{"id":{"repo_id":"bifrost","oai_identifier":"oai:skemman.is:1946/52157"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/bifrost/oai:skemman.is:1946/52157","repository":{"repo_id":"bifrost","name":"Bifröst University","base_url":"https://skemman.is/oai/request"},"display":{"title":"Að leiða með þjónandi hugarfari: Birtingarmynd þjónandi forystu í efstu deild karla í körfubolta á Íslandi","abstract":"Þjónandi forysta hefur á undanförnum árum vakið aukna athygli innan íþróttafræðanna, þar sem hún er talin geta eflt samkennd, traust og ábyrgð meðal leikmanna. Þrátt fyrir fjölmargar erlendar rannsóknir á þjónandi forystu innan íþrótta hefur lítið verið fjallað um birtingarmynd hennar í íslensku samhengi. Markmið þessarar rannsóknar var að kanna hvernig þjónandi forysta birtist í starfi körfuboltaþjálfara í efstu deild karla á Íslandi og hvernig leikmenn skynja forystuhætti þeirra. Rannsóknin byggir á blandaðri rannsóknaraðferð þar sem eigindleg gögn voru fengin með viðtölum við þjálfara og meigindleg gögn með spurningakönnun meðal leikmanna. Eigindleg gögn voru greind með þemagreiningu og meigindleg gögn byggðust á sex víddum OLA líkansins, sem mælir lykilþætti þjónandi forystu. Niðurstöður rannsóknarinnar sýna að þjónandi forysta birtist skýrt í hegðun og nálgun þjálfara, einkum í víddum sem tengjast virðingu, samskiptum, stuðningi og umhyggju fyrir leikmönnum. Þjálfararnir lögðu áherslu á að byggja upp traust og skapa jákvæða liðsheild, en jafnframt að viðhalda aga og faglegu jafnvægi. Lægri einkunnir komu fram í víddum sem tengjast sameiginlegri forystu og þátttöku leikmanna í ákvarðanatöku. Rannsóknin varpar ljósi á mikilvægi þess að huga að þjónandi forystu sem hugarfari í íslensku íþróttaumhverfi og hvernig hún getur stuðlað að meiri vellíðan, hvatningu og árangri innan liða. Niðurstöðurnar gefa vísbendingar um að efling þjónandi forystu geti aukið gæði leiðtogastarfs í íþróttum og skapað menningu þar sem jafnvægi ríkir milli árangurs og mannlegra samskipta. Lykilorð: Þjónandi hugarfar, OLA líkanið, körfubolti, hugarfar leiðtoga, leikmenn, þjálfarar","abstract_html":"Þjónandi forysta hefur á undanförnum árum vakið aukna athygli innan íþróttafræðanna, þar sem hún er talin geta eflt samkennd, traust og ábyrgð meðal leikmanna. Þrátt fyrir fjölmargar erlendar rannsóknir á þjónandi forystu innan íþrótta hefur lítið verið fjallað um birtingarmynd hennar í íslensku samhengi. Markmið þessarar rannsóknar var að kanna hvernig þjónandi forysta birtist í starfi körfuboltaþjálfara í efstu deild karla á Íslandi og hvernig leikmenn skynja forystuhætti þeirra. Rannsóknin byggir á blandaðri rannsóknaraðferð þar sem eigindleg gögn voru fengin með viðtölum við þjálfara og meigindleg gögn með spurningakönnun meðal leikmanna. Eigindleg gögn voru greind með þemagreiningu og meigindleg gögn byggðust á sex víddum OLA líkansins, sem mælir lykilþætti þjónandi forystu. Niðurstöður rannsóknarinnar sýna að þjónandi forysta birtist skýrt í hegðun og nálgun þjálfara, einkum í víddum sem tengjast virðingu, samskiptum, stuðningi og umhyggju fyrir leikmönnum. Þjálfararnir lögðu áherslu á að byggja upp traust og skapa jákvæða liðsheild, en jafnframt að viðhalda aga og faglegu jafnvægi. Lægri einkunnir komu fram í víddum sem tengjast sameiginlegri forystu og þátttöku leikmanna í ákvarðanatöku. Rannsóknin varpar ljósi á mikilvægi þess að huga að þjónandi forystu sem hugarfari í íslensku íþróttaumhverfi og hvernig hún getur stuðlað að meiri vellíðan, hvatningu og árangri innan liða. Niðurstöðurnar gefa vísbendingar um að efling þjónandi forystu geti aukið gæði leiðtogastarfs í íþróttum og skapað menningu þar sem jafnvægi ríkir milli árangurs og mannlegra samskipta. Lykilorð: Þjónandi hugarfar, OLA líkanið, körfubolti, hugarfar leiðtoga, leikmenn, þjálfarar","abstract_has_math":false,"creators":["Erla Dögg Grétarsdóttir 1988-"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":["Háskólinn á Bifröst"],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026-02-14T17:22:03Z","date_published":"2026-02-14T17:22:03Z","updated_at":"2026-07-27T18:54:29Z","subjects":["Þjónandi forysta","Körfubolti","Íþróttaþjálfarar","Körfuboltamenn"],"languages":["is"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://hdl.handle.net/1946/52157","outbound_label":"Handle","outbound_source":"dc:identifier.uri"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:contributor","label":"Contributor","values":["Háskólinn á Bifröst"]},{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Erla Dögg Grétarsdóttir 1988-"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date.accessioned","label":"Dc Date Accessioned","values":["2026-02-14T17:21:59Z"]},{"key":"dc:date.available","label":"Dc Date Available","values":["2026-02-14T17:21:59Z"]},{"key":"dc:date.issued","label":"Date","values":["2026-02-14T17:22:03Z"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Þjónandi forysta","Körfubolti","Íþróttaþjálfarar","Körfuboltamenn"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language.iso","label":"Language (ISO)","values":["is"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier.uri","label":"Identifier URI","values":["https://hdl.handle.net/1946/52157"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description.abstract","label":"Abstract","values":["Þjónandi forysta hefur á undanförnum árum vakið aukna athygli innan íþróttafræðanna, þar sem hún er talin geta eflt samkennd, traust og ábyrgð meðal leikmanna. Þrátt fyrir fjölmargar erlendar rannsóknir á þjónandi forystu innan íþrótta hefur lítið verið fjallað um birtingarmynd hennar í íslensku samhengi. Markmið þessarar rannsóknar var að kanna hvernig þjónandi forysta birtist í starfi körfuboltaþjálfara í efstu deild karla á Íslandi og hvernig leikmenn skynja forystuhætti þeirra. Rannsóknin byggir á blandaðri rannsóknaraðferð þar sem eigindleg gögn voru fengin með viðtölum við þjálfara og meigindleg gögn með spurningakönnun meðal leikmanna. Eigindleg gögn voru greind með þemagreiningu og meigindleg gögn byggðust á sex víddum OLA líkansins, sem mælir lykilþætti þjónandi forystu. Niðurstöður rannsóknarinnar sýna að þjónandi forysta birtist skýrt í hegðun og nálgun þjálfara, einkum í víddum sem tengjast virðingu, samskiptum, stuðningi og umhyggju fyrir leikmönnum. Þjálfararnir lögðu áherslu á að byggja upp traust og skapa jákvæða liðsheild, en jafnframt að viðhalda aga og faglegu jafnvægi. Lægri einkunnir komu fram í víddum sem tengjast sameiginlegri forystu og þátttöku leikmanna í ákvarðanatöku. Rannsóknin varpar ljósi á mikilvægi þess að huga að þjónandi forystu sem hugarfari í íslensku íþróttaumhverfi og hvernig hún getur stuðlað að meiri vellíðan, hvatningu og árangri innan liða. Niðurstöðurnar gefa vísbendingar um að efling þjónandi forystu geti aukið gæði leiðtogastarfs í íþróttum og skapað menningu þar sem jafnvægi ríkir milli árangurs og mannlegra samskipta. Lykilorð: Þjónandi hugarfar, OLA líkanið, körfubolti, hugarfar leiðtoga, leikmenn, þjálfarar","Servant leadership has increasingly gained attention in sports sciences, where it is viewed as an approach that enhances empathy, trust, and responsibility among athletes. Although servant leadership has been widely studied in international contexts, little research has been conducted on how it manifests within Icelandic sports. The purpose of this study was to explore how servant leadership is expressed in the work of basketball coaches in Iceland’s premier league and how players perceive their coaches’ leadership styles. A mixed-methods design was used, combining qualitative interviews with coaches and a quantitative survey of players. The qualitative data were analyzed using thematic analysis, while the quantitative data were based on the six dimensions of the OLA model, which measures key components of servant leadership. Findings indicate that servant leadership is clearly reflected in coaches’ behavior and approach, particularly in dimensions related to respect, communication, support, and care for players. The coaches emphasized building trust and fostering team cohesion, while maintaining discipline and professional balance. Lower scores appeared in dimensions associated with shared leadership and player participation in decision-making. This study highlights the importance of viewing servant leadership as a mindset within Icelandic sports, demonstrating how it can contribute to players’ well-being, motivation, and performance. The findings suggest that strengthening servant leadership practices may improve the quality of leadership in sports and promote a culture that balances competitive success with human connection. Keywords: Servant mindset, basketball, leadership mindset, players, coaches, OLA model"]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Að leiða með þjónandi hugarfari: Birtingarmynd þjónandi forystu í efstu deild karla í körfubolta á Íslandi","Leading with a servant mindset:Manifestations of servant leadership in the men‘s premier basketball league in Iceland"]}]}],"canonical_facts":{"dc:contributor":["Háskólinn á Bifröst"],"dc:creator":["Erla Dögg Grétarsdóttir 1988-"],"dc:date.accessioned":["2026-02-14T17:21:59Z"],"dc:date.available":["2026-02-14T17:21:59Z"],"dc:date.issued":["2026-02-14T17:22:03Z"],"dc:description.abstract":["Þjónandi forysta hefur á undanförnum árum vakið aukna athygli innan íþróttafræðanna, þar sem hún er talin geta eflt samkennd, traust og ábyrgð meðal leikmanna. Þrátt fyrir fjölmargar erlendar rannsóknir á þjónandi forystu innan íþrótta hefur lítið verið fjallað um birtingarmynd hennar í íslensku samhengi. Markmið þessarar rannsóknar var að kanna hvernig þjónandi forysta birtist í starfi körfuboltaþjálfara í efstu deild karla á Íslandi og hvernig leikmenn skynja forystuhætti þeirra. Rannsóknin byggir á blandaðri rannsóknaraðferð þar sem eigindleg gögn voru fengin með viðtölum við þjálfara og meigindleg gögn með spurningakönnun meðal leikmanna. Eigindleg gögn voru greind með þemagreiningu og meigindleg gögn byggðust á sex víddum OLA líkansins, sem mælir lykilþætti þjónandi forystu. Niðurstöður rannsóknarinnar sýna að þjónandi forysta birtist skýrt í hegðun og nálgun þjálfara, einkum í víddum sem tengjast virðingu, samskiptum, stuðningi og umhyggju fyrir leikmönnum. Þjálfararnir lögðu áherslu á að byggja upp traust og skapa jákvæða liðsheild, en jafnframt að viðhalda aga og faglegu jafnvægi. Lægri einkunnir komu fram í víddum sem tengjast sameiginlegri forystu og þátttöku leikmanna í ákvarðanatöku. Rannsóknin varpar ljósi á mikilvægi þess að huga að þjónandi forystu sem hugarfari í íslensku íþróttaumhverfi og hvernig hún getur stuðlað að meiri vellíðan, hvatningu og árangri innan liða. Niðurstöðurnar gefa vísbendingar um að efling þjónandi forystu geti aukið gæði leiðtogastarfs í íþróttum og skapað menningu þar sem jafnvægi ríkir milli árangurs og mannlegra samskipta. Lykilorð: Þjónandi hugarfar, OLA líkanið, körfubolti, hugarfar leiðtoga, leikmenn, þjálfarar","Servant leadership has increasingly gained attention in sports sciences, where it is viewed as an approach that enhances empathy, trust, and responsibility among athletes. Although servant leadership has been widely studied in international contexts, little research has been conducted on how it manifests within Icelandic sports. The purpose of this study was to explore how servant leadership is expressed in the work of basketball coaches in Iceland’s premier league and how players perceive their coaches’ leadership styles. A mixed-methods design was used, combining qualitative interviews with coaches and a quantitative survey of players. The qualitative data were analyzed using thematic analysis, while the quantitative data were based on the six dimensions of the OLA model, which measures key components of servant leadership. Findings indicate that servant leadership is clearly reflected in coaches’ behavior and approach, particularly in dimensions related to respect, communication, support, and care for players. The coaches emphasized building trust and fostering team cohesion, while maintaining discipline and professional balance. Lower scores appeared in dimensions associated with shared leadership and player participation in decision-making. This study highlights the importance of viewing servant leadership as a mindset within Icelandic sports, demonstrating how it can contribute to players’ well-being, motivation, and performance. The findings suggest that strengthening servant leadership practices may improve the quality of leadership in sports and promote a culture that balances competitive success with human connection. Keywords: Servant mindset, basketball, leadership mindset, players, coaches, OLA model"],"dc:identifier.uri":["https://hdl.handle.net/1946/52157"],"dc:language.iso":["is"],"dc:subject":["Þjónandi forysta","Körfubolti","Íþróttaþjálfarar","Körfuboltamenn"],"dc:title":["Að leiða með þjónandi hugarfari: Birtingarmynd þjónandi forystu í efstu deild karla í körfubolta á Íslandi","Leading with a servant mindset:Manifestations of servant leadership in the men‘s premier basketball league in Iceland"],"dc:type":["Thesis"]},"updated_at":"2026-07-27T18:54:29Z"}