{"id":{"repo_id":"u-iceland","oai_identifier":"oai:skemman.is:1946/39767"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/u-iceland/oai:skemman.is:1946/39767","repository":{"repo_id":"u-iceland","name":"University of Iceland","base_url":"https://skemman.is/oai/request"},"display":{"title":"Tímasetningar bólusetninga barna á Íslandi","abstract":"Inngangur: Bólusetningar eru áhrifaríkar, hindra farsóttir, koma í veg fyrir ótímabær dauðsföll og eru hagkvæmar. Á Íslandi er góð þátttaka í bólusetningum, yfir 90% barna eru bólusett. Ef seinkun verður á bólusetningum barna getur það gert þau berskjaldaðri fyrir smitsjúkdómum. Markmið rannsóknarinnar var að meta hvort bólusetningar barna á Íslandi væru gefnar á réttum tíma samkvæmt tilmæli landlæknis. Bólusetningar sem gefnar voru snemma og seint voru skoðaðar og hvort heilbrigðisumdæmi, fæðingarárgangur eða heimsfaraldur COVID-19 hefðu þar áhrif. Efni og aðferðir: Í rannsókninni var stuðst við bólusetningagagnagrunn varðandi upplýsingar um bólusetningar barna við þriggja til 18 mánaða aldur á árunum 2016 til 2020. Þar kom fram aldur barnanna í dögum við bólusetningu, fæðingarmánuður og heilbrigðisumdæmi. Skoðað var hvort bólusetningarnar væru gefnar á réttum tíma, snemma, seint eða þeim hafnað. Réttur tími var talinn vera tvær vikur til eða frá markmiði. Niðurstöður: Við þriggja mánaða aldur fengu 90,6% barna DKTPHib og Pneumókokka bólusetningu á réttum tíma. Við fimm mánaða aldur var hlutfall barna sem fékk bólusetningarnar á réttum tíma 87,2% og 73,6% við 12 mánaða aldur. Bólusetning gegn meningókokkum C var gefin á réttum tíma hjá 77,7% barna við sex mánaða aldur og 75,8% barna við átta mánaða aldur. Hlutfall barna sem var bólusett gegn hlaupabólu árið 2020 á réttum tíma var 57,7% við 12 mánaða aldur og 70,2% við 18 mánaða aldur. MMR bóluefni var gefið við 18 mánaða aldur, 48,7% barna voru bólusett á réttum tíma en 36% barna fékk bóluefnið snemma. Hlutfall seinkaðra bólusetninga minnkaði árin 2016-2018, bólusetningar voru frekar gefnar seint á landsbyggðinni og COVID-19 jók hlutfall þeirra bólusetninga sem seinkaði ásamt því að færri bólusetningar voru gefnar snemma. Ályktanir: Meirihluti barna var bólusettur á réttum tíma miðað við bólusetningaskema en þó var um fjórðungur 12 mánaða barna með seinkun á sínum bólusetningum. Tafir urðu á bólusetningum barna gegn hlaupabólu árið 2020 vegna skorts á bóluefni á Íslandi. Ljóst var að heimsfaraldur hafði áhrif á tímasetningar bólusetninga ásamt viðkomandi heilbrigðisumdæmi þar sem bólusetning var gefin.","abstract_html":"Inngangur: Bólusetningar eru áhrifaríkar, hindra farsóttir, koma í veg fyrir ótímabær dauðsföll og eru hagkvæmar. Á Íslandi er góð þátttaka í bólusetningum, yfir 90% barna eru bólusett. Ef seinkun verður á bólusetningum barna getur það gert þau berskjaldaðri fyrir smitsjúkdómum. Markmið rannsóknarinnar var að meta hvort bólusetningar barna á Íslandi væru gefnar á réttum tíma samkvæmt tilmæli landlæknis. Bólusetningar sem gefnar voru snemma og seint voru skoðaðar og hvort heilbrigðisumdæmi, fæðingarárgangur eða heimsfaraldur COVID-19 hefðu þar áhrif. Efni og aðferðir: Í rannsókninni var stuðst við bólusetningagagnagrunn varðandi upplýsingar um bólusetningar barna við þriggja til 18 mánaða aldur á árunum 2016 til 2020. Þar kom fram aldur barnanna í dögum við bólusetningu, fæðingarmánuður og heilbrigðisumdæmi. Skoðað var hvort bólusetningarnar væru gefnar á réttum tíma, snemma, seint eða þeim hafnað. Réttur tími var talinn vera tvær vikur til eða frá markmiði. Niðurstöður: Við þriggja mánaða aldur fengu 90,6% barna DKTPHib og Pneumókokka bólusetningu á réttum tíma. Við fimm mánaða aldur var hlutfall barna sem fékk bólusetningarnar á réttum tíma 87,2% og 73,6% við 12 mánaða aldur. Bólusetning gegn meningókokkum C var gefin á réttum tíma hjá 77,7% barna við sex mánaða aldur og 75,8% barna við átta mánaða aldur. Hlutfall barna sem var bólusett gegn hlaupabólu árið 2020 á réttum tíma var 57,7% við 12 mánaða aldur og 70,2% við 18 mánaða aldur. MMR bóluefni var gefið við 18 mánaða aldur, 48,7% barna voru bólusett á réttum tíma en 36% barna fékk bóluefnið snemma. Hlutfall seinkaðra bólusetninga minnkaði árin 2016-2018, bólusetningar voru frekar gefnar seint á landsbyggðinni og COVID-19 jók hlutfall þeirra bólusetninga sem seinkaði ásamt því að færri bólusetningar voru gefnar snemma. Ályktanir: Meirihluti barna var bólusettur á réttum tíma miðað við bólusetningaskema en þó var um fjórðungur 12 mánaða barna með seinkun á sínum bólusetningum. Tafir urðu á bólusetningum barna gegn hlaupabólu árið 2020 vegna skorts á bóluefni á Íslandi. Ljóst var að heimsfaraldur hafði áhrif á tímasetningar bólusetninga ásamt viðkomandi heilbrigðisumdæmi þar sem bólusetning var gefin.","abstract_has_math":false,"creators":["Alma Glóð Kristbergsdóttir 1996-"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":["Háskóli Íslands"],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2021,"date_issued":"2021-08-17T10:18:05Z","date_published":"2021-08-17T10:18:05Z","updated_at":"2026-07-27T21:42:56Z","subjects":["Læknisfræði"],"languages":["is"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"http://hdl.handle.net/1946/39767","outbound_label":"Handle","outbound_source":"dc:identifier.uri"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:contributor","label":"Contributor","values":["Háskóli Íslands"]},{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Alma Glóð Kristbergsdóttir 1996-"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date.accessioned","label":"Dc Date Accessioned","values":["2021-08-17T10:18:03Z"]},{"key":"dc:date.available","label":"Dc Date Available","values":["2021-08-17T10:18:03Z"]},{"key":"dc:date.issued","label":"Date","values":["2021-08-17T10:18:05Z"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Læknisfræði"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language.iso","label":"Language (ISO)","values":["is"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier.uri","label":"Identifier URI","values":["http://hdl.handle.net/1946/39767"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description.abstract","label":"Abstract","values":["Inngangur: Bólusetningar eru áhrifaríkar, hindra farsóttir, koma í veg fyrir ótímabær dauðsföll og eru hagkvæmar. Á Íslandi er góð þátttaka í bólusetningum, yfir 90% barna eru bólusett. Ef seinkun verður á bólusetningum barna getur það gert þau berskjaldaðri fyrir smitsjúkdómum. Markmið rannsóknarinnar var að meta hvort bólusetningar barna á Íslandi væru gefnar á réttum tíma samkvæmt tilmæli landlæknis. Bólusetningar sem gefnar voru snemma og seint voru skoðaðar og hvort heilbrigðisumdæmi, fæðingarárgangur eða heimsfaraldur COVID-19 hefðu þar áhrif. Efni og aðferðir: Í rannsókninni var stuðst við bólusetningagagnagrunn varðandi upplýsingar um bólusetningar barna við þriggja til 18 mánaða aldur á árunum 2016 til 2020. Þar kom fram aldur barnanna í dögum við bólusetningu, fæðingarmánuður og heilbrigðisumdæmi. Skoðað var hvort bólusetningarnar væru gefnar á réttum tíma, snemma, seint eða þeim hafnað. Réttur tími var talinn vera tvær vikur til eða frá markmiði. Niðurstöður: Við þriggja mánaða aldur fengu 90,6% barna DKTPHib og Pneumókokka bólusetningu á réttum tíma. Við fimm mánaða aldur var hlutfall barna sem fékk bólusetningarnar á réttum tíma 87,2% og 73,6% við 12 mánaða aldur. Bólusetning gegn meningókokkum C var gefin á réttum tíma hjá 77,7% barna við sex mánaða aldur og 75,8% barna við átta mánaða aldur. Hlutfall barna sem var bólusett gegn hlaupabólu árið 2020 á réttum tíma var 57,7% við 12 mánaða aldur og 70,2% við 18 mánaða aldur. MMR bóluefni var gefið við 18 mánaða aldur, 48,7% barna voru bólusett á réttum tíma en 36% barna fékk bóluefnið snemma. Hlutfall seinkaðra bólusetninga minnkaði árin 2016-2018, bólusetningar voru frekar gefnar seint á landsbyggðinni og COVID-19 jók hlutfall þeirra bólusetninga sem seinkaði ásamt því að færri bólusetningar voru gefnar snemma. Ályktanir: Meirihluti barna var bólusettur á réttum tíma miðað við bólusetningaskema en þó var um fjórðungur 12 mánaða barna með seinkun á sínum bólusetningum. Tafir urðu á bólusetningum barna gegn hlaupabólu árið 2020 vegna skorts á bóluefni á Íslandi. Ljóst var að heimsfaraldur hafði áhrif á tímasetningar bólusetninga ásamt viðkomandi heilbrigðisumdæmi þar sem bólusetning var gefin."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Tímasetningar bólusetninga barna á Íslandi"]}]}],"canonical_facts":{"dc:contributor":["Háskóli Íslands"],"dc:creator":["Alma Glóð Kristbergsdóttir 1996-"],"dc:date.accessioned":["2021-08-17T10:18:03Z"],"dc:date.available":["2021-08-17T10:18:03Z"],"dc:date.issued":["2021-08-17T10:18:05Z"],"dc:description.abstract":["Inngangur: Bólusetningar eru áhrifaríkar, hindra farsóttir, koma í veg fyrir ótímabær dauðsföll og eru hagkvæmar. Á Íslandi er góð þátttaka í bólusetningum, yfir 90% barna eru bólusett. Ef seinkun verður á bólusetningum barna getur það gert þau berskjaldaðri fyrir smitsjúkdómum. Markmið rannsóknarinnar var að meta hvort bólusetningar barna á Íslandi væru gefnar á réttum tíma samkvæmt tilmæli landlæknis. Bólusetningar sem gefnar voru snemma og seint voru skoðaðar og hvort heilbrigðisumdæmi, fæðingarárgangur eða heimsfaraldur COVID-19 hefðu þar áhrif. Efni og aðferðir: Í rannsókninni var stuðst við bólusetningagagnagrunn varðandi upplýsingar um bólusetningar barna við þriggja til 18 mánaða aldur á árunum 2016 til 2020. Þar kom fram aldur barnanna í dögum við bólusetningu, fæðingarmánuður og heilbrigðisumdæmi. Skoðað var hvort bólusetningarnar væru gefnar á réttum tíma, snemma, seint eða þeim hafnað. Réttur tími var talinn vera tvær vikur til eða frá markmiði. Niðurstöður: Við þriggja mánaða aldur fengu 90,6% barna DKTPHib og Pneumókokka bólusetningu á réttum tíma. Við fimm mánaða aldur var hlutfall barna sem fékk bólusetningarnar á réttum tíma 87,2% og 73,6% við 12 mánaða aldur. Bólusetning gegn meningókokkum C var gefin á réttum tíma hjá 77,7% barna við sex mánaða aldur og 75,8% barna við átta mánaða aldur. Hlutfall barna sem var bólusett gegn hlaupabólu árið 2020 á réttum tíma var 57,7% við 12 mánaða aldur og 70,2% við 18 mánaða aldur. MMR bóluefni var gefið við 18 mánaða aldur, 48,7% barna voru bólusett á réttum tíma en 36% barna fékk bóluefnið snemma. Hlutfall seinkaðra bólusetninga minnkaði árin 2016-2018, bólusetningar voru frekar gefnar seint á landsbyggðinni og COVID-19 jók hlutfall þeirra bólusetninga sem seinkaði ásamt því að færri bólusetningar voru gefnar snemma. Ályktanir: Meirihluti barna var bólusettur á réttum tíma miðað við bólusetningaskema en þó var um fjórðungur 12 mánaða barna með seinkun á sínum bólusetningum. Tafir urðu á bólusetningum barna gegn hlaupabólu árið 2020 vegna skorts á bóluefni á Íslandi. Ljóst var að heimsfaraldur hafði áhrif á tímasetningar bólusetninga ásamt viðkomandi heilbrigðisumdæmi þar sem bólusetning var gefin."],"dc:identifier.uri":["http://hdl.handle.net/1946/39767"],"dc:language.iso":["is"],"dc:subject":["Læknisfræði"],"dc:title":["Tímasetningar bólusetninga barna á Íslandi"],"dc:type":["Thesis"]},"updated_at":"2026-07-27T21:42:56Z"}