Η σχέση του αισθήματος του ανήκειν και της ψυχικής ανθεκτικότητας με τη διάρκεια αποχής και την ψυχική υγεία πρώην χρηστών Ν.A.

Εισαγωγή: Η εξάρτηση από ψυχοδραστικές ουσίες αποτελεί ένα σύνθετο βιοψυχοκοινωνικό φαινόμενο με σοβαρές επιπτώσεις στην ψυχική υγεία και την κοινωνική λειτουργικότητα του ατόμου. Στο πλαίσιο της απεξάρτησης, οι ομάδες αυτοβοήθειας, όπως οι Ναρκομανείς Ανώνυμοι (ΝΑ), διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην υποστήριξη των ατόμων σε ανάρρωση, προσφέροντας ένα περιβάλλον αποδοχής, ταύτισης και αμοιβαίας υποστήριξης. Παράγοντες όπως το αίσθημα του ανήκειν και η ψυχική ανθεκτικότητα συμβάλλουν στη διατήρηση της αποχής και στη βελτίωση της ψυχικής ευημερίας. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η διερεύνηση της σχέσης μεταξύ του αισθήματος του ανήκειν, της ψυχικής ανθεκτικότητας, της διάρκειας αποχής και των δεικτών ψυχικής υγείας (κατάθλιψη, άγχος, στρες) σε άτομα με ιστορικό εξάρτησης που συμμετέχουν ενεργά στις ομάδες των ΝΑ στην Ελλάδα. Μέθοδος: Πραγματοποιήθηκε ποσοτική έρευνα συγχρονικού σχεδιασμού. Η συλλογή των δεδομένων έγινε μέσω έντυπων και ηλεκτρονικών ερωτηματολογίων που διανεμήθηκαν σε δια ζώσης και διαδικτυακές ομάδες των ΝΑ στην Αθήνα. Στην έρευνα συμμετείχαν 92 μέλη των ΝΑ (67 άνδρες και 25 γυναίκες), με μέση ηλικία 49,18 έτη (SD=11,07). Για τη συλλογή των δεδομένων χρησιμοποιήθηκαν η Κλίμακα Αισθήματος του Ανήκειν (Sense of Belonging Scale - SBS-8), η Κλίμακα Ψυχικής Ανθεκτικότητας (Connor-Davidson Resilience Scale - CD-RISC-10) και η Κλίμακα Κατάθλιψης, Άγχους και Στρες (Depression Anxiety Stress Scale - DASS-21). Η στατιστική ανάλυση των δεδομένων πραγματοποιήθηκε μέσω συσχετίσεων Spearman, ελέγχου Mann-Whitney U και ιεραρχικής ανάλυσης παλινδρόμησης. Αποτελέσματα: Το αίσθημα του ανήκειν συσχετίστηκε αρνητικά με τα επίπεδα κατάθλιψης (rₛ​=−.336, p=.001) και άγχους (rₛ=−.261, p=.012). Η ψυχική ανθεκτικότητα παρουσίασε θετική συσχέτιση με τη διάρκεια αποχής (rₛ=.225, p<.05) και αναδείχθηκε ως ο μοναδικός στατιστικά σημαντικός προβλεπτικός παράγοντας αυτής, εξηγώντας επιπλέον 7,1% της διακύμανσης πέραν της συμβολής του αισθήματος του ανήκειν (ΔR²=.071, p=.011). Παράλληλα, σημαντικό ποσοστό των συμμετεχόντων (80,4%) εμφάνισε αυξημένα επίπεδα στρες. Συμπεράσματα: Τα ευρήματα της μελέτης υποδηλώνουν ότι, ενώ η ένταξη στην ομάδα φαίνεται να προστατεύει την ψυχική υγεία, μειώνοντας τα επίπεδα άγχους και κατάθλιψης, η μακροχρόνια διατήρηση της αποχής συνδέεται σε σημαντικό βαθμό με την ανάπτυξη εσωτερικών ψυχολογικών πόρων, όπως η ψυχική ανθεκτικότητα. Η ανθεκτικότητα φαίνεται να λειτουργεί ως σημαντικός προστατευτικός παράγοντας, πέραν της συμβολής του αισθήματος του ανήκειν, διευκολύνοντας το άτομο να διαχειρίζεται τις προκλήσεις της καθημερινότητας χωρίς την προσφυγή στη χρήση ουσιών.

Authors dc:creator

• Γκίκα Ιουλία
• Gkika Ioulia

• Επιστήμες Υγείας
• Health Sciences

Language dc:language

Ελληνικά, Greek

Identifier

uoadl:5376266

OAI identifier oai:identifier

oai:lib.uoa.gr:uoadl:5376266