Samkennd og samskipti: Turing-prófið í ljósi tungumálagreiningar Maurice Merleau-Ponty

Rúmum sjö áratugum eftir að Alan Turing gaf út ritgerð sína „Computing Machinery and Intelligence“ sem lýsti svokölluðu Turing-prófi til þess að athuga hvort vél hugsi eða ekki, þá hefur engin tölva enn staðist prófið. Það virðist samt, á tímum þar sem misgóð spjallvélmenni taka á móti manni á hverju horni, sem að við hljótum að fara að nálgast það markmið sem Turing-prófið setur, að þessi vélmenni nái að verða svo sannfærandi í talanda sínum að við erum ekki lengur viss hvort um er að ræða spjallvélmenni eða manneskju. En það er þó ekki víst að próf Turings dugi til þess að gera okkur kleift að vita hvort vél geti hugsað eða ekki. Sterk mótrök Neds Block og Johns Searle byggja á þeirri athugun að það er hægt að hugsa sér tölvur sem einfaldlega fletta upp fyrirframákveðnum svörum við spurningum viðmælenda sinna og standast þannig Turing-prófið án þess að hafa neina getu til þess að hugsa, eða eins og Block segir, þær hafa alla vitsmuni brauðristar. Í ritgerðinni er rætt hvernig hægt er að komast hjá því að mótrök sem þessi geri Turing-prófið gagnslaust með vísan í fyrirbærafræðilega greiningu Maurice Merleau-Ponty á tungumálinu í bókinni Prósi heimsins. Tungumálinu er fundinn grundvöllur í samkennd, og tilraun er gerð til þess að yfirfæra þessa samkennd á form sem getur betur lýst þeim samskiptum sem eiga sér ekki stað augliti til auglitis heldur á samskiptaforritum. Loks er athugað hvort hægt sé að laga Turing-prófið að þeim kröfum sem fyrirbærafræðileg greining á tungumálinu setur því.

Author dc:creator

• Orri Úlfarsson 1998-

Contributors dc:contributor

• Háskóli Íslands

• Heimspeki

Language dc:language.iso

is

Handle dc:identifier.uri

http://hdl.handle.net/1946/40248

OAI identifier oai:identifier

oai:skemman.is:1946/40248