Onderzoek naar het werkingsmechanisme van acamprosaat, een geneesmiddel tegen alcoholverslaving, met behulp van een radiotracer voor positron emissie tomografie

Het geneesmiddel acamprosaat wordt (vooral in Europa) reeds verschillende jaren gebruikt als farmacologische ondersteuning bij ontwenningstherapie voor alcoholverslaving. Ondanks de bewezen efficiëntie van het product, blijft een zeker mysterie bestaan over het werkingsmechanisme. Voor de optimalisatie van de geneesmiddelkuur en de ontwikkeling van nieuwe potentiële medicijnen is echter een goede kennis over de werking van dit geneesmiddel een noodzaak. Om de werking van acamprosaat ter hoogte van het centrale zenuwstelsel (CZS) beter te kunnen bestuderen, werd een nieuwe techniek in het onderzoeksdomein geïntroduceerd: positron emissie tomografie of kortweg PET. Met behulp van deze beeldvormingstechniek is het mogelijk om het biologisch gedrag van een radioactief gemerkte molecule te onderzoeken in de hersenen van levende wezens, zonder de normale werking van het CZS te verstoren. Het doel van het onderzoek is, via het rechtstreeks merken van de acamprosaatmolecule met een PET-radionuclide, een beeld te vormen van de verdeling van het geneesmiddel in het CZS en de potentiële neurologische bindingsplaatsen van het geneesmiddel te karakteriseren. In eerste instantie werd een syntheseweg uitgedacht voor de productie van de radiotracer. De PET-radionuclide 11C werd geproduceerd via cyclotronbestraling. Daarna werd de radionuclide m.b.v. een computergestuurde syntheseopstelling in de acamprosaatmolecule ingebouwd. Tenslotte werd het product chromatografisch opgezuiverd en in een geschikt farmaceutisch medium opgelost. In tweede instantie werd de geproduceerde radio-tracer onderworpen aan een strikte kwaliteits-controle. Hierbij werd aangetoond dat de productie-methode een zeer goede nuclidische, chemische en radiochemische zuiverheid, een voldoende specifieke activiteit en een aanvaardbare farmaceutische kwaliteit waarborgde. In laatste instantie werd ter voorbereiding van PET-studies het biologisch gedrag van de tracer in vivo bestudeerd. Daarbij werd aangetoond dat acamprosaat slechts in beperkte mate vanuit het gastro-intestinaal systeem in de algemene circulatie wordt opgenomen. Daarna verdeelt het product zich over het volledige lichaam waarbij de hoogste concentraties worden teruggevonden in de nieren. De opname van acamprosaat in de hersenen is uiterst gering. In vivo metabolisme van acamprosaat is verwaarloosbaar. Acamprosaat verdwijnt snel en praktisch uitsluitend via renale klaring uit het lichaam. Op basis van deze bevindingen komen we tot de conclusie dat deze radiotracer geen verder uitsluitsel kan geven over de werking van acamprosaat in het kader van een PET-onderzoek. Het is evenwel duidelijk dat een zeer gericht mechanisme aan de oorsprong moet liggen van het therapeutisch effect van acamprosaat. Vanuit deze wetenschap kan het nuttig zijn de invloed van therapeutische hoeveelheden acamprosaat op het in vivo gedrag van gekende PET-liganden in het CZS te bestuderen. Of deze aanpak van het acamprosaatonderzoek m.b.v. PET meer succes zal kennen moet de toekomst uitwijzen

Grantor dc:publisher

Universiteit Gent. Faculteit Wetenschappen

Year dc:date

2004

Author dc:creator

• Courtyn, Jan

Contributors dc:contributor

• Dams, Richard
• Strijckmans, Karel

• Chemistry
• Biology and Life Sciences

Statement dc:rights

• info:eu-repo/semantics/openAccess

Language dc:language

dut

Identifier

https://biblio.ugent.be/publication/468143
https://biblio.ugent.be/publication/468143/file/1875839

OAI identifier oai:identifier

oai:archive.ugent.be:468143