{"id":{"repo_id":"bifrost","oai_identifier":"oai:skemman.is:1946/52158"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/bifrost/oai:skemman.is:1946/52158","repository":{"repo_id":"bifrost","name":"Bifröst University","base_url":"https://skemman.is/oai/request"},"display":{"title":"Hefur Alþingi misst völd til framkvæmdarvaldsins og orðið ráðherraræði að bráð?","abstract":"Valdahlutföll milli löggjafarvalds og framkvæmdarvalds hafa lengi verið til umræðu í stjórnmálafræði, sérstaklega í litlum lýðræðisríkjum þar sem tengslin eru náin. Á Íslandi hefur verið bent á að Alþingi hafi í auknum mæli orðið undir gagnvart framkvæmdarvaldinu, einkum ráðherrum sem hafa mikil áhrif á stefnumótun og ákvarðanatöku. Þetta hefur vakið spurningar um hvort hefðbundið þingræði hafi veikst og hvort íslenska stjórnskipanin beri merki ráðherraræðis. Í ritgerðinni er spurt: „Hefur Alþingi misst völd til framkvæmdarvaldsins og orðið ráðherraræði að bráð?“ Byggt er á kenningum um valdaskiptingu, þingræði og ráðherraræði, auk greiningar á stjórnarskrá, þingskjölum, fræðiritum og fjölmiðlum. Einnig voru tekin hálfopin viðtöl við sérfræðinga og lykilaðila úr stjórnmálum. Niðurstöðurnar benda til þess að ráðherraræði birtist að nokkru leyti í íslenskri stjórnskipan, einkum þegar þingið nýtir ekki fullnægjandi eftirlits- og frumkvæðisheimildir sínar. Hins vegar hafa breytingar á starfsháttum Alþingis einnig styrkt stöðu þingsins. Ráðherraræði á Íslandi má því skilja sem aðstæðubundið jafnvægi frekar en algert yfirráð framkvæmdarvaldsins.","abstract_html":"Valdahlutföll milli löggjafarvalds og framkvæmdarvalds hafa lengi verið til umræðu í stjórnmálafræði, sérstaklega í litlum lýðræðisríkjum þar sem tengslin eru náin. Á Íslandi hefur verið bent á að Alþingi hafi í auknum mæli orðið undir gagnvart framkvæmdarvaldinu, einkum ráðherrum sem hafa mikil áhrif á stefnumótun og ákvarðanatöku. Þetta hefur vakið spurningar um hvort hefðbundið þingræði hafi veikst og hvort íslenska stjórnskipanin beri merki ráðherraræðis. Í ritgerðinni er spurt: „Hefur Alþingi misst völd til framkvæmdarvaldsins og orðið ráðherraræði að bráð?“ Byggt er á kenningum um valdaskiptingu, þingræði og ráðherraræði, auk greiningar á stjórnarskrá, þingskjölum, fræðiritum og fjölmiðlum. Einnig voru tekin hálfopin viðtöl við sérfræðinga og lykilaðila úr stjórnmálum. Niðurstöðurnar benda til þess að ráðherraræði birtist að nokkru leyti í íslenskri stjórnskipan, einkum þegar þingið nýtir ekki fullnægjandi eftirlits- og frumkvæðisheimildir sínar. Hins vegar hafa breytingar á starfsháttum Alþingis einnig styrkt stöðu þingsins. Ráðherraræði á Íslandi má því skilja sem aðstæðubundið jafnvægi frekar en algert yfirráð framkvæmdarvaldsins.","abstract_has_math":false,"creators":["Anton Kristinn Guðmundsson 1993-"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":["Háskólinn á Bifröst"],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026-02-14T17:23:10Z","date_published":"2026-02-14T17:23:10Z","updated_at":"2026-07-27T18:52:22Z","subjects":["Löggjafarvald","Framkvæmdavald","Ráðherraræði"],"languages":["is"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://hdl.handle.net/1946/52158","outbound_label":"Handle","outbound_source":"dc:identifier.uri"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:contributor","label":"Contributor","values":["Háskólinn á Bifröst"]},{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Anton Kristinn Guðmundsson 1993-"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date.accessioned","label":"Dc Date Accessioned","values":["2026-02-14T17:23:03Z"]},{"key":"dc:date.available","label":"Dc Date Available","values":["2026-02-14T17:23:03Z"]},{"key":"dc:date.issued","label":"Date","values":["2026-02-14T17:23:10Z"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Löggjafarvald","Framkvæmdavald","Ráðherraræði"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language.iso","label":"Language (ISO)","values":["is"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier.uri","label":"Identifier URI","values":["https://hdl.handle.net/1946/52158"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description.abstract","label":"Abstract","values":["Valdahlutföll milli löggjafarvalds og framkvæmdarvalds hafa lengi verið til umræðu í stjórnmálafræði, sérstaklega í litlum lýðræðisríkjum þar sem tengslin eru náin. Á Íslandi hefur verið bent á að Alþingi hafi í auknum mæli orðið undir gagnvart framkvæmdarvaldinu, einkum ráðherrum sem hafa mikil áhrif á stefnumótun og ákvarðanatöku. Þetta hefur vakið spurningar um hvort hefðbundið þingræði hafi veikst og hvort íslenska stjórnskipanin beri merki ráðherraræðis. Í ritgerðinni er spurt: „Hefur Alþingi misst völd til framkvæmdarvaldsins og orðið ráðherraræði að bráð?“ Byggt er á kenningum um valdaskiptingu, þingræði og ráðherraræði, auk greiningar á stjórnarskrá, þingskjölum, fræðiritum og fjölmiðlum. Einnig voru tekin hálfopin viðtöl við sérfræðinga og lykilaðila úr stjórnmálum. Niðurstöðurnar benda til þess að ráðherraræði birtist að nokkru leyti í íslenskri stjórnskipan, einkum þegar þingið nýtir ekki fullnægjandi eftirlits- og frumkvæðisheimildir sínar. Hins vegar hafa breytingar á starfsháttum Alþingis einnig styrkt stöðu þingsins. Ráðherraræði á Íslandi má því skilja sem aðstæðubundið jafnvægi frekar en algert yfirráð framkvæmdarvaldsins."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Hefur Alþingi misst völd til framkvæmdarvaldsins og orðið ráðherraræði að bráð?"]}]}],"canonical_facts":{"dc:contributor":["Háskólinn á Bifröst"],"dc:creator":["Anton Kristinn Guðmundsson 1993-"],"dc:date.accessioned":["2026-02-14T17:23:03Z"],"dc:date.available":["2026-02-14T17:23:03Z"],"dc:date.issued":["2026-02-14T17:23:10Z"],"dc:description.abstract":["Valdahlutföll milli löggjafarvalds og framkvæmdarvalds hafa lengi verið til umræðu í stjórnmálafræði, sérstaklega í litlum lýðræðisríkjum þar sem tengslin eru náin. Á Íslandi hefur verið bent á að Alþingi hafi í auknum mæli orðið undir gagnvart framkvæmdarvaldinu, einkum ráðherrum sem hafa mikil áhrif á stefnumótun og ákvarðanatöku. Þetta hefur vakið spurningar um hvort hefðbundið þingræði hafi veikst og hvort íslenska stjórnskipanin beri merki ráðherraræðis. Í ritgerðinni er spurt: „Hefur Alþingi misst völd til framkvæmdarvaldsins og orðið ráðherraræði að bráð?“ Byggt er á kenningum um valdaskiptingu, þingræði og ráðherraræði, auk greiningar á stjórnarskrá, þingskjölum, fræðiritum og fjölmiðlum. Einnig voru tekin hálfopin viðtöl við sérfræðinga og lykilaðila úr stjórnmálum. Niðurstöðurnar benda til þess að ráðherraræði birtist að nokkru leyti í íslenskri stjórnskipan, einkum þegar þingið nýtir ekki fullnægjandi eftirlits- og frumkvæðisheimildir sínar. Hins vegar hafa breytingar á starfsháttum Alþingis einnig styrkt stöðu þingsins. Ráðherraræði á Íslandi má því skilja sem aðstæðubundið jafnvægi frekar en algert yfirráð framkvæmdarvaldsins."],"dc:identifier.uri":["https://hdl.handle.net/1946/52158"],"dc:language.iso":["is"],"dc:subject":["Löggjafarvald","Framkvæmdavald","Ráðherraræði"],"dc:title":["Hefur Alþingi misst völd til framkvæmdarvaldsins og orðið ráðherraræði að bráð?"],"dc:type":["Thesis"]},"updated_at":"2026-07-27T18:52:22Z"}