{"id":{"repo_id":"u-iceland","oai_identifier":"oai:skemman.is:1946/40895"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/u-iceland/oai:skemman.is:1946/40895","repository":{"repo_id":"u-iceland","name":"University of Iceland","base_url":"https://skemman.is/oai/request"},"display":{"title":"Hvernig má fjölga þeim sem safna í séreignarsparnað?","abstract":"Tilgangurinn með þessari rannsókn var að kanna möguleika til aukningar á sparnaði til ellilífeyrisára. Hagkvæmur kostur til að auka við tekjur á ellilífeyrisárum er með séreignarsparnaði. Í þessari rannsókn voru skoðaðar mögulegar leiðir til aukinnar nýtingar á séreignarsparnaði. Jafnframt voru þættir sem áhrif hafa á val einstaklinga hvort þeir kjósa að safna í séreignarsparnað skoðaðir. Einnig var athugað hvort tenging væri á milli fjármálalæsis og ákvörðunar um að safna í séreignarsparnað. Meginmarkmið rannsóknarinnar var að skoða hvort hægt sé að nýta atferlishagfræði (e. behavioral economics) til að hvetja einstaklinga til sparnaðar með séreignarsparnaði. Skoðað var hvort uppsetning úrskráningar (e. opt-out) séreignarsparnaðar kerfis myndi verða til þess að fleiri safni í séreignarsparnað en gera í dag. Séreignarsparnaðarkerfi á Íslandi er valfrjálst og þurfa einstaklingar að tilkynna vinnuveitanda um vilja sinn til að greiða í séreignarsparnað. Með úrskráningakerfum væri þessu snúið við, launþegar væru sjálfkrafa skráðir í séreignarsparnað og þyrftu að óska eftir því að skrá sig úr sparnaðinum vilji þeir ekki safna í séreignarsparnað. Við gerð rannsóknarinnar var stuðst við megindlega aðferðafræði og gögnum var safnað með rafrænni spurningakönnun. Niðurstöður rannsóknarinnar sýndu að helstu ástæður þess að einstaklingar safna í séreignarsparnað er mótframlag vinnuveitanda og til þess að safna fyrir efri árum. Helstu ástæður þess að einstaklingar kjósa að greiða ekki í séreignarsparnað var að þeir vildu heldur ráðstafa sínum sparnaði sjálfir og að þeir töldu sig þurfa á öllu sínum tekjum að halda fyrir mánaðarlegum útgjöldum. Í ljós kom að með úrskráningakerfi fyrir séreignarsparnað eykst fjöldi þeirra sem kjósa að safna í séreignarsparnað. Hægt er að draga þá ályktun að úrskráninga séreignarsparnaðarkerfi leiði til þess að fleiri einstaklingar safna í séreignarsparnað en myndu gera ef einstaklingar þurfa að skrá sig sjálfir í séreignarsparnað. Slíkt kerfi myndi því auka fjölda þeirra sem safna í séreignarsparnað. Niðurstöður sýndu einnig að tengsl væru á milli fjármálalæsis og þess að safna í séreignarsparnað. Hægt er að færa rök fyrir því að ef fjármálalæsi ykist myndi fjöldi þeirra sem velja að safna í séreignarsparnað einnig aukast.","abstract_html":"Tilgangurinn með þessari rannsókn var að kanna möguleika til aukningar á sparnaði til ellilífeyrisára. Hagkvæmur kostur til að auka við tekjur á ellilífeyrisárum er með séreignarsparnaði. Í þessari rannsókn voru skoðaðar mögulegar leiðir til aukinnar nýtingar á séreignarsparnaði. Jafnframt voru þættir sem áhrif hafa á val einstaklinga hvort þeir kjósa að safna í séreignarsparnað skoðaðir. Einnig var athugað hvort tenging væri á milli fjármálalæsis og ákvörðunar um að safna í séreignarsparnað. Meginmarkmið rannsóknarinnar var að skoða hvort hægt sé að nýta atferlishagfræði (e. behavioral economics) til að hvetja einstaklinga til sparnaðar með séreignarsparnaði. Skoðað var hvort uppsetning úrskráningar (e. opt-out) séreignarsparnaðar kerfis myndi verða til þess að fleiri safni í séreignarsparnað en gera í dag. Séreignarsparnaðarkerfi á Íslandi er valfrjálst og þurfa einstaklingar að tilkynna vinnuveitanda um vilja sinn til að greiða í séreignarsparnað. Með úrskráningakerfum væri þessu snúið við, launþegar væru sjálfkrafa skráðir í séreignarsparnað og þyrftu að óska eftir því að skrá sig úr sparnaðinum vilji þeir ekki safna í séreignarsparnað. Við gerð rannsóknarinnar var stuðst við megindlega aðferðafræði og gögnum var safnað með rafrænni spurningakönnun. Niðurstöður rannsóknarinnar sýndu að helstu ástæður þess að einstaklingar safna í séreignarsparnað er mótframlag vinnuveitanda og til þess að safna fyrir efri árum. Helstu ástæður þess að einstaklingar kjósa að greiða ekki í séreignarsparnað var að þeir vildu heldur ráðstafa sínum sparnaði sjálfir og að þeir töldu sig þurfa á öllu sínum tekjum að halda fyrir mánaðarlegum útgjöldum. Í ljós kom að með úrskráningakerfi fyrir séreignarsparnað eykst fjöldi þeirra sem kjósa að safna í séreignarsparnað. Hægt er að draga þá ályktun að úrskráninga séreignarsparnaðarkerfi leiði til þess að fleiri einstaklingar safna í séreignarsparnað en myndu gera ef einstaklingar þurfa að skrá sig sjálfir í séreignarsparnað. Slíkt kerfi myndi því auka fjölda þeirra sem safna í séreignarsparnað. Niðurstöður sýndu einnig að tengsl væru á milli fjármálalæsis og þess að safna í séreignarsparnað. Hægt er að færa rök fyrir því að ef fjármálalæsi ykist myndi fjöldi þeirra sem velja að safna í séreignarsparnað einnig aukast.","abstract_has_math":false,"creators":["Helga Lára Guðmundsdóttir 1995-"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":["Háskóli Íslands"],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2022,"date_issued":"2022-05-05T10:46:22Z","date_published":"2022-05-05T10:46:22Z","updated_at":"2026-07-27T21:37:37Z","subjects":["Viðskiptafræði"],"languages":["is"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"http://hdl.handle.net/1946/40895","outbound_label":"Handle","outbound_source":"dc:identifier.uri"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:contributor","label":"Contributor","values":["Háskóli Íslands"]},{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Helga Lára Guðmundsdóttir 1995-"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date.accessioned","label":"Dc Date Accessioned","values":["2022-05-05T10:46:20Z"]},{"key":"dc:date.available","label":"Dc Date Available","values":["2022-05-05T10:46:20Z"]},{"key":"dc:date.issued","label":"Date","values":["2022-05-05T10:46:22Z"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Viðskiptafræði"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language.iso","label":"Language (ISO)","values":["is"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier.uri","label":"Identifier URI","values":["http://hdl.handle.net/1946/40895"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description.abstract","label":"Abstract","values":["Tilgangurinn með þessari rannsókn var að kanna möguleika til aukningar á sparnaði til ellilífeyrisára. Hagkvæmur kostur til að auka við tekjur á ellilífeyrisárum er með séreignarsparnaði. Í þessari rannsókn voru skoðaðar mögulegar leiðir til aukinnar nýtingar á séreignarsparnaði. Jafnframt voru þættir sem áhrif hafa á val einstaklinga hvort þeir kjósa að safna í séreignarsparnað skoðaðir. Einnig var athugað hvort tenging væri á milli fjármálalæsis og ákvörðunar um að safna í séreignarsparnað. Meginmarkmið rannsóknarinnar var að skoða hvort hægt sé að nýta atferlishagfræði (e. behavioral economics) til að hvetja einstaklinga til sparnaðar með séreignarsparnaði. Skoðað var hvort uppsetning úrskráningar (e. opt-out) séreignarsparnaðar kerfis myndi verða til þess að fleiri safni í séreignarsparnað en gera í dag. Séreignarsparnaðarkerfi á Íslandi er valfrjálst og þurfa einstaklingar að tilkynna vinnuveitanda um vilja sinn til að greiða í séreignarsparnað. Með úrskráningakerfum væri þessu snúið við, launþegar væru sjálfkrafa skráðir í séreignarsparnað og þyrftu að óska eftir því að skrá sig úr sparnaðinum vilji þeir ekki safna í séreignarsparnað. Við gerð rannsóknarinnar var stuðst við megindlega aðferðafræði og gögnum var safnað með rafrænni spurningakönnun. Niðurstöður rannsóknarinnar sýndu að helstu ástæður þess að einstaklingar safna í séreignarsparnað er mótframlag vinnuveitanda og til þess að safna fyrir efri árum. Helstu ástæður þess að einstaklingar kjósa að greiða ekki í séreignarsparnað var að þeir vildu heldur ráðstafa sínum sparnaði sjálfir og að þeir töldu sig þurfa á öllu sínum tekjum að halda fyrir mánaðarlegum útgjöldum. Í ljós kom að með úrskráningakerfi fyrir séreignarsparnað eykst fjöldi þeirra sem kjósa að safna í séreignarsparnað. Hægt er að draga þá ályktun að úrskráninga séreignarsparnaðarkerfi leiði til þess að fleiri einstaklingar safna í séreignarsparnað en myndu gera ef einstaklingar þurfa að skrá sig sjálfir í séreignarsparnað. Slíkt kerfi myndi því auka fjölda þeirra sem safna í séreignarsparnað. Niðurstöður sýndu einnig að tengsl væru á milli fjármálalæsis og þess að safna í séreignarsparnað. Hægt er að færa rök fyrir því að ef fjármálalæsi ykist myndi fjöldi þeirra sem velja að safna í séreignarsparnað einnig aukast."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Hvernig má fjölga þeim sem safna í séreignarsparnað?"]}]}],"canonical_facts":{"dc:contributor":["Háskóli Íslands"],"dc:creator":["Helga Lára Guðmundsdóttir 1995-"],"dc:date.accessioned":["2022-05-05T10:46:20Z"],"dc:date.available":["2022-05-05T10:46:20Z"],"dc:date.issued":["2022-05-05T10:46:22Z"],"dc:description.abstract":["Tilgangurinn með þessari rannsókn var að kanna möguleika til aukningar á sparnaði til ellilífeyrisára. Hagkvæmur kostur til að auka við tekjur á ellilífeyrisárum er með séreignarsparnaði. Í þessari rannsókn voru skoðaðar mögulegar leiðir til aukinnar nýtingar á séreignarsparnaði. Jafnframt voru þættir sem áhrif hafa á val einstaklinga hvort þeir kjósa að safna í séreignarsparnað skoðaðir. Einnig var athugað hvort tenging væri á milli fjármálalæsis og ákvörðunar um að safna í séreignarsparnað. Meginmarkmið rannsóknarinnar var að skoða hvort hægt sé að nýta atferlishagfræði (e. behavioral economics) til að hvetja einstaklinga til sparnaðar með séreignarsparnaði. Skoðað var hvort uppsetning úrskráningar (e. opt-out) séreignarsparnaðar kerfis myndi verða til þess að fleiri safni í séreignarsparnað en gera í dag. Séreignarsparnaðarkerfi á Íslandi er valfrjálst og þurfa einstaklingar að tilkynna vinnuveitanda um vilja sinn til að greiða í séreignarsparnað. Með úrskráningakerfum væri þessu snúið við, launþegar væru sjálfkrafa skráðir í séreignarsparnað og þyrftu að óska eftir því að skrá sig úr sparnaðinum vilji þeir ekki safna í séreignarsparnað. Við gerð rannsóknarinnar var stuðst við megindlega aðferðafræði og gögnum var safnað með rafrænni spurningakönnun. Niðurstöður rannsóknarinnar sýndu að helstu ástæður þess að einstaklingar safna í séreignarsparnað er mótframlag vinnuveitanda og til þess að safna fyrir efri árum. Helstu ástæður þess að einstaklingar kjósa að greiða ekki í séreignarsparnað var að þeir vildu heldur ráðstafa sínum sparnaði sjálfir og að þeir töldu sig þurfa á öllu sínum tekjum að halda fyrir mánaðarlegum útgjöldum. Í ljós kom að með úrskráningakerfi fyrir séreignarsparnað eykst fjöldi þeirra sem kjósa að safna í séreignarsparnað. Hægt er að draga þá ályktun að úrskráninga séreignarsparnaðarkerfi leiði til þess að fleiri einstaklingar safna í séreignarsparnað en myndu gera ef einstaklingar þurfa að skrá sig sjálfir í séreignarsparnað. Slíkt kerfi myndi því auka fjölda þeirra sem safna í séreignarsparnað. Niðurstöður sýndu einnig að tengsl væru á milli fjármálalæsis og þess að safna í séreignarsparnað. Hægt er að færa rök fyrir því að ef fjármálalæsi ykist myndi fjöldi þeirra sem velja að safna í séreignarsparnað einnig aukast."],"dc:identifier.uri":["http://hdl.handle.net/1946/40895"],"dc:language.iso":["is"],"dc:subject":["Viðskiptafræði"],"dc:title":["Hvernig má fjölga þeim sem safna í séreignarsparnað?"],"dc:type":["Thesis"]},"updated_at":"2026-07-27T21:37:37Z"}