{"id":{"repo_id":"reykjavik","oai_identifier":"oai:skemman.is:1946/51065"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/reykjavik/oai:skemman.is:1946/51065","repository":{"repo_id":"reykjavik","name":"Reykjavík University","base_url":"https://skemman.is/oai/request"},"display":{"title":"Evrópskur gervigreindarréttur : helstu álitamál og líkleg réttarþróun","abstract":"Markmið ritgerðarinnar er að komast að því hvort að nýlega samþykkt reglugerð Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) 2024/1689 um samræmdar reglur á sviði gervigreindar (gervigreindarreglugerðin) muni virka sem skyldi og hvort að setning nýrra lagareglna hafi verið nauðsynleg. Í ritgerðinni er farið yfir aðferðir sem fræðimenn og stofnanir hafa bent á að geti verið hentugar, í stað þess að treysta eingöngu á lagareglur sem geta orðið fljótt úreltar. Fjallað er um muninn á lagareglum og siðareglum en jafnframt er komið inn á lagasmíð, virkni og einkenni góðra lagareglna. Farið er yfir aðgerðir sem stjórnvöld hafa gripið til í því skyni að hafa stjórn á Internetinu og athugað hvaða lærdóm megi draga af þeim aðgerðum, en Internetið er, líkt og gervigreindin, tækni í stöðugri þróun. Í ritgerðinni er jafnframt farið yfir vinnu alþjóðastofnana og nýjan rammasáttmála Evrópuráðsins um gervigreind. Farið er ítarlega yfir ákvæði gervigreindarreglugerðarinnar en einnig eru skoðaðar aðrar tengdar reglugerðir og tilskipanir sem þegar voru í gildi innan sambandsins. Þá er farið yfir gagnrýni á gervigreindarreglugerðina, fjallað um álitamál og vandamál sem enn eru óleyst og gerður er samanburður við stefnu Bandaríkjanna og Kína í málefnum gervigreindar. Í ritgerðinni er dregin ályktun um að setning lagareglna hafi verið nauðsynleg en gervigreindarreglugerðin muni ekki virka eins og henni er ætlað að gera. Rannsóknin sýnir að texti reglugerðarinnar inniheldur glufur og undanþágur sem veitendur gervigreindarkerfa geta nýtt sér og komið sér og öðrum rekstraraðilum undan umfangsmiklum skyldum. Veitendur skipa gervigreindarkerfum sínum sjálfir í flokka og mun virkni reglugerðarinnar ráðast af því hve samvinnuþýðanleg einstaka ríki eru í því að hafa eftirlit með rekstraraðilum. Þrátt fyrir að markmið reglugerðarinnar hafi meðal annars verið að tryggja vernd lýðræðisins og réttarríkisins, eru enn ákveðnar tegundir gervigreindarkerfa leyfilegar sem geta engu að síður ógnað lýðræðinu og réttarríkinu.","abstract_html":"Markmið ritgerðarinnar er að komast að því hvort að nýlega samþykkt reglugerð Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) 2024/1689 um samræmdar reglur á sviði gervigreindar (gervigreindarreglugerðin) muni virka sem skyldi og hvort að setning nýrra lagareglna hafi verið nauðsynleg. Í ritgerðinni er farið yfir aðferðir sem fræðimenn og stofnanir hafa bent á að geti verið hentugar, í stað þess að treysta eingöngu á lagareglur sem geta orðið fljótt úreltar. Fjallað er um muninn á lagareglum og siðareglum en jafnframt er komið inn á lagasmíð, virkni og einkenni góðra lagareglna. Farið er yfir aðgerðir sem stjórnvöld hafa gripið til í því skyni að hafa stjórn á Internetinu og athugað hvaða lærdóm megi draga af þeim aðgerðum, en Internetið er, líkt og gervigreindin, tækni í stöðugri þróun. Í ritgerðinni er jafnframt farið yfir vinnu alþjóðastofnana og nýjan rammasáttmála Evrópuráðsins um gervigreind. Farið er ítarlega yfir ákvæði gervigreindarreglugerðarinnar en einnig eru skoðaðar aðrar tengdar reglugerðir og tilskipanir sem þegar voru í gildi innan sambandsins. Þá er farið yfir gagnrýni á gervigreindarreglugerðina, fjallað um álitamál og vandamál sem enn eru óleyst og gerður er samanburður við stefnu Bandaríkjanna og Kína í málefnum gervigreindar. Í ritgerðinni er dregin ályktun um að setning lagareglna hafi verið nauðsynleg en gervigreindarreglugerðin muni ekki virka eins og henni er ætlað að gera. Rannsóknin sýnir að texti reglugerðarinnar inniheldur glufur og undanþágur sem veitendur gervigreindarkerfa geta nýtt sér og komið sér og öðrum rekstraraðilum undan umfangsmiklum skyldum. Veitendur skipa gervigreindarkerfum sínum sjálfir í flokka og mun virkni reglugerðarinnar ráðast af því hve samvinnuþýðanleg einstaka ríki eru í því að hafa eftirlit með rekstraraðilum. Þrátt fyrir að markmið reglugerðarinnar hafi meðal annars verið að tryggja vernd lýðræðisins og réttarríkisins, eru enn ákveðnar tegundir gervigreindarkerfa leyfilegar sem geta engu að síður ógnað lýðræðinu og réttarríkinu.","abstract_has_math":false,"creators":["Hilmar Björn Ásgeirsson 2001-"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":["Háskólinn í Reykjavík"],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025-06-19T11:45:40Z","date_published":"2025-06-19T11:45:40Z","updated_at":"2026-07-27T20:43:40Z","subjects":["Lögfræði","Meistaraprófsritgerðir","Gervigreind","Reglugerðir"],"languages":["is"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://hdl.handle.net/1946/51065","outbound_label":"Handle","outbound_source":"dc:identifier.uri"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:contributor","label":"Contributor","values":["Háskólinn í Reykjavík"]},{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Hilmar Björn Ásgeirsson 2001-"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date.accessioned","label":"Dc Date Accessioned","values":["2025-06-19T11:45:39Z"]},{"key":"dc:date.available","label":"Dc Date Available","values":["2025-06-19T11:45:39Z"]},{"key":"dc:date.issued","label":"Date","values":["2025-06-19T11:45:40Z"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Lögfræði","Meistaraprófsritgerðir","Gervigreind","Reglugerðir"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language.iso","label":"Language (ISO)","values":["is"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier.uri","label":"Identifier URI","values":["https://hdl.handle.net/1946/51065"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description.abstract","label":"Abstract","values":["Markmið ritgerðarinnar er að komast að því hvort að nýlega samþykkt reglugerð Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) 2024/1689 um samræmdar reglur á sviði gervigreindar (gervigreindarreglugerðin) muni virka sem skyldi og hvort að setning nýrra lagareglna hafi verið nauðsynleg. Í ritgerðinni er farið yfir aðferðir sem fræðimenn og stofnanir hafa bent á að geti verið hentugar, í stað þess að treysta eingöngu á lagareglur sem geta orðið fljótt úreltar. Fjallað er um muninn á lagareglum og siðareglum en jafnframt er komið inn á lagasmíð, virkni og einkenni góðra lagareglna. Farið er yfir aðgerðir sem stjórnvöld hafa gripið til í því skyni að hafa stjórn á Internetinu og athugað hvaða lærdóm megi draga af þeim aðgerðum, en Internetið er, líkt og gervigreindin, tækni í stöðugri þróun. Í ritgerðinni er jafnframt farið yfir vinnu alþjóðastofnana og nýjan rammasáttmála Evrópuráðsins um gervigreind. Farið er ítarlega yfir ákvæði gervigreindarreglugerðarinnar en einnig eru skoðaðar aðrar tengdar reglugerðir og tilskipanir sem þegar voru í gildi innan sambandsins. Þá er farið yfir gagnrýni á gervigreindarreglugerðina, fjallað um álitamál og vandamál sem enn eru óleyst og gerður er samanburður við stefnu Bandaríkjanna og Kína í málefnum gervigreindar. Í ritgerðinni er dregin ályktun um að setning lagareglna hafi verið nauðsynleg en gervigreindarreglugerðin muni ekki virka eins og henni er ætlað að gera. Rannsóknin sýnir að texti reglugerðarinnar inniheldur glufur og undanþágur sem veitendur gervigreindarkerfa geta nýtt sér og komið sér og öðrum rekstraraðilum undan umfangsmiklum skyldum. Veitendur skipa gervigreindarkerfum sínum sjálfir í flokka og mun virkni reglugerðarinnar ráðast af því hve samvinnuþýðanleg einstaka ríki eru í því að hafa eftirlit með rekstraraðilum. Þrátt fyrir að markmið reglugerðarinnar hafi meðal annars verið að tryggja vernd lýðræðisins og réttarríkisins, eru enn ákveðnar tegundir gervigreindarkerfa leyfilegar sem geta engu að síður ógnað lýðræðinu og réttarríkinu.","The purpose of this thesis is to assess whether Regulation (EU) 2024/1689 laying down harmonised rules on artificial intelligence (AI act) will be effective in practice and whether adoption of new regulation was necessary. The thesis examines various methods that scholars and institutions have suggested as potentially suitable, instead of relying solely on legal rules that can quickly become outdated. It discusses the difference between legal rules and ethical guidelines while also addressing legislative drafting, effectiveness and characteristics of quality legislation. The thesis reviews actions that governments have taken to govern the Internet and examines what lessons can be learned from these actions, as the Internet, like AI, is a constantly developing technology. Furthermore, the work explores efforts by international institutions and the Council of Europe ́s new Framework Convention on AI. The provisions of the AI Act are examined in detail, along with related regulations and directives already in force within the Union. A comparison is made with the AI policies of the USA and China, and the thesis covers criticism of the AI act as well as unresolved issues within the Union. The thesis concludes that the adoption of legal rules was necessary, but that the AI Act will not function as intended. The research shows that the text of the regulation contains loopholes and exemptions that providers of AI systems can exploit, allowing them and other operators to avoid extensive obligations. Providers classify their AI systems themselves, and the effectiveness of the regulation will depend on the willingness of member states to monitor and enforce compliance. Despite the AI Act purpose being, among other things, to ensure high level of protection of fundamental rights, including democracy and the rule of law, certain types of AI systems that could threaten democracy and the rule of law are still permitted."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Evrópskur gervigreindarréttur : helstu álitamál og líkleg réttarþróun"]}]}],"canonical_facts":{"dc:contributor":["Háskólinn í Reykjavík"],"dc:creator":["Hilmar Björn Ásgeirsson 2001-"],"dc:date.accessioned":["2025-06-19T11:45:39Z"],"dc:date.available":["2025-06-19T11:45:39Z"],"dc:date.issued":["2025-06-19T11:45:40Z"],"dc:description.abstract":["Markmið ritgerðarinnar er að komast að því hvort að nýlega samþykkt reglugerð Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) 2024/1689 um samræmdar reglur á sviði gervigreindar (gervigreindarreglugerðin) muni virka sem skyldi og hvort að setning nýrra lagareglna hafi verið nauðsynleg. Í ritgerðinni er farið yfir aðferðir sem fræðimenn og stofnanir hafa bent á að geti verið hentugar, í stað þess að treysta eingöngu á lagareglur sem geta orðið fljótt úreltar. Fjallað er um muninn á lagareglum og siðareglum en jafnframt er komið inn á lagasmíð, virkni og einkenni góðra lagareglna. Farið er yfir aðgerðir sem stjórnvöld hafa gripið til í því skyni að hafa stjórn á Internetinu og athugað hvaða lærdóm megi draga af þeim aðgerðum, en Internetið er, líkt og gervigreindin, tækni í stöðugri þróun. Í ritgerðinni er jafnframt farið yfir vinnu alþjóðastofnana og nýjan rammasáttmála Evrópuráðsins um gervigreind. Farið er ítarlega yfir ákvæði gervigreindarreglugerðarinnar en einnig eru skoðaðar aðrar tengdar reglugerðir og tilskipanir sem þegar voru í gildi innan sambandsins. Þá er farið yfir gagnrýni á gervigreindarreglugerðina, fjallað um álitamál og vandamál sem enn eru óleyst og gerður er samanburður við stefnu Bandaríkjanna og Kína í málefnum gervigreindar. Í ritgerðinni er dregin ályktun um að setning lagareglna hafi verið nauðsynleg en gervigreindarreglugerðin muni ekki virka eins og henni er ætlað að gera. Rannsóknin sýnir að texti reglugerðarinnar inniheldur glufur og undanþágur sem veitendur gervigreindarkerfa geta nýtt sér og komið sér og öðrum rekstraraðilum undan umfangsmiklum skyldum. Veitendur skipa gervigreindarkerfum sínum sjálfir í flokka og mun virkni reglugerðarinnar ráðast af því hve samvinnuþýðanleg einstaka ríki eru í því að hafa eftirlit með rekstraraðilum. Þrátt fyrir að markmið reglugerðarinnar hafi meðal annars verið að tryggja vernd lýðræðisins og réttarríkisins, eru enn ákveðnar tegundir gervigreindarkerfa leyfilegar sem geta engu að síður ógnað lýðræðinu og réttarríkinu.","The purpose of this thesis is to assess whether Regulation (EU) 2024/1689 laying down harmonised rules on artificial intelligence (AI act) will be effective in practice and whether adoption of new regulation was necessary. The thesis examines various methods that scholars and institutions have suggested as potentially suitable, instead of relying solely on legal rules that can quickly become outdated. It discusses the difference between legal rules and ethical guidelines while also addressing legislative drafting, effectiveness and characteristics of quality legislation. The thesis reviews actions that governments have taken to govern the Internet and examines what lessons can be learned from these actions, as the Internet, like AI, is a constantly developing technology. Furthermore, the work explores efforts by international institutions and the Council of Europe ́s new Framework Convention on AI. The provisions of the AI Act are examined in detail, along with related regulations and directives already in force within the Union. A comparison is made with the AI policies of the USA and China, and the thesis covers criticism of the AI act as well as unresolved issues within the Union. The thesis concludes that the adoption of legal rules was necessary, but that the AI Act will not function as intended. The research shows that the text of the regulation contains loopholes and exemptions that providers of AI systems can exploit, allowing them and other operators to avoid extensive obligations. Providers classify their AI systems themselves, and the effectiveness of the regulation will depend on the willingness of member states to monitor and enforce compliance. Despite the AI Act purpose being, among other things, to ensure high level of protection of fundamental rights, including democracy and the rule of law, certain types of AI systems that could threaten democracy and the rule of law are still permitted."],"dc:identifier.uri":["https://hdl.handle.net/1946/51065"],"dc:language.iso":["is"],"dc:subject":["Lögfræði","Meistaraprófsritgerðir","Gervigreind","Reglugerðir"],"dc:title":["Evrópskur gervigreindarréttur : helstu álitamál og líkleg réttarþróun"],"dc:type":["Thesis"]},"updated_at":"2026-07-27T20:43:40Z"}