Tengsl óreiðu á heimilum og skjátíma leikskólabarna við einkenni hegðunarvanda
type: CreativeWork
description: Hegðunarvandi leikskólabarna getur haft alvarlegar afleiðingar og hafa rannsóknir beinst að því að kanna hvaða þættir tengjast þróun vandans. Fyrri rannsóknir benda til þess að óreiða á heimilum og skjátími barna séu meðal slíkra þátta. Tilgangur þessarar rannsóknar var að athuga tengsl einkenna hegðunarvanda hjá íslenskum leikskólabörnum við óreiðu á heimilum þeirra annars vegar og skjátíma hins vegar. Þátttakendur voru 822 foreldrar barna á aldrinum 4 til 6 ára af öllu landinu. Til þess að meta hegðunarvanda og óreiðu var notast við spurningalistana Strengths and Difficulties Questionnaire (SDQ) og The Confusion, Hubbub and Order Scale (CHAOS). Auk þess var upplýsingum safnað um skjátíma barnanna og ýmsar bakgrunnsbreytur. Eftirfarandi tilgátur voru settar fram: 1) Að aukin óreiða á heimilum hefði tengsl við meiri hegðunarvanda. 2) Að aukinn skjátími hefði tengsl við meiri hegðunarvanda. Tengsl óreiðu og skjátíma við hegðunarvanda voru metin með þrepaskiptri marghliða aðfallsgreiningu þar sem stjórnað var fyrir áhrifum bakgrunnsbreytna. Fyrri tilgátan var studd en í ljós kom veikt en greinilegt samband óreiðu við einkenni hegðunarvanda. Seinni tilgátan var studd að hluta þar sem skjátími hafði veik tengsl við einkenni hegðunarvanda en þegar stjórnað var fyrir áhrifum óreiðu var sambandið ekki lengur til staðar. Niðurstöðurnar eru í samræmi við fyrri rannsóknir á tengslum óreiðu við hegðunarvanda en ekki tókst að sýna fram á að skjátími einn og sér veiti forspá um hegðunarvanda. Af niðurstöðum þessarar og fyrri rannsókna er því hugsanlegt að hægt sé að beita þekkingu á óreiðu við þróun forvarnar- og meðferðarúrræða við hegðunarvanda leikskólabarna. Samband skjátíma og hegðunarvanda virðist aftur á móti flókið og þörf er á frekari rannsóknum.
abstract: Hegðunarvandi leikskólabarna getur haft alvarlegar afleiðingar og hafa rannsóknir beinst að því að kanna hvaða þættir tengjast þróun vandans. Fyrri rannsóknir benda til þess að óreiða á heimilum og skjátími barna séu meðal slíkra þátta. Tilgangur þessarar rannsóknar var að athuga tengsl einkenna hegðunarvanda hjá íslenskum leikskólabörnum við óreiðu á heimilum þeirra annars vegar og skjátíma hins vegar. Þátttakendur voru 822 foreldrar barna á aldrinum 4 til 6 ára af öllu landinu. Til þess að meta hegðunarvanda og óreiðu var notast við spurningalistana Strengths and Difficulties Questionnaire (SDQ) og The Confusion, Hubbub and Order Scale (CHAOS). Auk þess var upplýsingum safnað um skjátíma barnanna og ýmsar bakgrunnsbreytur. Eftirfarandi tilgátur voru settar fram: 1) Að aukin óreiða á heimilum hefði tengsl við meiri hegðunarvanda. 2) Að aukinn skjátími hefði tengsl við meiri hegðunarvanda. Tengsl óreiðu og skjátíma við hegðunarvanda voru metin með þrepaskiptri marghliða aðfallsgreiningu þar sem stjórnað var fyrir áhrifum bakgrunnsbreytna. Fyrri tilgátan var studd en í ljós kom veikt en greinilegt samband óreiðu við einkenni hegðunarvanda. Seinni tilgátan var studd að hluta þar sem skjátími hafði veik tengsl við einkenni hegðunarvanda en þegar stjórnað var fyrir áhrifum óreiðu var sambandið ekki lengur til staðar. Niðurstöðurnar eru í samræmi við fyrri rannsóknir á tengslum óreiðu við hegðunarvanda en ekki tókst að sýna fram á að skjátími einn og sér veiti forspá um hegðunarvanda. Af niðurstöðum þessarar og fyrri rannsókna er því hugsanlegt að hægt sé að beita þekkingu á óreiðu við þróun forvarnar- og meðferðarúrræða við hegðunarvanda leikskólabarna. Samband skjátíma og hegðunarvanda virðist aftur á móti flókið og þörf er á frekari rannsóknum.
author: Liina Björg Laas Sigurðardóttir 1997-
author: Anna Sigríður Jóhannsdóttir 1996-
language: is
keywords: Sálfræði, Leikskólabörn, Hegðunarvandamál
date published: 2020-06-05T14:33:36Z
date modified: 2026-07-27T21:38:40Z
provider: University of Iceland
publisher: Networked Digital Library of Theses and Dissertations
type: WebPage
source organization: University of Iceland

PropertyValue
property ID: Handle
value: http://hdl.handle.net/1946/35915