{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5373728"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5373728","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Επίδραση του υποστρώματος στην ικανότητα συσσώρευσης μεταλλικών στοιχείων σε είδη της ελληνικής χλωρίδας","abstract":"Τα σερπεντινικά εδάφη είναι αφιλόξενα περιβάλλοντα για τα περισσότερα φυτά. Χαρακτηρίζονται από χαμηλή αναλογία ασβεστίου προς μαγνήσιο, περιορισμένη διαθεσιμότητα μακροθρεπτικών στοιχείων και ιδιαίτερα υψηλές συγκεντρώσεις βαρέων μετάλλων. Ωστόσο, ορισμένα φυτά όχι μόνο επιβιώνουν αλλά ευδοκιμούν σε αυτά, αναπτύσσοντας εξειδικευμένες στρατηγικές προσαρμογής, όπως η υπερσυσσώρευση νικελίου. Στην παρούσα διπλωματική εργασία διερευνήθηκε η υπόθεση ότι μια από τις στρατηγικές προσαρμογής και υπερσυσσώρευσης των φυτών στις υψηλές συγκεντρώσεις βαρέων μετάλλων των σερπεντινικών εδαφών, είναι η συμβίωση με τις αυτόχθονες μικροβιακές κοινότητες της ριζόσφαιρας που έχουν συν-προσαρμοστεί με αυτά τα είδη. Μελετήθηκαν δύο φυτικά είδη, υπερσυσσωρευτές νικελίου των σερπεντινικών εδαφών, Noccaea tymphaea και Odontarrhena chalcidica (Brassicaceae). Πραγματοποιήθηκε πείραμα θερμοκηπίου, στο οποίο τα δύο είδη καλλιεργήθηκαν σε γλάστρες με μείγμα 4:2:1 v/v άμμου, βερμικουλίτη και ενός από τους τρεις τύπους εδάφους: (1) ριζοσφαιρικό σερπεντινικό έδαφος, (2) σερπεντινικό έδαφος χωρίς φυτοκάλυψη, και (3) ριζοσφαιρικό έδαφος από ένα είδος Poaceae που δεν υπερσυσσωρεύει νικέλιο. Σε κάθε επέμβαση προστέθηκε νικελίο σε τρία επίπεδα 0, 300, 1500 mg kg-1 με τη μορφή NiSO4. Κατά τη συγκομιδή, μετρήθηκαν το ύψος των φυτών, ο αριθμός των φύλλων, η νωπή και ξηρή βιομάζα των ριζών και των βλαστών. Πραγματοποιήθηκε επίσης στοιχειακή ανάλυση στους φυτικούς ιστούς με ICP-OES στα στοιχεία νικέλιο, ασβέστιο, μαγνήσιο, φώσφορο, μαγγάνιο, σίδηρο, χαλκό, κάδμιο και ψευδάργυρο. Επιπλέον έγιναν μετρήσεις ενζυμικής δραστηριότητας για τα ένζυμα: αρυλοσουλφατάση, β-γλυκοζιδάση, β-γαλακτοζιδάση, Ν-ακετυλογλυκοζαμινίδαση (NAG), όξινη και αλκαλική φωσφατάση. Παράλληλα, από δείγματα που συλλέχθηκαν από τα Γεράνεια Όρη απομονώθηκαν βακτήρια από τη ριζόσφαιρα και τους φυτικούς ιστούς των ειδών Noccaea tymphaea και Odontarrhena chalcidica και εξετάστηκαν για τις ιδιότητές τους ως βακτήρια που προάγουν την ανάπτυξη των φυτών (PGPB) αλλά και για την ανθεκτικότητά τους στο νικέλιο. Τα αποτελέσματα του πειράματος θερμοκηπίου δείχνουν ότι ο τύπος εδάφους και η συγκέντρωση νικελίου επηρεάζουν σημαντικά την απόκριση και τη συσσώρευση νικελίου στα δύο είδη, με διαφοροποιήσεις μεταξύ N. tymphaea και O. chalcidica. Οι αναλύσεις ανέδειξαν αξιοσημείωτες αλληλεπιδράσεις μεταξύ προέλευσης εδάφους και επιπέδων νικελίου. Τα ευρήματα στηρίζουν την υπόθεση ότι οι ριζοσφαιρικές μικροβιακές κοινότητες ενισχύουν την ανάπτυξη των φυτών, επηρεάζοντας την απορρόφηση θρεπτικών, την αντοχή στο νικέλιο αλλά και την υπερσυσσώρευση νικελίου.","abstract_html":"Τα σερπεντινικά εδάφη είναι αφιλόξενα περιβάλλοντα για τα περισσότερα φυτά. Χαρακτηρίζονται από χαμηλή αναλογία ασβεστίου προς μαγνήσιο, περιορισμένη διαθεσιμότητα μακροθρεπτικών στοιχείων και ιδιαίτερα υψηλές συγκεντρώσεις βαρέων μετάλλων. Ωστόσο, ορισμένα φυτά όχι μόνο επιβιώνουν αλλά ευδοκιμούν σε αυτά, αναπτύσσοντας εξειδικευμένες στρατηγικές προσαρμογής, όπως η υπερσυσσώρευση νικελίου. Στην παρούσα διπλωματική εργασία διερευνήθηκε η υπόθεση ότι μια από τις στρατηγικές προσαρμογής και υπερσυσσώρευσης των φυτών στις υψηλές συγκεντρώσεις βαρέων μετάλλων των σερπεντινικών εδαφών, είναι η συμβίωση με τις αυτόχθονες μικροβιακές κοινότητες της ριζόσφαιρας που έχουν συν-προσαρμοστεί με αυτά τα είδη. Μελετήθηκαν δύο φυτικά είδη, υπερσυσσωρευτές νικελίου των σερπεντινικών εδαφών, Noccaea tymphaea και Odontarrhena chalcidica (Brassicaceae). Πραγματοποιήθηκε πείραμα θερμοκηπίου, στο οποίο τα δύο είδη καλλιεργήθηκαν σε γλάστρες με μείγμα 4:2:1 v/v άμμου, βερμικουλίτη και ενός από τους τρεις τύπους εδάφους: (1) ριζοσφαιρικό σερπεντινικό έδαφος, (2) σερπεντινικό έδαφος χωρίς φυτοκάλυψη, και (3) ριζοσφαιρικό έδαφος από ένα είδος Poaceae που δεν υπερσυσσωρεύει νικέλιο. Σε κάθε επέμβαση προστέθηκε νικελίο σε τρία επίπεδα 0, 300, 1500 mg kg-1 με τη μορφή NiSO4. Κατά τη συγκομιδή, μετρήθηκαν το ύψος των φυτών, ο αριθμός των φύλλων, η νωπή και ξηρή βιομάζα των ριζών και των βλαστών. Πραγματοποιήθηκε επίσης στοιχειακή ανάλυση στους φυτικούς ιστούς με ICP-OES στα στοιχεία νικέλιο, ασβέστιο, μαγνήσιο, φώσφορο, μαγγάνιο, σίδηρο, χαλκό, κάδμιο και ψευδάργυρο. Επιπλέον έγιναν μετρήσεις ενζυμικής δραστηριότητας για τα ένζυμα: αρυλοσουλφατάση, β-γλυκοζιδάση, β-γαλακτοζιδάση, Ν-ακετυλογλυκοζαμινίδαση (NAG), όξινη και αλκαλική φωσφατάση. Παράλληλα, από δείγματα που συλλέχθηκαν από τα Γεράνεια Όρη απομονώθηκαν βακτήρια από τη ριζόσφαιρα και τους φυτικούς ιστούς των ειδών Noccaea tymphaea και Odontarrhena chalcidica και εξετάστηκαν για τις ιδιότητές τους ως βακτήρια που προάγουν την ανάπτυξη των φυτών (PGPB) αλλά και για την ανθεκτικότητά τους στο νικέλιο. Τα αποτελέσματα του πειράματος θερμοκηπίου δείχνουν ότι ο τύπος εδάφους και η συγκέντρωση νικελίου επηρεάζουν σημαντικά την απόκριση και τη συσσώρευση νικελίου στα δύο είδη, με διαφοροποιήσεις μεταξύ N. tymphaea και O. chalcidica. Οι αναλύσεις ανέδειξαν αξιοσημείωτες αλληλεπιδράσεις μεταξύ προέλευσης εδάφους και επιπέδων νικελίου. Τα ευρήματα στηρίζουν την υπόθεση ότι οι ριζοσφαιρικές μικροβιακές κοινότητες ενισχύουν την ανάπτυξη των φυτών, επηρεάζοντας την απορρόφηση θρεπτικών, την αντοχή στο νικέλιο αλλά και την υπερσυσσώρευση νικελίου.","abstract_has_math":false,"creators":["ΣΤΑΘΟΠΟΥΛΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ","STATHOPOULOU DIMITRA"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-07-24T01:02:17Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5373728"],"render_values":[{"text":"uoadl:5373728","href":null,"code":true}]}]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5373728","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["ΣΤΑΘΟΠΟΥΛΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ","STATHOPOULOU DIMITRA"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5373728","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5373728"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Τα σερπεντινικά εδάφη είναι αφιλόξενα περιβάλλοντα για τα περισσότερα φυτά. Χαρακτηρίζονται από χαμηλή αναλογία ασβεστίου προς μαγνήσιο, περιορισμένη διαθεσιμότητα μακροθρεπτικών στοιχείων και ιδιαίτερα υψηλές συγκεντρώσεις βαρέων μετάλλων. Ωστόσο, ορισμένα φυτά όχι μόνο επιβιώνουν αλλά ευδοκιμούν σε αυτά, αναπτύσσοντας εξειδικευμένες στρατηγικές προσαρμογής, όπως η υπερσυσσώρευση νικελίου. Στην παρούσα διπλωματική εργασία διερευνήθηκε η υπόθεση ότι μια από τις στρατηγικές προσαρμογής και υπερσυσσώρευσης των φυτών στις υψηλές συγκεντρώσεις βαρέων μετάλλων των σερπεντινικών εδαφών, είναι η συμβίωση με τις αυτόχθονες μικροβιακές κοινότητες της ριζόσφαιρας που έχουν συν-προσαρμοστεί με αυτά τα είδη. Μελετήθηκαν δύο φυτικά είδη, υπερσυσσωρευτές νικελίου των σερπεντινικών εδαφών, Noccaea tymphaea και Odontarrhena chalcidica (Brassicaceae). Πραγματοποιήθηκε πείραμα θερμοκηπίου, στο οποίο τα δύο είδη καλλιεργήθηκαν σε γλάστρες με μείγμα 4:2:1 v/v άμμου, βερμικουλίτη και ενός από τους τρεις τύπους εδάφους: (1) ριζοσφαιρικό σερπεντινικό έδαφος, (2) σερπεντινικό έδαφος χωρίς φυτοκάλυψη, και (3) ριζοσφαιρικό έδαφος από ένα είδος Poaceae που δεν υπερσυσσωρεύει νικέλιο. Σε κάθε επέμβαση προστέθηκε νικελίο σε τρία επίπεδα 0, 300, 1500 mg kg-1 με τη μορφή NiSO4. Κατά τη συγκομιδή, μετρήθηκαν το ύψος των φυτών, ο αριθμός των φύλλων, η νωπή και ξηρή βιομάζα των ριζών και των βλαστών. Πραγματοποιήθηκε επίσης στοιχειακή ανάλυση στους φυτικούς ιστούς με ICP-OES στα στοιχεία νικέλιο, ασβέστιο, μαγνήσιο, φώσφορο, μαγγάνιο, σίδηρο, χαλκό, κάδμιο και ψευδάργυρο. Επιπλέον έγιναν μετρήσεις ενζυμικής δραστηριότητας για τα ένζυμα: αρυλοσουλφατάση, β-γλυκοζιδάση, β-γαλακτοζιδάση, Ν-ακετυλογλυκοζαμινίδαση (NAG), όξινη και αλκαλική φωσφατάση. Παράλληλα, από δείγματα που συλλέχθηκαν από τα Γεράνεια Όρη απομονώθηκαν βακτήρια από τη ριζόσφαιρα και τους φυτικούς ιστούς των ειδών Noccaea tymphaea και Odontarrhena chalcidica και εξετάστηκαν για τις ιδιότητές τους ως βακτήρια που προάγουν την ανάπτυξη των φυτών (PGPB) αλλά και για την ανθεκτικότητά τους στο νικέλιο. Τα αποτελέσματα του πειράματος θερμοκηπίου δείχνουν ότι ο τύπος εδάφους και η συγκέντρωση νικελίου επηρεάζουν σημαντικά την απόκριση και τη συσσώρευση νικελίου στα δύο είδη, με διαφοροποιήσεις μεταξύ N. tymphaea και O. chalcidica. Οι αναλύσεις ανέδειξαν αξιοσημείωτες αλληλεπιδράσεις μεταξύ προέλευσης εδάφους και επιπέδων νικελίου. Τα ευρήματα στηρίζουν την υπόθεση ότι οι ριζοσφαιρικές μικροβιακές κοινότητες ενισχύουν την ανάπτυξη των φυτών, επηρεάζοντας την απορρόφηση θρεπτικών, την αντοχή στο νικέλιο αλλά και την υπερσυσσώρευση νικελίου.","Serpentine soils are harsh environments for most plants. Regardless of their great variability, these soils are characterised by a low calcium to magnesium ratio, limited availability in macronutrients and particularly high concentrations of heavy metals. This study investigates the hypothesis that one of the strategies that assist plants to tolerate and accumulate heavy metals in serpentine soils is their associations with the native rhizospheric microbial communities that have co-adapted with these plant species. Two serpentine-adapted, Ni-hyperaccumulating Brassicaceae plants, Noccaea tymphaea and Odontarrhena chalcidica were sown in pots filled with a 4:2:1 v/v mixture of sand, vermiculite, and one of three soil types: (1) conspecific serpentine rhizospheric soil, (2) serpentine non-rhizospheric soil, and (3) non-serpentine rhizospheric soil from a non-hyperaccumulating Poaceae species. Three levels of Nickel were added in each treatment 0, 300, 1500 mg kg-1 in the form of NiSO4. During harvest, plant height, number of leaves, fresh and dry biomass of roots and shoots were measured. In addition, enzyme activity measurements were performed for the enzymes: arylsulfatase, β-glucosidase, β-galactosidase, N-acetyl-glucosaminidase (NAG), acid and alkaline phosphatase. Furthermore, bacteria were isolated from samples collected from the Gerania Mountains from the rhizosphere and plant tissues of the species Noccaea tymphaea and Odontarrhena chalcidica and tested for their properties as bacteria that promote plant growth (PGPB) and for their resistance to nickel. The results of the greenhouse experiment indicate that soil type and nickel concentration significantly affect the response and accumulation of nickel in the two species, with differences observed between N. tymphaea and O. chalcidica. The analyses revealed remarkable interactions between soil origin and nickel levels. The findings support the hypothesis that rhizosphere microbial communities enhance plant growth, affecting nutrient uptake, tolerance to nickel, and nickel hyperaccumulation."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Επίδραση του υποστρώματος στην ικανότητα συσσώρευσης μεταλλικών στοιχείων σε είδη της ελληνικής χλωρίδας"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["ΣΤΑΘΟΠΟΥΛΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ","STATHOPOULOU DIMITRA"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Τα σερπεντινικά εδάφη είναι αφιλόξενα περιβάλλοντα για τα περισσότερα φυτά. Χαρακτηρίζονται από χαμηλή αναλογία ασβεστίου προς μαγνήσιο, περιορισμένη διαθεσιμότητα μακροθρεπτικών στοιχείων και ιδιαίτερα υψηλές συγκεντρώσεις βαρέων μετάλλων. Ωστόσο, ορισμένα φυτά όχι μόνο επιβιώνουν αλλά ευδοκιμούν σε αυτά, αναπτύσσοντας εξειδικευμένες στρατηγικές προσαρμογής, όπως η υπερσυσσώρευση νικελίου. Στην παρούσα διπλωματική εργασία διερευνήθηκε η υπόθεση ότι μια από τις στρατηγικές προσαρμογής και υπερσυσσώρευσης των φυτών στις υψηλές συγκεντρώσεις βαρέων μετάλλων των σερπεντινικών εδαφών, είναι η συμβίωση με τις αυτόχθονες μικροβιακές κοινότητες της ριζόσφαιρας που έχουν συν-προσαρμοστεί με αυτά τα είδη. Μελετήθηκαν δύο φυτικά είδη, υπερσυσσωρευτές νικελίου των σερπεντινικών εδαφών, Noccaea tymphaea και Odontarrhena chalcidica (Brassicaceae). Πραγματοποιήθηκε πείραμα θερμοκηπίου, στο οποίο τα δύο είδη καλλιεργήθηκαν σε γλάστρες με μείγμα 4:2:1 v/v άμμου, βερμικουλίτη και ενός από τους τρεις τύπους εδάφους: (1) ριζοσφαιρικό σερπεντινικό έδαφος, (2) σερπεντινικό έδαφος χωρίς φυτοκάλυψη, και (3) ριζοσφαιρικό έδαφος από ένα είδος Poaceae που δεν υπερσυσσωρεύει νικέλιο. Σε κάθε επέμβαση προστέθηκε νικελίο σε τρία επίπεδα 0, 300, 1500 mg kg-1 με τη μορφή NiSO4. Κατά τη συγκομιδή, μετρήθηκαν το ύψος των φυτών, ο αριθμός των φύλλων, η νωπή και ξηρή βιομάζα των ριζών και των βλαστών. Πραγματοποιήθηκε επίσης στοιχειακή ανάλυση στους φυτικούς ιστούς με ICP-OES στα στοιχεία νικέλιο, ασβέστιο, μαγνήσιο, φώσφορο, μαγγάνιο, σίδηρο, χαλκό, κάδμιο και ψευδάργυρο. Επιπλέον έγιναν μετρήσεις ενζυμικής δραστηριότητας για τα ένζυμα: αρυλοσουλφατάση, β-γλυκοζιδάση, β-γαλακτοζιδάση, Ν-ακετυλογλυκοζαμινίδαση (NAG), όξινη και αλκαλική φωσφατάση. Παράλληλα, από δείγματα που συλλέχθηκαν από τα Γεράνεια Όρη απομονώθηκαν βακτήρια από τη ριζόσφαιρα και τους φυτικούς ιστούς των ειδών Noccaea tymphaea και Odontarrhena chalcidica και εξετάστηκαν για τις ιδιότητές τους ως βακτήρια που προάγουν την ανάπτυξη των φυτών (PGPB) αλλά και για την ανθεκτικότητά τους στο νικέλιο. Τα αποτελέσματα του πειράματος θερμοκηπίου δείχνουν ότι ο τύπος εδάφους και η συγκέντρωση νικελίου επηρεάζουν σημαντικά την απόκριση και τη συσσώρευση νικελίου στα δύο είδη, με διαφοροποιήσεις μεταξύ N. tymphaea και O. chalcidica. Οι αναλύσεις ανέδειξαν αξιοσημείωτες αλληλεπιδράσεις μεταξύ προέλευσης εδάφους και επιπέδων νικελίου. Τα ευρήματα στηρίζουν την υπόθεση ότι οι ριζοσφαιρικές μικροβιακές κοινότητες ενισχύουν την ανάπτυξη των φυτών, επηρεάζοντας την απορρόφηση θρεπτικών, την αντοχή στο νικέλιο αλλά και την υπερσυσσώρευση νικελίου.","Serpentine soils are harsh environments for most plants. Regardless of their great variability, these soils are characterised by a low calcium to magnesium ratio, limited availability in macronutrients and particularly high concentrations of heavy metals. This study investigates the hypothesis that one of the strategies that assist plants to tolerate and accumulate heavy metals in serpentine soils is their associations with the native rhizospheric microbial communities that have co-adapted with these plant species. Two serpentine-adapted, Ni-hyperaccumulating Brassicaceae plants, Noccaea tymphaea and Odontarrhena chalcidica were sown in pots filled with a 4:2:1 v/v mixture of sand, vermiculite, and one of three soil types: (1) conspecific serpentine rhizospheric soil, (2) serpentine non-rhizospheric soil, and (3) non-serpentine rhizospheric soil from a non-hyperaccumulating Poaceae species. Three levels of Nickel were added in each treatment 0, 300, 1500 mg kg-1 in the form of NiSO4. During harvest, plant height, number of leaves, fresh and dry biomass of roots and shoots were measured. In addition, enzyme activity measurements were performed for the enzymes: arylsulfatase, β-glucosidase, β-galactosidase, N-acetyl-glucosaminidase (NAG), acid and alkaline phosphatase. Furthermore, bacteria were isolated from samples collected from the Gerania Mountains from the rhizosphere and plant tissues of the species Noccaea tymphaea and Odontarrhena chalcidica and tested for their properties as bacteria that promote plant growth (PGPB) and for their resistance to nickel. The results of the greenhouse experiment indicate that soil type and nickel concentration significantly affect the response and accumulation of nickel in the two species, with differences observed between N. tymphaea and O. chalcidica. The analyses revealed remarkable interactions between soil origin and nickel levels. The findings support the hypothesis that rhizosphere microbial communities enhance plant growth, affecting nutrient uptake, tolerance to nickel, and nickel hyperaccumulation."],"dc:identifier":["uoadl:5373728","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5373728"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Επίδραση του υποστρώματος στην ικανότητα συσσώρευσης μεταλλικών στοιχείων σε είδη της ελληνικής χλωρίδας"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-07-24T01:02:17Z"}