyrsta lagi að skoða mismunandi íhlutanir fyrir, í og eftir forgangsröðun til að kanna áhrif þeirra á dvalartíma sjúklinga. Í öðru lagi að kanna hvernig hæfni hjúkrunarfræðinga tengist nákvæmni í forgangsröðun. Aðferð: Gagnaöflun fór fram með kerfisbundinni leit með notkun á orðalista MeSH í gagnasafni PubMed, leitað var eftir rannsóknum á ensku frá árinu 2009-2019. Stuðst var við PRISMA flæðirit við greiningu heimilda. Gæði rannsókna voru metin samkvæmt hugmyndafræði Joanna Briggs stofnunarinnar. Niðurstöður: Samtals stóðust 17 rannsóknargreinar inntökuskilyrði. Þrettán rannsóknir sýndu hvaða áhrif mismunandi íhlutanir höfðu á dvalartíma sjúklinga. Fjórar rannsóknir fjölluðu um tengsl hæfni hjúkrunarfræðinga á nákvæmni í forgangsröðun. Hefðbundið forgangsröðunarkerfi eitt og sér náðu oft ekki að anna flæði sjúklinga með ásættanlegu móti. Íhlutun fyrir, í eða eftir forgangsröðun gat haft áhrif á þetta og leitt til þess að sjúklingi var fyrr komið í viðeigandi ferli miðað við bráðleika. Með þessu móti mátti draga úr dvalartíma sjúklinga sem gat haft jákvæð áhrif á afdrif þeirra. Þegar skoðuð voru tengslin milli hæfni og nákvæmni hjúkrunarfræðinga í forgangsröðun þá virtust starfsreynsla og menntun hafa takmarkaða þýðingu. Regluleg upprifjun verkferla höfðu jákvæð áhrif á nákvæmni í ákvarðanatöku í forgangsröðun. Ályktun: Íhlutanir fyrir, í og eftir forgangsröðun virðast geta stytt dvalartíma sjúklinga á bráðamóttökum. Mikilvægt er að gera ráð fyrir rúmum aðlögunartíma við innleiðingu nýrra íhlutanna. Þrátt fyrir aukna reynslu og menntun hjúkrunarfræðinga sem sinna forgangsröðun er ekki sjálfsagt að það skili sér í aukinni nákvæmni þegar kemur að ákvarðanatöku. Í því samhengi er mikilvægt að horfa á verkferla forgangsröðunarkerfanna sem nauðsynlegan þátt í því að meta bráðleika sjúklinga á áreiðanlegan hátt. Lykilorð: Forgangsröðun, forgangsröðunarkerfi, örtröð, dvalartími, hjúkrunarfræðingur, hæfni

Authors dc:creator

• Jón Andri Guðjónsson 1983-
• Tómas Eldjárn Vilhjálmsson 1991-

Contributors dc:contributor

• Háskóli Íslands

• Hjúkrunarfræði
• Bráðamóttaka
• Bráðalækningar
• Bráðahjúkrun
• Forgangsröðun

Language dc:language.iso

is

Handle dc:identifier.uri

http://hdl.handle.net/1946/33212

OAI identifier oai:identifier

oai:skemman.is:1946/33212