Kynjafræðileg greining á ADHD matslistum : kynjaslagsíða í greiningarferli fyrir ADHD
type: CreativeWork
description: ADHD er taugaþroskaröskun sem einkennist af athyglisbresti, ofvirkni og hvatvísi. Flestar rannsóknir á röskuninni voru byggðar á ungum drengjum og lengi var talið að þessi röskun hefði einungis áhrif á stráka. Þar af leiðandi hafa stelpur og önnur kyn verið minna sýnileg í umræðunni um ADHD sem hefur leitt til þess að sum einkenni ná mögulega ekki eins vel utan um reynslu þeirra. Í flestum aðstæðum hefur kyn áhrif á okkur sem samfélagsþátttakendur. Kynin eru oft talin vera tvíhyggjupar sem flokkar fólk sem karlkyns eða kvenkyns, sem eiga að vera andstæða hvort við annað. Fólki er ætlað að falla undir annan hvorn þessara flokka með því að sýna karlmannlega eða kvenlega eiginleika. Í þessu verkefni verður rýnt í söguna á bak við taugaþroskaröskunina ADHD og helstu einkenni hennar ásamt því að segja frá greiningarferli hennar. Einnig verður farið fræðilega yfir kynjakerfið, kynjahlutverk og birtingarmyndir kyngervis. Markmið verkefnisins er að rýna í Ofvirkniskvarðann, sem byggist á greiningarviðmiðum DSM 5 fyrir ADHD, og greina innihald hans út frá kynjafræðilegu sjónarhorni. Rannsóknarspurning verkefnisins er „Hvernig birtist kynjamunur í matslistum fyrir ADHD?“ með aukaspurningu sem hljóðar „Eru ADHD matslistar meira lýsandi fyrir stráka heldur en önnur kyn?“ Niðurstöður sýndu að einkenni ADHD sem metin eru í matskvörðum eru meira lýsandi fyrir drengi heldur en önnur kyn. Einkenni ADHD hjá stúlkum eru frábrugðin þessum sígildu einkennum og geta verið mistúlkuð sem einhver önnur geðröskun, sem leiðir til meðferða sem henta ekki einstaklingum. Mikilvægt er að þekkja þau einkenni ADHD sem eru mest áberandi ásamt þeim sem eru það ekki til þess að tryggja að flestir fái réttmæta greiningu.
abstract: ADHD er taugaþroskaröskun sem einkennist af athyglisbresti, ofvirkni og hvatvísi. Flestar rannsóknir á röskuninni voru byggðar á ungum drengjum og lengi var talið að þessi röskun hefði einungis áhrif á stráka. Þar af leiðandi hafa stelpur og önnur kyn verið minna sýnileg í umræðunni um ADHD sem hefur leitt til þess að sum einkenni ná mögulega ekki eins vel utan um reynslu þeirra. Í flestum aðstæðum hefur kyn áhrif á okkur sem samfélagsþátttakendur. Kynin eru oft talin vera tvíhyggjupar sem flokkar fólk sem karlkyns eða kvenkyns, sem eiga að vera andstæða hvort við annað. Fólki er ætlað að falla undir annan hvorn þessara flokka með því að sýna karlmannlega eða kvenlega eiginleika. Í þessu verkefni verður rýnt í söguna á bak við taugaþroskaröskunina ADHD og helstu einkenni hennar ásamt því að segja frá greiningarferli hennar. Einnig verður farið fræðilega yfir kynjakerfið, kynjahlutverk og birtingarmyndir kyngervis. Markmið verkefnisins er að rýna í Ofvirkniskvarðann, sem byggist á greiningarviðmiðum DSM 5 fyrir ADHD, og greina innihald hans út frá kynjafræðilegu sjónarhorni. Rannsóknarspurning verkefnisins er „Hvernig birtist kynjamunur í matslistum fyrir ADHD?“ með aukaspurningu sem hljóðar „Eru ADHD matslistar meira lýsandi fyrir stráka heldur en önnur kyn?“ Niðurstöður sýndu að einkenni ADHD sem metin eru í matskvörðum eru meira lýsandi fyrir drengi heldur en önnur kyn. Einkenni ADHD hjá stúlkum eru frábrugðin þessum sígildu einkennum og geta verið mistúlkuð sem einhver önnur geðröskun, sem leiðir til meðferða sem henta ekki einstaklingum. Mikilvægt er að þekkja þau einkenni ADHD sem eru mest áberandi ásamt þeim sem eru það ekki til þess að tryggja að flestir fái réttmæta greiningu.
author: Anna Dröfn Óladóttir 1998-
language: is
keywords: BA ritgerðir, Þroskaþjálfafræði, ADHD, Kynjafræði, Greiningarpróf
date published: 2022-06-30T11:10:18Z
date modified: 2026-07-27T21:41:52Z
provider: University of Iceland
publisher: Networked Digital Library of Theses and Dissertations
type: WebPage
source organization: University of Iceland

PropertyValue
property ID: Handle
value: http://hdl.handle.net/1946/42487