{"id":{"repo_id":"u-iceland","oai_identifier":"oai:skemman.is:1946/50458"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/u-iceland/oai:skemman.is:1946/50458","repository":{"repo_id":"u-iceland","name":"University of Iceland","base_url":"https://skemman.is/oai/request"},"display":{"title":"Samanburður á langtímaáhrifum meðferðar með kaloríuskerðingu og efnaskiptaaðgerða hjá einstaklingum með offitu og sykursýki 2","abstract":"Inngangur Tíðni offitu hefur aukist hratt og sjúkdómurinn er eitt helsta lýðheilsuvandamál nútímans. Sykursýki 2 hefur sterk tengsl við offitu. Þyngdartap getur haft jákvæð áhrif á blóðsykurstjórnun og valdið sjúkdómshléi á sykursýki. Efnaskiptaaðgerðir eru áhrifamikil meðferð við sykursýki og offitu. Skortur er á þekkingu á langtímaáhrifum meðferðar með mikilli kaloríuskerðingu (very low energy diet, VLED). Markmið: Að bera saman langtímaáhrif VLED og efnaskiptaaðgerða á offitu og sykursýki 2. Aðferðir: Fengin voru gögn frá BAriatic surgery SUbstitution and Nutrition study (BASUN) sem er framsýn ferilrannsókn í Svíþjóð. Þátttakendum með BMI ≥ 35 kg/m2 var safnað frá 2015- 2017. Meðferðarúrræðin voru Roux-en-Y magahjáveituaðgerð (RYGB), magaermi (SG) eða VLED. Þýðið í þessari rannsókn eru þeir 149 einstaklingar sem voru með sykursýki 2 í byrjun rannsóknartímabilsins. Eftirfylgd var 5 ár. Notað var ANOVA-próf og Tukeys post- hoc greining til að bera saman hópa. Niðurstöður: Alls luku 83 einstaklingar 5 ára eftirliti. Meðal þyngdartap í RYGB hópnum var 25,6%, 22% eftir SG og 9,2% eftir VLED. HbA1c var marktækt lægra hjá skurðaðgerðahópunum samanborið við VLED (p < 0.001) eftir 5 ár. Meðal HbA1c lækkun eftir VLED var < 2 mmól/mól. Enginn marktækur munur var á milli RYGB og SG (p = 0.806). 28 manns voru enn í sjúkdómshléi á sykursýki eftir 5 ár (17 RYGB, 9 SG og 2 VLED). Ályktanir: Þrátt fyrir að meðferð með VLED skili viðvarandi þyngdartapi hjá einstaklingum með offitu og sykursýki til lengri tíma hafa efnaskiptaaðgerðir þó betri langtímaáhrif á þyngd og blóðsykurstjórnun og eru áfram mikilvægur meðferðarkostur fyrir þennan sjúklingahóp.","abstract_html":"Inngangur Tíðni offitu hefur aukist hratt og sjúkdómurinn er eitt helsta lýðheilsuvandamál nútímans. Sykursýki 2 hefur sterk tengsl við offitu. Þyngdartap getur haft jákvæð áhrif á blóðsykurstjórnun og valdið sjúkdómshléi á sykursýki. Efnaskiptaaðgerðir eru áhrifamikil meðferð við sykursýki og offitu. Skortur er á þekkingu á langtímaáhrifum meðferðar með mikilli kaloríuskerðingu (very low energy diet, VLED). Markmið: Að bera saman langtímaáhrif VLED og efnaskiptaaðgerða á offitu og sykursýki 2. Aðferðir: Fengin voru gögn frá BAriatic surgery SUbstitution and Nutrition study (BASUN) sem er framsýn ferilrannsókn í Svíþjóð. Þátttakendum með BMI ≥ 35 kg/m2 var safnað frá 2015- 2017. Meðferðarúrræðin voru Roux-en-Y magahjáveituaðgerð (RYGB), magaermi (SG) eða VLED. Þýðið í þessari rannsókn eru þeir 149 einstaklingar sem voru með sykursýki 2 í byrjun rannsóknartímabilsins. Eftirfylgd var 5 ár. Notað var ANOVA-próf og Tukeys post- hoc greining til að bera saman hópa. Niðurstöður: Alls luku 83 einstaklingar 5 ára eftirliti. Meðal þyngdartap í RYGB hópnum var 25,6%, 22% eftir SG og 9,2% eftir VLED. HbA1c var marktækt lægra hjá skurðaðgerðahópunum samanborið við VLED (p &lt; 0.001) eftir 5 ár. Meðal HbA1c lækkun eftir VLED var &lt; 2 mmól/mól. Enginn marktækur munur var á milli RYGB og SG (p = 0.806). 28 manns voru enn í sjúkdómshléi á sykursýki eftir 5 ár (17 RYGB, 9 SG og 2 VLED). Ályktanir: Þrátt fyrir að meðferð með VLED skili viðvarandi þyngdartapi hjá einstaklingum með offitu og sykursýki til lengri tíma hafa efnaskiptaaðgerðir þó betri langtímaáhrif á þyngd og blóðsykurstjórnun og eru áfram mikilvægur meðferðarkostur fyrir þennan sjúklingahóp.","abstract_has_math":false,"creators":["Agnes Björk Brynjarsdóttir 2000-"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":["Háskóli Íslands"],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025-06-03T08:10:02Z","date_published":"2025-06-03T08:10:02Z","updated_at":"2026-07-27T21:40:48Z","subjects":["Læknisfræði","Offita","Sykursýki","Meðferð"],"languages":["is"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://hdl.handle.net/1946/50458","outbound_label":"Handle","outbound_source":"dc:identifier.uri"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:contributor","label":"Contributor","values":["Háskóli Íslands"]},{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Agnes Björk Brynjarsdóttir 2000-"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date.accessioned","label":"Dc Date Accessioned","values":["2025-06-03T08:10:00Z"]},{"key":"dc:date.available","label":"Dc Date Available","values":["2025-06-03T08:10:00Z"]},{"key":"dc:date.issued","label":"Date","values":["2025-06-03T08:10:02Z"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Læknisfræði","Offita","Sykursýki","Meðferð"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language.iso","label":"Language (ISO)","values":["is"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier.uri","label":"Identifier URI","values":["https://hdl.handle.net/1946/50458"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description.abstract","label":"Abstract","values":["Inngangur Tíðni offitu hefur aukist hratt og sjúkdómurinn er eitt helsta lýðheilsuvandamál nútímans. Sykursýki 2 hefur sterk tengsl við offitu. Þyngdartap getur haft jákvæð áhrif á blóðsykurstjórnun og valdið sjúkdómshléi á sykursýki. Efnaskiptaaðgerðir eru áhrifamikil meðferð við sykursýki og offitu. Skortur er á þekkingu á langtímaáhrifum meðferðar með mikilli kaloríuskerðingu (very low energy diet, VLED). Markmið: Að bera saman langtímaáhrif VLED og efnaskiptaaðgerða á offitu og sykursýki 2. Aðferðir: Fengin voru gögn frá BAriatic surgery SUbstitution and Nutrition study (BASUN) sem er framsýn ferilrannsókn í Svíþjóð. Þátttakendum með BMI ≥ 35 kg/m2 var safnað frá 2015- 2017. Meðferðarúrræðin voru Roux-en-Y magahjáveituaðgerð (RYGB), magaermi (SG) eða VLED. Þýðið í þessari rannsókn eru þeir 149 einstaklingar sem voru með sykursýki 2 í byrjun rannsóknartímabilsins. Eftirfylgd var 5 ár. Notað var ANOVA-próf og Tukeys post- hoc greining til að bera saman hópa. Niðurstöður: Alls luku 83 einstaklingar 5 ára eftirliti. Meðal þyngdartap í RYGB hópnum var 25,6%, 22% eftir SG og 9,2% eftir VLED. HbA1c var marktækt lægra hjá skurðaðgerðahópunum samanborið við VLED (p < 0.001) eftir 5 ár. Meðal HbA1c lækkun eftir VLED var < 2 mmól/mól. Enginn marktækur munur var á milli RYGB og SG (p = 0.806). 28 manns voru enn í sjúkdómshléi á sykursýki eftir 5 ár (17 RYGB, 9 SG og 2 VLED). Ályktanir: Þrátt fyrir að meðferð með VLED skili viðvarandi þyngdartapi hjá einstaklingum með offitu og sykursýki til lengri tíma hafa efnaskiptaaðgerðir þó betri langtímaáhrif á þyngd og blóðsykurstjórnun og eru áfram mikilvægur meðferðarkostur fyrir þennan sjúklingahóp."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Samanburður á langtímaáhrifum meðferðar með kaloríuskerðingu og efnaskiptaaðgerða hjá einstaklingum með offitu og sykursýki 2"]}]}],"canonical_facts":{"dc:contributor":["Háskóli Íslands"],"dc:creator":["Agnes Björk Brynjarsdóttir 2000-"],"dc:date.accessioned":["2025-06-03T08:10:00Z"],"dc:date.available":["2025-06-03T08:10:00Z"],"dc:date.issued":["2025-06-03T08:10:02Z"],"dc:description.abstract":["Inngangur Tíðni offitu hefur aukist hratt og sjúkdómurinn er eitt helsta lýðheilsuvandamál nútímans. Sykursýki 2 hefur sterk tengsl við offitu. Þyngdartap getur haft jákvæð áhrif á blóðsykurstjórnun og valdið sjúkdómshléi á sykursýki. Efnaskiptaaðgerðir eru áhrifamikil meðferð við sykursýki og offitu. Skortur er á þekkingu á langtímaáhrifum meðferðar með mikilli kaloríuskerðingu (very low energy diet, VLED). Markmið: Að bera saman langtímaáhrif VLED og efnaskiptaaðgerða á offitu og sykursýki 2. Aðferðir: Fengin voru gögn frá BAriatic surgery SUbstitution and Nutrition study (BASUN) sem er framsýn ferilrannsókn í Svíþjóð. Þátttakendum með BMI ≥ 35 kg/m2 var safnað frá 2015- 2017. Meðferðarúrræðin voru Roux-en-Y magahjáveituaðgerð (RYGB), magaermi (SG) eða VLED. Þýðið í þessari rannsókn eru þeir 149 einstaklingar sem voru með sykursýki 2 í byrjun rannsóknartímabilsins. Eftirfylgd var 5 ár. Notað var ANOVA-próf og Tukeys post- hoc greining til að bera saman hópa. Niðurstöður: Alls luku 83 einstaklingar 5 ára eftirliti. Meðal þyngdartap í RYGB hópnum var 25,6%, 22% eftir SG og 9,2% eftir VLED. HbA1c var marktækt lægra hjá skurðaðgerðahópunum samanborið við VLED (p < 0.001) eftir 5 ár. Meðal HbA1c lækkun eftir VLED var < 2 mmól/mól. Enginn marktækur munur var á milli RYGB og SG (p = 0.806). 28 manns voru enn í sjúkdómshléi á sykursýki eftir 5 ár (17 RYGB, 9 SG og 2 VLED). Ályktanir: Þrátt fyrir að meðferð með VLED skili viðvarandi þyngdartapi hjá einstaklingum með offitu og sykursýki til lengri tíma hafa efnaskiptaaðgerðir þó betri langtímaáhrif á þyngd og blóðsykurstjórnun og eru áfram mikilvægur meðferðarkostur fyrir þennan sjúklingahóp."],"dc:identifier.uri":["https://hdl.handle.net/1946/50458"],"dc:language.iso":["is"],"dc:subject":["Læknisfræði","Offita","Sykursýki","Meðferð"],"dc:title":["Samanburður á langtímaáhrifum meðferðar með kaloríuskerðingu og efnaskiptaaðgerða hjá einstaklingum með offitu og sykursýki 2"],"dc:type":["Thesis"]},"updated_at":"2026-07-27T21:40:48Z"}