Bótaábyrgð vinnuveitenda vegna uppsagna sem tengjast kynferðislegri áreitni, kynbundinni áreitni og ofbeldi
type: CreativeWork
description: Umræðan um áreitni og ofbeldi á vinnustöðum hófst ekki að alvöru fyrr en haustið 2017 þegar #metoo byltingin fór af stað á samfélagsmiðlum, þar sem konur greindu frá kynferðisofbeldi og kynferðislegri áreitni á vinnustöðum. Í kjölfarið var nokkrum einstaklingum sagt upp störfum vegna ásakana um kynferðislega áreitni á vinnustað. Reglugerð nr. 1009/2015 um aðgerðir gegn einelti, kynferðislegri áreitni, kynbundinni áreitni og ofbeldi á vinnustöðum hefur að geyma ítarleg ákvæði um það hvernig vinnuveitendum beri að koma í veg fyrir slíka háttsemi á vinnustað, auk málsmeðferðarreglna sem vinnuveitendum ber að fylgja áður en tekin er ákvörðun um að segja starfsmanni upp störfum. Markmið ritgerðarinnar er að varpa ljósi á hvort vinnuveitandi geti orðið bótaábyrgur vegna uppsagna sem tengjast kynferðislegri áreitni, kynbundnu áreitni eða ofbeldi. Í þessu samhengi verður sérstaklega litið til þess hvort vinnuveitandi geti orðið bótaábyrgur vegna brots á málsmeðferðarreglum reglugerðar nr. 1009/2015. Helstu niðurstöður ritgerðarinnar eru, að hafi starfsmanni verið sagt upp störfum vegna meintra ásakana um kynferðislega áreitni, kynbundna áreitni eða ofbeldi á vinnustað og uppsögn ekki byggst á efnislega réttum forsendum og því ekki á lögmætum grundvelli, getur uppsögnin talist ólögmæt og vinnuveitandi bakað sér bótaábyrgð gagnvart viðkomandi starfsmanni. Við mat á ólögmæti uppsagnar vegur þungt hvort vinnuveitandi hafi brotið gegn málsmeðferðarreglum reglugerðar nr. 1009/2015 en það kann að hafa áhrif við mat á ólögmæti uppsagnar. Hafi starfsmanni verið sagt upp með ólögmætum hætti í slíkum málum sem hér um ræðir getur hann einna helst átt rétt til miskabóta vegna ólögmætrar meingerðar gegn æru sbr. b-lið 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Það er einkum vegna þess að ekki eru gerðar jafn ríkar kröfur til sönnunar um tilvist miskans og um bætur vegna fjártjóns. Geti starfsmaður þó sýnt fram á fjártjón með viðhlítandi grundvelli kann hann að eiga rétt til skaðabóta veg…
abstract: Umræðan um áreitni og ofbeldi á vinnustöðum hófst ekki að alvöru fyrr en haustið 2017 þegar #metoo byltingin fór af stað á samfélagsmiðlum, þar sem konur greindu frá kynferðisofbeldi og kynferðislegri áreitni á vinnustöðum. Í kjölfarið var nokkrum einstaklingum sagt upp störfum vegna ásakana um kynferðislega áreitni á vinnustað. Reglugerð nr. 1009/2015 um aðgerðir gegn einelti, kynferðislegri áreitni, kynbundinni áreitni og ofbeldi á vinnustöðum hefur að geyma ítarleg ákvæði um það hvernig vinnuveitendum beri að koma í veg fyrir slíka háttsemi á vinnustað, auk málsmeðferðarreglna sem vinnuveitendum ber að fylgja áður en tekin er ákvörðun um að segja starfsmanni upp störfum. Markmið ritgerðarinnar er að varpa ljósi á hvort vinnuveitandi geti orðið bótaábyrgur vegna uppsagna sem tengjast kynferðislegri áreitni, kynbundnu áreitni eða ofbeldi. Í þessu samhengi verður sérstaklega litið til þess hvort vinnuveitandi geti orðið bótaábyrgur vegna brots á málsmeðferðarreglum reglugerðar nr. 1009/2015. Helstu niðurstöður ritgerðarinnar eru, að hafi starfsmanni verið sagt upp störfum vegna meintra ásakana um kynferðislega áreitni, kynbundna áreitni eða ofbeldi á vinnustað og uppsögn ekki byggst á efnislega réttum forsendum og því ekki á lögmætum grundvelli, getur uppsögnin talist ólögmæt og vinnuveitandi bakað sér bótaábyrgð gagnvart viðkomandi starfsmanni. Við mat á ólögmæti uppsagnar vegur þungt hvort vinnuveitandi hafi brotið gegn málsmeðferðarreglum reglugerðar nr. 1009/2015 en það kann að hafa áhrif við mat á ólögmæti uppsagnar. Hafi starfsmanni verið sagt upp með ólögmætum hætti í slíkum málum sem hér um ræðir getur hann einna helst átt rétt til miskabóta vegna ólögmætrar meingerðar gegn æru sbr. b-lið 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Það er einkum vegna þess að ekki eru gerðar jafn ríkar kröfur til sönnunar um tilvist miskans og um bætur vegna fjártjóns. Geti starfsmaður þó sýnt fram á fjártjón með viðhlítandi grundvelli kann hann að eiga rétt til skaðabóta veg…
author: Íris Fanney Sindradóttir 1996-
language: is
keywords: Lögfræði, Meistaraprófsritgerðir, Skaðabótaréttur, Vinnuréttur, Kynferðisleg áreitni, Ofbeldi
date published: 2022-06-13T13:09:33Z
date modified: 2026-07-27T20:41:33Z
provider: Reykjavík University
publisher: Networked Digital Library of Theses and Dissertations
type: WebPage
source organization: Reykjavík University

PropertyValue
property ID: Handle
value: http://hdl.handle.net/1946/41813