Orkan í álver eða efnavinnslugarð?
type: CreativeWork
description: Meginviðfangsefni þessarar ritgerðar er samanburður á álveri og efnavinnslugarði út frá þjóðhagslegum ávinningi. Hér á Íslandi hefur nýting jarðvarma- og vatnsorku skilað okkur því að innlend orka er mjög mikil í heildarorkunotkun landsins. Orkuauðlindin er engu að síður takmörkuð og unnið hefur verið að því að búa til ramma utan um það magn sem nýta á í framtíðinni. Á suðvesturhorninu m.a. er þörf á að fá orku fyrir nýja starfsemi og hefur sérstaklega verið horft til þess að byggja upp iðnað í Helguvík. Það eru tillögur um að virkja um 600 MW fyrir svæðið en einnig þarf að styrkja flutningsnetið sem er fullnýtt í dag. Álver nota um 74% af raforku landsins en það hefur verið gagnrýnt að vera með svo stórt hlutfall raforkuframleiðslu landsins í einum iðnaði. Ísland stendur vel að mörgu leyti í samkeppni við aðra aðila í heiminum um raforkusölu en þrátt fyrir umhverfisvæna orku og nægt landrými þá eru einnig þættir sem vega á móti samkeppnishæfni landsins. Landfræðileg einangrun og flutningskostnaður til og frá landinu eru þar á meðal, því er orkuverð hér lægra heldur víðast hvar í Evrópu. Hafin er smíði álvers í Helguvík þrátt fyrir að ekki hafi öll ytri skilyrði verið uppfyllt. Einnig hafa komið upp hugmyndir um efnavinnslugarð í Helguvík en það er samansafn af efnafyrirtækjum sem eru á sama svæði og nýta affall og/eða framleiðslu hvors annars til á ná fram betri nýtingu og hámörkun á arðsemi. Við samanburð á þessum tveim kostum þá er niðurstaðan sú að efnavinnslugarður telst álitlegri kostur út frá nýtingu á orkunni og samræmist hann betur orkustefnu Íslands. Áhættan við efnavinnslugarðinn er mögulega meiri, en ávinningarnir geta vegið upp á móti því.
abstract: Meginviðfangsefni þessarar ritgerðar er samanburður á álveri og efnavinnslugarði út frá þjóðhagslegum ávinningi. Hér á Íslandi hefur nýting jarðvarma- og vatnsorku skilað okkur því að innlend orka er mjög mikil í heildarorkunotkun landsins. Orkuauðlindin er engu að síður takmörkuð og unnið hefur verið að því að búa til ramma utan um það magn sem nýta á í framtíðinni. Á suðvesturhorninu m.a. er þörf á að fá orku fyrir nýja starfsemi og hefur sérstaklega verið horft til þess að byggja upp iðnað í Helguvík. Það eru tillögur um að virkja um 600 MW fyrir svæðið en einnig þarf að styrkja flutningsnetið sem er fullnýtt í dag. Álver nota um 74% af raforku landsins en það hefur verið gagnrýnt að vera með svo stórt hlutfall raforkuframleiðslu landsins í einum iðnaði. Ísland stendur vel að mörgu leyti í samkeppni við aðra aðila í heiminum um raforkusölu en þrátt fyrir umhverfisvæna orku og nægt landrými þá eru einnig þættir sem vega á móti samkeppnishæfni landsins. Landfræðileg einangrun og flutningskostnaður til og frá landinu eru þar á meðal, því er orkuverð hér lægra heldur víðast hvar í Evrópu. Hafin er smíði álvers í Helguvík þrátt fyrir að ekki hafi öll ytri skilyrði verið uppfyllt. Einnig hafa komið upp hugmyndir um efnavinnslugarð í Helguvík en það er samansafn af efnafyrirtækjum sem eru á sama svæði og nýta affall og/eða framleiðslu hvors annars til á ná fram betri nýtingu og hámörkun á arðsemi. Við samanburð á þessum tveim kostum þá er niðurstaðan sú að efnavinnslugarður telst álitlegri kostur út frá nýtingu á orkunni og samræmist hann betur orkustefnu Íslands. Áhættan við efnavinnslugarðinn er mögulega meiri, en ávinningarnir geta vegið upp á móti því.
author: Þorvaldur Finnbogason 1971-
language: is
keywords: Viðskiptafræði, Orkuframleiðsla, Orkunotkun, Stóriðja
date published: 2013-03-19
date modified: 2026-07-27T18:50:14Z
provider: Bifröst University
publisher: Networked Digital Library of Theses and Dissertations
type: WebPage
source organization: Bifröst University

PropertyValue
property ID: Handle
value: http://hdl.handle.net/1946/14188