{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5402824"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5402824","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Διαδικασίες και Επικοινωνία του Συμμετοχικού Προϋπολογισμού στην Ελληνική Τοπική Αυτοδιοίκηση","abstract":"Δεν χωράει αμφιβολία ότι η Δημοκρατία είναι το αρτιότερο και πλέον αποδεκτό σύστημα διακυβέρνησης, ωστόσο η παρούσα περίοδος χαρακτηρίζεται από έντονη αμφισβήτηση του αντιπροσωπευτικού συστήματος διακυβέρνησης και των θεσμών, με ένταση πρωτοφανή στην ιστορία ώριμων Δημοκρατιών, που αποκτά διαστάσεις κρίσης. Απότοκο της έλλειψης εμπιστοσύνης, αποτελεί το αίσθημα απογοήτευσης των πολιτών από το πολιτικό σύστημα και η αποξένωσή τους από αυτό, που εκδηλώνεται με την ολοένα και αυξανόμενη απροθυμία τους να συμμετάσχουν στις δημοκρατικές διαδικασίες. Ο Συμμετοχικός Προϋπολογισμός, ως μια δημοκρατική καινοτομία που υπηρετεί απόλυτα τις αρχές της Ανοικτής Διακυβέρνησης – τη διαφάνεια, τη συμμετοχή και τη λογοδοσία – συνιστά ένα δραστικό εργαλείο κοινωνικής ενδυνάμωσης, ουσιαστικής αναμόχλευσης του ενδιαφέροντος των πολιτών για τα κοινά και εν τέλει αποτελεσματικής αναδόμησης του τρόπου που ασκείται η διοίκηση και λαμβάνονται οι αποφάσεις, βρίσκοντας ιδανικό πεδίο εφαρμογής τους Δήμους. Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τις διαδικασίες και την επικοινωνία του Συμμετοχικού Προϋπολογισμού (ΣΠ), με επίκεντρο την ελληνική τοπική αυτοδιοίκηση και στόχο τη διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου και εφαρμόσιμου «οδικού χάρτη» για την επιτυχημένη υλοποίηση και εδραίωσή του στη χώρα μας. Η έρευνα απαντά στο υφιστάμενο κενό συστηματοποιημένης προσέγγισης για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση του ΣΠ στην Ελλάδα, συνδυάζοντας το θεωρητικό ακαδημαϊκό υπόβαθρο με τις διεθνείς καλές πρακτικές και την εμπειρική μελέτη των πεποιθήσεων και εμπειριών των εγχώριων θεσμικών και κοινωνικών δρώντων. Ο ποιοτικός ερευνητικός σχεδιασμός, περιλαμβάνει ημιδομημένες συνεντεύξεις με εν ενεργεία αιρετούς Δήμων, στους οποίους αν και στο παρελθόν είχαν εφαρμοστεί προγράμματα ΣΠ στη συνέχεια διεκόπησαν, υπηρεσιακά στελέχη των ίδιων Δήμων που είχαν εμπλακεί στις διαδικασίες αυτές και εκπροσώπους της Κοινωνίας των Πολιτών με δυναμική παρουσία στο δημόσιο διάλογο, καθώς και ομάδα εστίασης με ενεργούς πολίτες, προκειμένου να αξιολογηθεί η χρησιμότητα και η ευκολία στην χρήση του προτεινόμενου υβριδικού μοντέλου διαδικασιών. Τα ευρήματα αναδεικνύουν ως κρίσιμους παράγοντες επιτυχίας την πολιτική βούληση, την εφαρμογή ξεκάθαρου πλαισίου υλοποίησης, την αξιοποίηση των ήδη δοκιμασμένων ψηφιακών εργαλείων και τη συνεκτική επικοινωνιακή στρατηγική, ενώ επισημαίνουν εμπόδια, όπως η ελλιπής χρηματοδότηση των Δήμων, η πολυνομία και οι συχνές αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο, καθώς και η περιορισμένη κουλτούρα συνεργασίας και συναίνεσης. Η εργασία καταλήγει σε συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής και πρακτικής εφαρμογής, αναγνωρίζοντας τους περιορισμούς και προτείνοντας κατευθύνσεις για περαιτέρω έρευνα.","abstract_html":"Δεν χωράει αμφιβολία ότι η Δημοκρατία είναι το αρτιότερο και πλέον αποδεκτό σύστημα διακυβέρνησης, ωστόσο η παρούσα περίοδος χαρακτηρίζεται από έντονη αμφισβήτηση του αντιπροσωπευτικού συστήματος διακυβέρνησης και των θεσμών, με ένταση πρωτοφανή στην ιστορία ώριμων Δημοκρατιών, που αποκτά διαστάσεις κρίσης. Απότοκο της έλλειψης εμπιστοσύνης, αποτελεί το αίσθημα απογοήτευσης των πολιτών από το πολιτικό σύστημα και η αποξένωσή τους από αυτό, που εκδηλώνεται με την ολοένα και αυξανόμενη απροθυμία τους να συμμετάσχουν στις δημοκρατικές διαδικασίες. Ο Συμμετοχικός Προϋπολογισμός, ως μια δημοκρατική καινοτομία που υπηρετεί απόλυτα τις αρχές της Ανοικτής Διακυβέρνησης – τη διαφάνεια, τη συμμετοχή και τη λογοδοσία – συνιστά ένα δραστικό εργαλείο κοινωνικής ενδυνάμωσης, ουσιαστικής αναμόχλευσης του ενδιαφέροντος των πολιτών για τα κοινά και εν τέλει αποτελεσματικής αναδόμησης του τρόπου που ασκείται η διοίκηση και λαμβάνονται οι αποφάσεις, βρίσκοντας ιδανικό πεδίο εφαρμογής τους Δήμους. Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τις διαδικασίες και την επικοινωνία του Συμμετοχικού Προϋπολογισμού (ΣΠ), με επίκεντρο την ελληνική τοπική αυτοδιοίκηση και στόχο τη διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου και εφαρμόσιμου «οδικού χάρτη» για την επιτυχημένη υλοποίηση και εδραίωσή του στη χώρα μας. Η έρευνα απαντά στο υφιστάμενο κενό συστηματοποιημένης προσέγγισης για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση του ΣΠ στην Ελλάδα, συνδυάζοντας το θεωρητικό ακαδημαϊκό υπόβαθρο με τις διεθνείς καλές πρακτικές και την εμπειρική μελέτη των πεποιθήσεων και εμπειριών των εγχώριων θεσμικών και κοινωνικών δρώντων. Ο ποιοτικός ερευνητικός σχεδιασμός, περιλαμβάνει ημιδομημένες συνεντεύξεις με εν ενεργεία αιρετούς Δήμων, στους οποίους αν και στο παρελθόν είχαν εφαρμοστεί προγράμματα ΣΠ στη συνέχεια διεκόπησαν, υπηρεσιακά στελέχη των ίδιων Δήμων που είχαν εμπλακεί στις διαδικασίες αυτές και εκπροσώπους της Κοινωνίας των Πολιτών με δυναμική παρουσία στο δημόσιο διάλογο, καθώς και ομάδα εστίασης με ενεργούς πολίτες, προκειμένου να αξιολογηθεί η χρησιμότητα και η ευκολία στην χρήση του προτεινόμενου υβριδικού μοντέλου διαδικασιών. Τα ευρήματα αναδεικνύουν ως κρίσιμους παράγοντες επιτυχίας την πολιτική βούληση, την εφαρμογή ξεκάθαρου πλαισίου υλοποίησης, την αξιοποίηση των ήδη δοκιμασμένων ψηφιακών εργαλείων και τη συνεκτική επικοινωνιακή στρατηγική, ενώ επισημαίνουν εμπόδια, όπως η ελλιπής χρηματοδότηση των Δήμων, η πολυνομία και οι συχνές αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο, καθώς και η περιορισμένη κουλτούρα συνεργασίας και συναίνεσης. Η εργασία καταλήγει σε συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής και πρακτικής εφαρμογής, αναγνωρίζοντας τους περιορισμούς και προτείνοντας κατευθύνσεις για περαιτέρω έρευνα.","abstract_has_math":false,"creators":["Χριστοπούλου Αικατερίνη","Christopoulou Aikaterini"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-07-24T01:02:34Z","subjects":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5402824"],"render_values":[{"text":"uoadl:5402824","href":null,"code":true}]}]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5402824","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Χριστοπούλου Αικατερίνη","Christopoulou Aikaterini"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5402824","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5402824"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Δεν χωράει αμφιβολία ότι η Δημοκρατία είναι το αρτιότερο και πλέον αποδεκτό σύστημα διακυβέρνησης, ωστόσο η παρούσα περίοδος χαρακτηρίζεται από έντονη αμφισβήτηση του αντιπροσωπευτικού συστήματος διακυβέρνησης και των θεσμών, με ένταση πρωτοφανή στην ιστορία ώριμων Δημοκρατιών, που αποκτά διαστάσεις κρίσης. Απότοκο της έλλειψης εμπιστοσύνης, αποτελεί το αίσθημα απογοήτευσης των πολιτών από το πολιτικό σύστημα και η αποξένωσή τους από αυτό, που εκδηλώνεται με την ολοένα και αυξανόμενη απροθυμία τους να συμμετάσχουν στις δημοκρατικές διαδικασίες. Ο Συμμετοχικός Προϋπολογισμός, ως μια δημοκρατική καινοτομία που υπηρετεί απόλυτα τις αρχές της Ανοικτής Διακυβέρνησης – τη διαφάνεια, τη συμμετοχή και τη λογοδοσία – συνιστά ένα δραστικό εργαλείο κοινωνικής ενδυνάμωσης, ουσιαστικής αναμόχλευσης του ενδιαφέροντος των πολιτών για τα κοινά και εν τέλει αποτελεσματικής αναδόμησης του τρόπου που ασκείται η διοίκηση και λαμβάνονται οι αποφάσεις, βρίσκοντας ιδανικό πεδίο εφαρμογής τους Δήμους. Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τις διαδικασίες και την επικοινωνία του Συμμετοχικού Προϋπολογισμού (ΣΠ), με επίκεντρο την ελληνική τοπική αυτοδιοίκηση και στόχο τη διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου και εφαρμόσιμου «οδικού χάρτη» για την επιτυχημένη υλοποίηση και εδραίωσή του στη χώρα μας. Η έρευνα απαντά στο υφιστάμενο κενό συστηματοποιημένης προσέγγισης για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση του ΣΠ στην Ελλάδα, συνδυάζοντας το θεωρητικό ακαδημαϊκό υπόβαθρο με τις διεθνείς καλές πρακτικές και την εμπειρική μελέτη των πεποιθήσεων και εμπειριών των εγχώριων θεσμικών και κοινωνικών δρώντων. Ο ποιοτικός ερευνητικός σχεδιασμός, περιλαμβάνει ημιδομημένες συνεντεύξεις με εν ενεργεία αιρετούς Δήμων, στους οποίους αν και στο παρελθόν είχαν εφαρμοστεί προγράμματα ΣΠ στη συνέχεια διεκόπησαν, υπηρεσιακά στελέχη των ίδιων Δήμων που είχαν εμπλακεί στις διαδικασίες αυτές και εκπροσώπους της Κοινωνίας των Πολιτών με δυναμική παρουσία στο δημόσιο διάλογο, καθώς και ομάδα εστίασης με ενεργούς πολίτες, προκειμένου να αξιολογηθεί η χρησιμότητα και η ευκολία στην χρήση του προτεινόμενου υβριδικού μοντέλου διαδικασιών. Τα ευρήματα αναδεικνύουν ως κρίσιμους παράγοντες επιτυχίας την πολιτική βούληση, την εφαρμογή ξεκάθαρου πλαισίου υλοποίησης, την αξιοποίηση των ήδη δοκιμασμένων ψηφιακών εργαλείων και τη συνεκτική επικοινωνιακή στρατηγική, ενώ επισημαίνουν εμπόδια, όπως η ελλιπής χρηματοδότηση των Δήμων, η πολυνομία και οι συχνές αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο, καθώς και η περιορισμένη κουλτούρα συνεργασίας και συναίνεσης. Η εργασία καταλήγει σε συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής και πρακτικής εφαρμογής, αναγνωρίζοντας τους περιορισμούς και προτείνοντας κατευθύνσεις για περαιτέρω έρευνα.","There is no doubt that democracy constitutes the most advanced and widely accepted system of governance. Nevertheless, the current era is characterized by a profound questioning of representative democracy and its institutions, at a scale unprecedented in the history of mature democracies and increasingly taking on the dimensions of a systemic crisis. A direct consequence of declining trust is citizens’ growing disappointment with the political system and their alienation from it, manifested through an ever-increasing reluctance to participate in democratic processes. Participatory Budgeting (PB), as a democratic innovation that fully embodies the principles of Open Government – transparency, participation and accountability –functions as a powerful tool for social empowerment, the revitalization of citizens’ engagement in public affairs, and ultimately the effective transformation of governance and decision-making processes. Municipalities provide an especially suitable setting for its implementation. This master's thesis examines the processes and communication strategies associated with Participatory Budgeting, focusing on Greek local government and aiming to develop a comprehensive and practical roadmap for its successful implementation and institutionalization in Greece. The study addresses the existing gap in the systematic design and implementation of PB in the Greek context by combining theoretical academic foundations, international best practices, and an empirical study of the perceptions and experiences of domestic institutional and societal stakeholders. The qualitative research design includes semi-structured interviews with elected municipal officials from municipalities where PB initiatives had previously been implemented but were subsequently discontinued, municipal administrative staff who had been involved in these processes, and representatives of civil society organizations actively engaged in public discourse. In addition, a focus group with active citizens was conducted to evaluate the perceived usefulness and perceived ease of use of the proposed hybrid process model. The findings identify political will, the establishment of a clear implementation framework, the utilization of proven digital tools, and a coherent communication strategy as critical success factors. At the same time, they highlight significant obstacles, including inadequate municipal funding, legislative complexity and frequent changes in the institutional framework, as well as a limited culture of collaboration and consensus-building. The thesis concludes with specific policy and implementation recommendations, acknowledges its limitations, and proposes directions for future research."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Διαδικασίες και Επικοινωνία του Συμμετοχικού Προϋπολογισμού στην Ελληνική Τοπική Αυτοδιοίκηση"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Χριστοπούλου Αικατερίνη","Christopoulou Aikaterini"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Δεν χωράει αμφιβολία ότι η Δημοκρατία είναι το αρτιότερο και πλέον αποδεκτό σύστημα διακυβέρνησης, ωστόσο η παρούσα περίοδος χαρακτηρίζεται από έντονη αμφισβήτηση του αντιπροσωπευτικού συστήματος διακυβέρνησης και των θεσμών, με ένταση πρωτοφανή στην ιστορία ώριμων Δημοκρατιών, που αποκτά διαστάσεις κρίσης. Απότοκο της έλλειψης εμπιστοσύνης, αποτελεί το αίσθημα απογοήτευσης των πολιτών από το πολιτικό σύστημα και η αποξένωσή τους από αυτό, που εκδηλώνεται με την ολοένα και αυξανόμενη απροθυμία τους να συμμετάσχουν στις δημοκρατικές διαδικασίες. Ο Συμμετοχικός Προϋπολογισμός, ως μια δημοκρατική καινοτομία που υπηρετεί απόλυτα τις αρχές της Ανοικτής Διακυβέρνησης – τη διαφάνεια, τη συμμετοχή και τη λογοδοσία – συνιστά ένα δραστικό εργαλείο κοινωνικής ενδυνάμωσης, ουσιαστικής αναμόχλευσης του ενδιαφέροντος των πολιτών για τα κοινά και εν τέλει αποτελεσματικής αναδόμησης του τρόπου που ασκείται η διοίκηση και λαμβάνονται οι αποφάσεις, βρίσκοντας ιδανικό πεδίο εφαρμογής τους Δήμους. Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τις διαδικασίες και την επικοινωνία του Συμμετοχικού Προϋπολογισμού (ΣΠ), με επίκεντρο την ελληνική τοπική αυτοδιοίκηση και στόχο τη διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου και εφαρμόσιμου «οδικού χάρτη» για την επιτυχημένη υλοποίηση και εδραίωσή του στη χώρα μας. Η έρευνα απαντά στο υφιστάμενο κενό συστηματοποιημένης προσέγγισης για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση του ΣΠ στην Ελλάδα, συνδυάζοντας το θεωρητικό ακαδημαϊκό υπόβαθρο με τις διεθνείς καλές πρακτικές και την εμπειρική μελέτη των πεποιθήσεων και εμπειριών των εγχώριων θεσμικών και κοινωνικών δρώντων. Ο ποιοτικός ερευνητικός σχεδιασμός, περιλαμβάνει ημιδομημένες συνεντεύξεις με εν ενεργεία αιρετούς Δήμων, στους οποίους αν και στο παρελθόν είχαν εφαρμοστεί προγράμματα ΣΠ στη συνέχεια διεκόπησαν, υπηρεσιακά στελέχη των ίδιων Δήμων που είχαν εμπλακεί στις διαδικασίες αυτές και εκπροσώπους της Κοινωνίας των Πολιτών με δυναμική παρουσία στο δημόσιο διάλογο, καθώς και ομάδα εστίασης με ενεργούς πολίτες, προκειμένου να αξιολογηθεί η χρησιμότητα και η ευκολία στην χρήση του προτεινόμενου υβριδικού μοντέλου διαδικασιών. Τα ευρήματα αναδεικνύουν ως κρίσιμους παράγοντες επιτυχίας την πολιτική βούληση, την εφαρμογή ξεκάθαρου πλαισίου υλοποίησης, την αξιοποίηση των ήδη δοκιμασμένων ψηφιακών εργαλείων και τη συνεκτική επικοινωνιακή στρατηγική, ενώ επισημαίνουν εμπόδια, όπως η ελλιπής χρηματοδότηση των Δήμων, η πολυνομία και οι συχνές αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο, καθώς και η περιορισμένη κουλτούρα συνεργασίας και συναίνεσης. Η εργασία καταλήγει σε συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής και πρακτικής εφαρμογής, αναγνωρίζοντας τους περιορισμούς και προτείνοντας κατευθύνσεις για περαιτέρω έρευνα.","There is no doubt that democracy constitutes the most advanced and widely accepted system of governance. Nevertheless, the current era is characterized by a profound questioning of representative democracy and its institutions, at a scale unprecedented in the history of mature democracies and increasingly taking on the dimensions of a systemic crisis. A direct consequence of declining trust is citizens’ growing disappointment with the political system and their alienation from it, manifested through an ever-increasing reluctance to participate in democratic processes. Participatory Budgeting (PB), as a democratic innovation that fully embodies the principles of Open Government – transparency, participation and accountability –functions as a powerful tool for social empowerment, the revitalization of citizens’ engagement in public affairs, and ultimately the effective transformation of governance and decision-making processes. Municipalities provide an especially suitable setting for its implementation. This master's thesis examines the processes and communication strategies associated with Participatory Budgeting, focusing on Greek local government and aiming to develop a comprehensive and practical roadmap for its successful implementation and institutionalization in Greece. The study addresses the existing gap in the systematic design and implementation of PB in the Greek context by combining theoretical academic foundations, international best practices, and an empirical study of the perceptions and experiences of domestic institutional and societal stakeholders. The qualitative research design includes semi-structured interviews with elected municipal officials from municipalities where PB initiatives had previously been implemented but were subsequently discontinued, municipal administrative staff who had been involved in these processes, and representatives of civil society organizations actively engaged in public discourse. In addition, a focus group with active citizens was conducted to evaluate the perceived usefulness and perceived ease of use of the proposed hybrid process model. The findings identify political will, the establishment of a clear implementation framework, the utilization of proven digital tools, and a coherent communication strategy as critical success factors. At the same time, they highlight significant obstacles, including inadequate municipal funding, legislative complexity and frequent changes in the institutional framework, as well as a limited culture of collaboration and consensus-building. The thesis concludes with specific policy and implementation recommendations, acknowledges its limitations, and proposes directions for future research."],"dc:identifier":["uoadl:5402824","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5402824"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"],"dc:title":["Διαδικασίες και Επικοινωνία του Συμμετοχικού Προϋπολογισμού στην Ελληνική Τοπική Αυτοδιοίκηση"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-07-24T01:02:34Z"}