Συστηματική ανασκόπηση των επιδράσεων του κυλιόμενου ωραρίου στην υγεία των νοσηλευτών

Εισαγωγή: Η νυχτερινή εργασία αποτελεί αντικείμενο εκτεταμένης διεθνούς επιστημονικής διερεύνησης, καθώς έχει συσχετιστεί με την εμφάνιση σωματικών και ψυχικών διαταραχών. Οι επιπτώσεις αυτές φαίνεται να διαμορφώνονται από ένα πλέγμα εργασιακών, βιολογικών, ατομικών και περιβαλλοντικών παραγόντων. Στο πλαίσιο αυτό, το νοσηλευτικό επάγγελμα, το οποίο βασίζεται στην εργασία σε βάρδιες για τη διασφάλιση της συνεχούς παροχής φροντίδας, συνιστά πεδίο ιδιαίτερου ερευνητικού ενδιαφέροντος. Η διαταραχή του κιρκάδιου ρυθμού που προκαλείται από την εναλλαγή βαρδιών ενδέχεται να επηρεάζει αρνητικά τόσο την ποιότητα ζωής όσο και τη συνολική υγεία των νοσηλευτών. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης είναι η εκτίμηση του συνολικού μεγέθους των επιδράσεων του κυλιόμενου ωραρίου στην υγεία των νοσηλευτών. Μέθοδος: Η αναζήτηση των άρθρων πραγματοποιήθηκε στις ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων Pubmed, Scopus και Web Of Science. Για τη διαχείριση και την αξιολόγηση των μελετών χρησιμοποιήθηκε το λογισμικό Rayyan. Στη συστηματική ανασκόπηση συμπεριλήφθηκαν άρθρα στην αγγλική γλώσσα. Οι όροι αναζήτησης που χρησιμοποιήθηκαν, τόσο ως όροι MeSH όσο και ως ελεύθεροι όροι, ήταν οι εξής: Nurses, Health, Shift Work Shedule, Night Work, Sleep Disorders, Circadian Rhythm, Fatigue, Burnout Professional, Stress Psychological, Mental Health. Αποτελέσματα: Στην παρούσα ανασκόπηση συμπεριλήφθηκαν 12 μελέτες που εξέτασαν την επίδραση του κυλιόμενου ωραρίου στον ύπνο, 7 μελέτες που διερεύνησαν την κόπωση και 7 μελέτες που αφορούσαν το άγχος. Αναφορικά με τον ύπνο, η πλειονότητα των μελετών καταδεικνύει μειωμένη ποιότητα ύπνου στους νοσηλευτές που εργάζονται σε νυχτερινές βάρδιες ή σε κυλιόμενο ωράριο. Αρκετές μελέτες αναφέρουν επίσης μειωμένη διάρκεια ύπνου, χαμηλότερη αποδοτικότητα ύπνου (ποσοστό πραγματικού ύπνου ως προς την κατάκλιση στο κρεβάτι) και αυξημένο αριθμό αφυπνίσεων, ενώ δύο μελέτες δεν διαπίστωσαν στατιστικά σημαντική συσχέτιση. Όσον αφορά την κόπωση, τα ευρήματα υποδεικνύουν υψηλότερα επίπεδα στις νυχτερινές βάρδιες, με ένταση που φαίνεται να σχετίζεται με τη συχνότητα αυτών. Ωστόσο, σε μία μελέτη καταγράφηκε κυρίως μειωμένη εγκεφαλική οξυγόνωση, ενώ σε μια άλλη μελέτη παρατηρήθηκε αυξημένη κόπωση κατά την έναρξη της πρωινής βάρδιας σε σύγκριση με την απογευματινή. Αντίστοιχα, ως προς το άγχος, μια μελέτη δεν ανέδειξε στατιστικά σημαντική επίδραση, ενώ σε άλλη διαπιστώθηκε ότι το στρες της επόμενης μέρας σχετίζεται περισσότερο με την πρωινή βάρδια. Στις υπόλοιπες μελέτες καταγράφηκε Top of Form θετική συσχέτιση μεταξύ νυχτερινής βάρδιας κι επιδείνωσης της ψυχικής υγείας. Συζήτηση: Το κυλιόμενο πρόγραμμα φαίνεται να επηρεάζει τους νοσηλευτές σωματικά, ψυχικά και πνευματικά. Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την ανάγκη λήψης κατάλληλων οργανωτικών και θεσμικών μέτρων, με στόχο τη διασφάλιση της υγείας των επαγγελματιών και την απρόσκοπτη παροχή φροντίδας προς τους ασθενείς. Παράλληλα, κρίνεται αναγκαία η περαιτέρω διερεύνηση της επίδρασης του κυλιόμενου ωραρίου στην υγεία των νοσηλευτών, προκειμένου να εξαχθούν ασφαλέστερα και γενικεύσιμα συμπεράσματα.

Authors dc:creator

• Παπαμανώλης Νικόλαος
• Papamanolis Nikolaos

• Επιστήμες Υγείας
• Health Sciences

Language dc:language

Ελληνικά, Greek

Identifier

uoadl:5374075

OAI identifier oai:identifier

oai:lib.uoa.gr:uoadl:5374075