{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5401664"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5401664","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Καταναγκαστική αγοραστική συμπεριφορά: ο ρόλος του άγχους, της εικόνας σώματος και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης","abstract":"Εισαγωγή: Η διαταραχή των καταναγκαστικών αγορών (shopaholism) αποτελεί μια σύγχρονη έκφανση των συμπεριφορικών εξαρτήσεων, η οποία χαρακτηρίζεται από απώλεια του αυτοελέγχου και τη χρήση της καταναλωτικής πράξης ως μέσου συναισθηματικής αποφόρτισης. Παρά τη ραγδαία εξάπλωση του φαινομένου στην ψηφιακή εποχή, η εμπειρική του διερεύνηση στο πλαίσιο της ελληνικής πραγματικότητας παραμένει περιορισμένη. Σκοπός: Η παρούσα μελέτη εστίασε στην εξέταση της αλληλεπίδρασης μεταξύ ψυχολογικών παραμέτρων (όπως το άγχος και η εικόνα σώματος) και κοινωνικοπολιτισμικών παραγόντων (όπως η ενασχόληση με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης) στην εκδήλωση παθολογικών αγοραστικών προτύπων. Μέθοδος: Για τις ανάγκες της έρευνας υιοθετήθηκε ο συγχρονικός σχεδιασμός, με τη συμμετοχή 267 ατόμων από τον γενικό πληθυσμό (66,7% γυναίκες, μέση ηλικία τα 39,4 έτη). Η συλλογή των δεδομένων πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά, μέσω της χορήγησης των εξής σταθμισμένων ερωτηματολογίων: Κλίμακα Καταναγκαστικών Αγορών (Compulsive Buying Scale - CBS), Κλίμακα Εθισμού στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης (Bergen Social Media Addiction Scale - BSMAS), Κλίμακα Εκτίμησης Σώματος (Body Appreciation Scale-2 - BAS-2) και Κλίμακα Κατάθλιψης, Άγχους και Στρες (Depression, Anxiety and Stress Scale - DASS-21). Αποτελέσματα: Σε συνολικό δείγμα 267 συμμετεχόντων (μέσης ηλικίας 39,4 ετών), η μέση βαθμολογία στην κλίμακα των καταναγκαστικών αγορών διαμορφώθηκε στις 27,9 μονάδες (SD=10,1). Από την ανάλυση πολλαπλής γραμμικής παλινδρόμησης προέκυψε ότι ο εθισμός στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποτελεί τον ισχυρότερο προβλεπτικό παράγοντα της διαταραχής (β=0,31, p<0,001). Επιπρόσθετοι παράγοντες κινδύνου που εντείνουν την καταναγκαστική συμπεριφορά αναδείχθηκαν η αυξημένη συχνότητα αγορών (β=0,20, p<0,001), η προτίμηση στο διαδικτυακό περιβάλλον αγορών (έναντι των δια ζώσης, p=0,003), καθώς και το γυναικείο φύλο (M=29,2 έναντι M=25,3 στους άνδρες, p=0,004). Επιπλέον, διαπιστώθηκε στατιστικά σημαντική θετική συσχέτιση της αγοραστικής εξάρτησης με τα αυξημένα επίπεδα άγχους (rho=0,32, p<0,001), στρες (rho=0,34, p<0,001) και κατάθλιψης (rho=0,30, p<0,001). Αντίθετα, η θετική στάση απέναντι στο σώμα αναδείχθηκε ως προστατευτικός παράγοντας (rho=-0,12, p=0,044), ενώ διαπιστώθηκε ότι με την αύξηση της ηλικίας μειώνονται οι τάσεις καταναγκαστικών αγορών, ο εθισμός στα κοινωνικά δίκτυα και η γενικότερη ψυχική δυσφορία. Συμπεράσματα: Η αγοραστική εξάρτηση συνυφαίνεται άρρηκτα με την ψηφιακή καθημερινότητα και την ψυχολογική πίεση. Η θωράκιση της ψυχικής ανθεκτικότητας και της αυτοεκτίμησης μπορεί να λειτουργήσει ως ανάχωμα στην εργαλειοποίηση των αγορών ως στρατηγική «διαφυγής». Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την αναγκαιότητα σχεδιασμού προγραμμάτων πρόληψης με έμφαση στον ψηφιακό αλφαβητισμό και τη συναισθηματική ενδυνάμωση των χρηστών.","abstract_html":"Εισαγωγή: Η διαταραχή των καταναγκαστικών αγορών (shopaholism) αποτελεί μια σύγχρονη έκφανση των συμπεριφορικών εξαρτήσεων, η οποία χαρακτηρίζεται από απώλεια του αυτοελέγχου και τη χρήση της καταναλωτικής πράξης ως μέσου συναισθηματικής αποφόρτισης. Παρά τη ραγδαία εξάπλωση του φαινομένου στην ψηφιακή εποχή, η εμπειρική του διερεύνηση στο πλαίσιο της ελληνικής πραγματικότητας παραμένει περιορισμένη. Σκοπός: Η παρούσα μελέτη εστίασε στην εξέταση της αλληλεπίδρασης μεταξύ ψυχολογικών παραμέτρων (όπως το άγχος και η εικόνα σώματος) και κοινωνικοπολιτισμικών παραγόντων (όπως η ενασχόληση με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης) στην εκδήλωση παθολογικών αγοραστικών προτύπων. Μέθοδος: Για τις ανάγκες της έρευνας υιοθετήθηκε ο συγχρονικός σχεδιασμός, με τη συμμετοχή 267 ατόμων από τον γενικό πληθυσμό (66,7% γυναίκες, μέση ηλικία τα 39,4 έτη). Η συλλογή των δεδομένων πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά, μέσω της χορήγησης των εξής σταθμισμένων ερωτηματολογίων: Κλίμακα Καταναγκαστικών Αγορών (Compulsive Buying Scale - CBS), Κλίμακα Εθισμού στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης (Bergen Social Media Addiction Scale - BSMAS), Κλίμακα Εκτίμησης Σώματος (Body Appreciation Scale-2 - BAS-2) και Κλίμακα Κατάθλιψης, Άγχους και Στρες (Depression, Anxiety and Stress Scale - DASS-21). Αποτελέσματα: Σε συνολικό δείγμα 267 συμμετεχόντων (μέσης ηλικίας 39,4 ετών), η μέση βαθμολογία στην κλίμακα των καταναγκαστικών αγορών διαμορφώθηκε στις 27,9 μονάδες (SD=10,1). Από την ανάλυση πολλαπλής γραμμικής παλινδρόμησης προέκυψε ότι ο εθισμός στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποτελεί τον ισχυρότερο προβλεπτικό παράγοντα της διαταραχής (β=0,31, p<0,001). Επιπρόσθετοι παράγοντες κινδύνου που εντείνουν την καταναγκαστική συμπεριφορά αναδείχθηκαν η αυξημένη συχνότητα αγορών (β=0,20, p<0,001), η προτίμηση στο διαδικτυακό περιβάλλον αγορών (έναντι των δια ζώσης, p=0,003), καθώς και το γυναικείο φύλο (M=29,2 έναντι M=25,3 στους άνδρες, p=0,004). Επιπλέον, διαπιστώθηκε στατιστικά σημαντική θετική συσχέτιση της αγοραστικής εξάρτησης με τα αυξημένα επίπεδα άγχους (rho=0,32, p<0,001), στρες (rho=0,34, p<0,001) και κατάθλιψης (rho=0,30, p<0,001). Αντίθετα, η θετική στάση απέναντι στο σώμα αναδείχθηκε ως προστατευτικός παράγοντας (rho=-0,12, p=0,044), ενώ διαπιστώθηκε ότι με την αύξηση της ηλικίας μειώνονται οι τάσεις καταναγκαστικών αγορών, ο εθισμός στα κοινωνικά δίκτυα και η γενικότερη ψυχική δυσφορία. Συμπεράσματα: Η αγοραστική εξάρτηση συνυφαίνεται άρρηκτα με την ψηφιακή καθημερινότητα και την ψυχολογική πίεση. Η θωράκιση της ψυχικής ανθεκτικότητας και της αυτοεκτίμησης μπορεί να λειτουργήσει ως ανάχωμα στην εργαλειοποίηση των αγορών ως στρατηγική «διαφυγής». Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την αναγκαιότητα σχεδιασμού προγραμμάτων πρόληψης με έμφαση στον ψηφιακό αλφαβητισμό και τη συναισθηματική ενδυνάμωση των χρηστών.","abstract_has_math":false,"creators":["Μυλωνά Χριστίνα","Mylona Christina"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-07-24T01:02:30Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5401664"],"render_values":[{"text":"uoadl:5401664","href":null,"code":true}]}]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5401664","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Μυλωνά Χριστίνα","Mylona Christina"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5401664","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5401664"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Η διαταραχή των καταναγκαστικών αγορών (shopaholism) αποτελεί μια σύγχρονη έκφανση των συμπεριφορικών εξαρτήσεων, η οποία χαρακτηρίζεται από απώλεια του αυτοελέγχου και τη χρήση της καταναλωτικής πράξης ως μέσου συναισθηματικής αποφόρτισης. Παρά τη ραγδαία εξάπλωση του φαινομένου στην ψηφιακή εποχή, η εμπειρική του διερεύνηση στο πλαίσιο της ελληνικής πραγματικότητας παραμένει περιορισμένη. Σκοπός: Η παρούσα μελέτη εστίασε στην εξέταση της αλληλεπίδρασης μεταξύ ψυχολογικών παραμέτρων (όπως το άγχος και η εικόνα σώματος) και κοινωνικοπολιτισμικών παραγόντων (όπως η ενασχόληση με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης) στην εκδήλωση παθολογικών αγοραστικών προτύπων. Μέθοδος: Για τις ανάγκες της έρευνας υιοθετήθηκε ο συγχρονικός σχεδιασμός, με τη συμμετοχή 267 ατόμων από τον γενικό πληθυσμό (66,7% γυναίκες, μέση ηλικία τα 39,4 έτη). Η συλλογή των δεδομένων πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά, μέσω της χορήγησης των εξής σταθμισμένων ερωτηματολογίων: Κλίμακα Καταναγκαστικών Αγορών (Compulsive Buying Scale - CBS), Κλίμακα Εθισμού στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης (Bergen Social Media Addiction Scale - BSMAS), Κλίμακα Εκτίμησης Σώματος (Body Appreciation Scale-2 - BAS-2) και Κλίμακα Κατάθλιψης, Άγχους και Στρες (Depression, Anxiety and Stress Scale - DASS-21). Αποτελέσματα: Σε συνολικό δείγμα 267 συμμετεχόντων (μέσης ηλικίας 39,4 ετών), η μέση βαθμολογία στην κλίμακα των καταναγκαστικών αγορών διαμορφώθηκε στις 27,9 μονάδες (SD=10,1). Από την ανάλυση πολλαπλής γραμμικής παλινδρόμησης προέκυψε ότι ο εθισμός στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποτελεί τον ισχυρότερο προβλεπτικό παράγοντα της διαταραχής (β=0,31, p<0,001). Επιπρόσθετοι παράγοντες κινδύνου που εντείνουν την καταναγκαστική συμπεριφορά αναδείχθηκαν η αυξημένη συχνότητα αγορών (β=0,20, p<0,001), η προτίμηση στο διαδικτυακό περιβάλλον αγορών (έναντι των δια ζώσης, p=0,003), καθώς και το γυναικείο φύλο (M=29,2 έναντι M=25,3 στους άνδρες, p=0,004). Επιπλέον, διαπιστώθηκε στατιστικά σημαντική θετική συσχέτιση της αγοραστικής εξάρτησης με τα αυξημένα επίπεδα άγχους (rho=0,32, p<0,001), στρες (rho=0,34, p<0,001) και κατάθλιψης (rho=0,30, p<0,001). Αντίθετα, η θετική στάση απέναντι στο σώμα αναδείχθηκε ως προστατευτικός παράγοντας (rho=-0,12, p=0,044), ενώ διαπιστώθηκε ότι με την αύξηση της ηλικίας μειώνονται οι τάσεις καταναγκαστικών αγορών, ο εθισμός στα κοινωνικά δίκτυα και η γενικότερη ψυχική δυσφορία. Συμπεράσματα: Η αγοραστική εξάρτηση συνυφαίνεται άρρηκτα με την ψηφιακή καθημερινότητα και την ψυχολογική πίεση. Η θωράκιση της ψυχικής ανθεκτικότητας και της αυτοεκτίμησης μπορεί να λειτουργήσει ως ανάχωμα στην εργαλειοποίηση των αγορών ως στρατηγική «διαφυγής». Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την αναγκαιότητα σχεδιασμού προγραμμάτων πρόληψης με έμφαση στον ψηφιακό αλφαβητισμό και τη συναισθηματική ενδυνάμωση των χρηστών.","Introduction: Compulsive buying behavior (CBB) represents a significant facet of modern behavioral addictions, characterized by an inability to regulate purchasing impulses and the use of shopping as a primary emotional coping mechanism. Despite its rising prevalence in the digital age, empirical research focusing on the Greek socio-cultural context remains sparse. Purpose: This study aimed to explore the interplay between specific psychological determinants (namely anxiety, stress, and body image) and socio-cultural influences (social media involvement) in the manifestation of pathological buying patterns. Method: A cross-sectional research design was employed, involving 267 participants from the general population (66.7% female; mean age = 39.4 years). Data collection was conducted using four validated instruments: the Compulsive Buying Scale (CBS), the Bergen Social Media Addiction Scale (BSMAS), the Body Appreciation Scale-2 (BAS-2), and the Depression Anxiety Stress Scales-21 (DASS-21). Results: In a total sample of 267 participants (mean age 39.4 years), the mean score on the compulsive buying scale was 27.9 (SD=10.1). Multiple linear regression analysis revealed that social media addiction is the strongest predictor of the disorder (β=0.31, p<0.001). Additional risk factors exacerbating compulsive behavior included increased shopping frequency (β=0.20, p<0.001), a preference for online shopping environments (versus in-store shopping, p=0.003), and the female gender (M=29.2 vs. M=25.3 for males, p=0.004). Furthermore, a statistically significant positive correlation was found between shopping addiction and elevated levels of anxiety (rho=0.32, p<0.001), stress (rho=0.34, p<0.001), and depression (rho=0.30, p<0.001). Conversely, a positive body image emerged as a protective factor (rho=-0.12, p=0.044), while it was found that increasing age is associated with reduced compulsive buying tendencies, lower social media addiction, and decreased overall psychological distress. Conclusions: Compulsive buying is inextricably linked to contemporary digital lifestyles and heightened emotional pressure. Enhancing psychological resilience and fostering healthy self-esteem can serve as a vital defense against the instrumentalization of consumption as an "escape" strategy. These findings underscore the necessity for targeted prevention initiatives focused on digital literacy and the emotional empowerment of consumers."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Καταναγκαστική αγοραστική συμπεριφορά: ο ρόλος του άγχους, της εικόνας σώματος και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Μυλωνά Χριστίνα","Mylona Christina"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Εισαγωγή: Η διαταραχή των καταναγκαστικών αγορών (shopaholism) αποτελεί μια σύγχρονη έκφανση των συμπεριφορικών εξαρτήσεων, η οποία χαρακτηρίζεται από απώλεια του αυτοελέγχου και τη χρήση της καταναλωτικής πράξης ως μέσου συναισθηματικής αποφόρτισης. Παρά τη ραγδαία εξάπλωση του φαινομένου στην ψηφιακή εποχή, η εμπειρική του διερεύνηση στο πλαίσιο της ελληνικής πραγματικότητας παραμένει περιορισμένη. Σκοπός: Η παρούσα μελέτη εστίασε στην εξέταση της αλληλεπίδρασης μεταξύ ψυχολογικών παραμέτρων (όπως το άγχος και η εικόνα σώματος) και κοινωνικοπολιτισμικών παραγόντων (όπως η ενασχόληση με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης) στην εκδήλωση παθολογικών αγοραστικών προτύπων. Μέθοδος: Για τις ανάγκες της έρευνας υιοθετήθηκε ο συγχρονικός σχεδιασμός, με τη συμμετοχή 267 ατόμων από τον γενικό πληθυσμό (66,7% γυναίκες, μέση ηλικία τα 39,4 έτη). Η συλλογή των δεδομένων πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά, μέσω της χορήγησης των εξής σταθμισμένων ερωτηματολογίων: Κλίμακα Καταναγκαστικών Αγορών (Compulsive Buying Scale - CBS), Κλίμακα Εθισμού στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης (Bergen Social Media Addiction Scale - BSMAS), Κλίμακα Εκτίμησης Σώματος (Body Appreciation Scale-2 - BAS-2) και Κλίμακα Κατάθλιψης, Άγχους και Στρες (Depression, Anxiety and Stress Scale - DASS-21). Αποτελέσματα: Σε συνολικό δείγμα 267 συμμετεχόντων (μέσης ηλικίας 39,4 ετών), η μέση βαθμολογία στην κλίμακα των καταναγκαστικών αγορών διαμορφώθηκε στις 27,9 μονάδες (SD=10,1). Από την ανάλυση πολλαπλής γραμμικής παλινδρόμησης προέκυψε ότι ο εθισμός στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποτελεί τον ισχυρότερο προβλεπτικό παράγοντα της διαταραχής (β=0,31, p<0,001). Επιπρόσθετοι παράγοντες κινδύνου που εντείνουν την καταναγκαστική συμπεριφορά αναδείχθηκαν η αυξημένη συχνότητα αγορών (β=0,20, p<0,001), η προτίμηση στο διαδικτυακό περιβάλλον αγορών (έναντι των δια ζώσης, p=0,003), καθώς και το γυναικείο φύλο (M=29,2 έναντι M=25,3 στους άνδρες, p=0,004). Επιπλέον, διαπιστώθηκε στατιστικά σημαντική θετική συσχέτιση της αγοραστικής εξάρτησης με τα αυξημένα επίπεδα άγχους (rho=0,32, p<0,001), στρες (rho=0,34, p<0,001) και κατάθλιψης (rho=0,30, p<0,001). Αντίθετα, η θετική στάση απέναντι στο σώμα αναδείχθηκε ως προστατευτικός παράγοντας (rho=-0,12, p=0,044), ενώ διαπιστώθηκε ότι με την αύξηση της ηλικίας μειώνονται οι τάσεις καταναγκαστικών αγορών, ο εθισμός στα κοινωνικά δίκτυα και η γενικότερη ψυχική δυσφορία. Συμπεράσματα: Η αγοραστική εξάρτηση συνυφαίνεται άρρηκτα με την ψηφιακή καθημερινότητα και την ψυχολογική πίεση. Η θωράκιση της ψυχικής ανθεκτικότητας και της αυτοεκτίμησης μπορεί να λειτουργήσει ως ανάχωμα στην εργαλειοποίηση των αγορών ως στρατηγική «διαφυγής». Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την αναγκαιότητα σχεδιασμού προγραμμάτων πρόληψης με έμφαση στον ψηφιακό αλφαβητισμό και τη συναισθηματική ενδυνάμωση των χρηστών.","Introduction: Compulsive buying behavior (CBB) represents a significant facet of modern behavioral addictions, characterized by an inability to regulate purchasing impulses and the use of shopping as a primary emotional coping mechanism. Despite its rising prevalence in the digital age, empirical research focusing on the Greek socio-cultural context remains sparse. Purpose: This study aimed to explore the interplay between specific psychological determinants (namely anxiety, stress, and body image) and socio-cultural influences (social media involvement) in the manifestation of pathological buying patterns. Method: A cross-sectional research design was employed, involving 267 participants from the general population (66.7% female; mean age = 39.4 years). Data collection was conducted using four validated instruments: the Compulsive Buying Scale (CBS), the Bergen Social Media Addiction Scale (BSMAS), the Body Appreciation Scale-2 (BAS-2), and the Depression Anxiety Stress Scales-21 (DASS-21). Results: In a total sample of 267 participants (mean age 39.4 years), the mean score on the compulsive buying scale was 27.9 (SD=10.1). Multiple linear regression analysis revealed that social media addiction is the strongest predictor of the disorder (β=0.31, p<0.001). Additional risk factors exacerbating compulsive behavior included increased shopping frequency (β=0.20, p<0.001), a preference for online shopping environments (versus in-store shopping, p=0.003), and the female gender (M=29.2 vs. M=25.3 for males, p=0.004). Furthermore, a statistically significant positive correlation was found between shopping addiction and elevated levels of anxiety (rho=0.32, p<0.001), stress (rho=0.34, p<0.001), and depression (rho=0.30, p<0.001). Conversely, a positive body image emerged as a protective factor (rho=-0.12, p=0.044), while it was found that increasing age is associated with reduced compulsive buying tendencies, lower social media addiction, and decreased overall psychological distress. Conclusions: Compulsive buying is inextricably linked to contemporary digital lifestyles and heightened emotional pressure. Enhancing psychological resilience and fostering healthy self-esteem can serve as a vital defense against the instrumentalization of consumption as an "escape" strategy. These findings underscore the necessity for targeted prevention initiatives focused on digital literacy and the emotional empowerment of consumers."],"dc:identifier":["uoadl:5401664","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5401664"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Καταναγκαστική αγοραστική συμπεριφορά: ο ρόλος του άγχους, της εικόνας σώματος και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-07-24T01:02:30Z"}