{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5362859"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5362859","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"From Translation to Transformation: Contact-Induced Language change in Greek via Neural Machine Translation from English","abstract":"Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη γλωσσική σύγκλιση στον ελληνικό θεσμικό λόγο που παράγεται μέσω ανθρώπινης αλλά και νευρωνικής μηχανικής μετάφρασης από αγγλικά κείμενα-πηγές. Με βάση τη θεωρία της γλωσσικής επαφής, η μελέτη προσεγγίζει τη νευρωνική μηχανική μετάφραση ως πεδίο σύγχρονης γλωσσικής επαφής, στο οποίο δομές και μοτίβα της γλώσσας-πηγής ενδέχεται να ενισχύονται συστηματικά. Η ανάλυση επικεντρώνεται σε τρία ερευνητικά ερωτήματα: ποια συντακτικά, γραμματικά, λεξικά και υφολογικά μοτίβα αναδύονται στις ελληνικές αποδόσεις της νευρωνικής μετάφρασης· κατά πόσον τα μοτίβα αυτά υποδηλώνουν σύγκλιση προς αγγλικά γλωσσικά πρότυπα, γεγονός που θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως ένδειξη γλωσσικής αλλαγής λόγω γλωσσικής επαφής· και σε ποιο βαθμό τα συστήματα e-Translation, Google Translate και DeepL παρουσιάζουν διακριτά μεταφραστικά προφίλ. Το υλικό της μελέτης αποτελείται από δελτία Τύπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην αγγλική γλώσσα και τις αντίστοιχες ελληνικές αποδόσεις τους, οι οποίες έχουν παραχθεί είτε από επαγγελματίες μεταφραστές είτε μέσω του συστήματος e-Translation. Τα ίδια αγγλικά κείμενα-πηγές υποβλήθηκαν επιπλέον χειροκίνητα στα συστήματα Google Translate και DeepL, προκειμένου να παραχθούν ελεγχόμενες ελληνικές εκδοχές. Για λόγους σύγκρισης, χρησιμοποιείται ένα σύνολο μη μεταφρασμένων ελληνικών θεσμικών δελτίων Τύπου της Βουλής των Ελλήνων. Με τη χρήση του AntConc, η μελέτη συνδυάζει ποσοτική και ποιοτική ανάλυση με βάση σώματα κειμένων, εστιάζοντας σε επαναλαμβανόμενα χαρακτηριστικά σύγκλισης, όπως η ονοματοποίηση, η αναπαράσταση της δράσης και της ευθύνης, οι επιλογές τροπικότητας και η τυποποιημένη θεσμική φρασεολογία. Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι ελληνικές αποδόσεις της NMT παρουσιάζουν συστηματική σύγκλιση προς αγγλοκεντρικά μοτίβα λόγου, τόσο σε δομικό όσο και σε επίπεδο λόγου, ενώ παράλληλα αναδεικνύονται συστημικά διαφοροποιημένες μεταφραστικές τάσεις και όχι ένα ενιαίο ύφος μηχανικής μετάφρασης. Η μελέτη συμβάλλει στις Μεταφραστικές Σπουδές και τη Γλωσσική Επαφή αναδεικνύοντας τη νευρωνική μηχανική μετάφραση ως ενεργό πεδίο σύγχρονης γλωσσικής επαφής.","abstract_html":"Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη γλωσσική σύγκλιση στον ελληνικό θεσμικό λόγο που παράγεται μέσω ανθρώπινης αλλά και νευρωνικής μηχανικής μετάφρασης από αγγλικά κείμενα-πηγές. Με βάση τη θεωρία της γλωσσικής επαφής, η μελέτη προσεγγίζει τη νευρωνική μηχανική μετάφραση ως πεδίο σύγχρονης γλωσσικής επαφής, στο οποίο δομές και μοτίβα της γλώσσας-πηγής ενδέχεται να ενισχύονται συστηματικά. Η ανάλυση επικεντρώνεται σε τρία ερευνητικά ερωτήματα: ποια συντακτικά, γραμματικά, λεξικά και υφολογικά μοτίβα αναδύονται στις ελληνικές αποδόσεις της νευρωνικής μετάφρασης· κατά πόσον τα μοτίβα αυτά υποδηλώνουν σύγκλιση προς αγγλικά γλωσσικά πρότυπα, γεγονός που θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως ένδειξη γλωσσικής αλλαγής λόγω γλωσσικής επαφής· και σε ποιο βαθμό τα συστήματα e-Translation, Google Translate και DeepL παρουσιάζουν διακριτά μεταφραστικά προφίλ. Το υλικό της μελέτης αποτελείται από δελτία Τύπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην αγγλική γλώσσα και τις αντίστοιχες ελληνικές αποδόσεις τους, οι οποίες έχουν παραχθεί είτε από επαγγελματίες μεταφραστές είτε μέσω του συστήματος e-Translation. Τα ίδια αγγλικά κείμενα-πηγές υποβλήθηκαν επιπλέον χειροκίνητα στα συστήματα Google Translate και DeepL, προκειμένου να παραχθούν ελεγχόμενες ελληνικές εκδοχές. Για λόγους σύγκρισης, χρησιμοποιείται ένα σύνολο μη μεταφρασμένων ελληνικών θεσμικών δελτίων Τύπου της Βουλής των Ελλήνων. Με τη χρήση του AntConc, η μελέτη συνδυάζει ποσοτική και ποιοτική ανάλυση με βάση σώματα κειμένων, εστιάζοντας σε επαναλαμβανόμενα χαρακτηριστικά σύγκλισης, όπως η ονοματοποίηση, η αναπαράσταση της δράσης και της ευθύνης, οι επιλογές τροπικότητας και η τυποποιημένη θεσμική φρασεολογία. Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι ελληνικές αποδόσεις της NMT παρουσιάζουν συστηματική σύγκλιση προς αγγλοκεντρικά μοτίβα λόγου, τόσο σε δομικό όσο και σε επίπεδο λόγου, ενώ παράλληλα αναδεικνύονται συστημικά διαφοροποιημένες μεταφραστικές τάσεις και όχι ένα ενιαίο ύφος μηχανικής μετάφρασης. Η μελέτη συμβάλλει στις Μεταφραστικές Σπουδές και τη Γλωσσική Επαφή αναδεικνύοντας τη νευρωνική μηχανική μετάφραση ως ενεργό πεδίο σύγχρονης γλωσσικής επαφής.","abstract_has_math":false,"creators":["ΣΤΑΥΡΑΚΙΔΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ-ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ","STAVRAKIDOU GEORGIA-ANASTASIA"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-07-24T01:02:00Z","subjects":["Γλώσσα – Λογοτεχνία","Language – Literature"],"languages":["English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5362859"],"render_values":[{"text":"uoadl:5362859","href":null,"code":true}]}]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5362859","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["ΣΤΑΥΡΑΚΙΔΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ-ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ","STAVRAKIDOU GEORGIA-ANASTASIA"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Γλώσσα – Λογοτεχνία","Language – Literature"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5362859","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5362859"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη γλωσσική σύγκλιση στον ελληνικό θεσμικό λόγο που παράγεται μέσω ανθρώπινης αλλά και νευρωνικής μηχανικής μετάφρασης από αγγλικά κείμενα-πηγές. Με βάση τη θεωρία της γλωσσικής επαφής, η μελέτη προσεγγίζει τη νευρωνική μηχανική μετάφραση ως πεδίο σύγχρονης γλωσσικής επαφής, στο οποίο δομές και μοτίβα της γλώσσας-πηγής ενδέχεται να ενισχύονται συστηματικά. Η ανάλυση επικεντρώνεται σε τρία ερευνητικά ερωτήματα: ποια συντακτικά, γραμματικά, λεξικά και υφολογικά μοτίβα αναδύονται στις ελληνικές αποδόσεις της νευρωνικής μετάφρασης· κατά πόσον τα μοτίβα αυτά υποδηλώνουν σύγκλιση προς αγγλικά γλωσσικά πρότυπα, γεγονός που θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως ένδειξη γλωσσικής αλλαγής λόγω γλωσσικής επαφής· και σε ποιο βαθμό τα συστήματα e-Translation, Google Translate και DeepL παρουσιάζουν διακριτά μεταφραστικά προφίλ. Το υλικό της μελέτης αποτελείται από δελτία Τύπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην αγγλική γλώσσα και τις αντίστοιχες ελληνικές αποδόσεις τους, οι οποίες έχουν παραχθεί είτε από επαγγελματίες μεταφραστές είτε μέσω του συστήματος e-Translation. Τα ίδια αγγλικά κείμενα-πηγές υποβλήθηκαν επιπλέον χειροκίνητα στα συστήματα Google Translate και DeepL, προκειμένου να παραχθούν ελεγχόμενες ελληνικές εκδοχές. Για λόγους σύγκρισης, χρησιμοποιείται ένα σύνολο μη μεταφρασμένων ελληνικών θεσμικών δελτίων Τύπου της Βουλής των Ελλήνων. Με τη χρήση του AntConc, η μελέτη συνδυάζει ποσοτική και ποιοτική ανάλυση με βάση σώματα κειμένων, εστιάζοντας σε επαναλαμβανόμενα χαρακτηριστικά σύγκλισης, όπως η ονοματοποίηση, η αναπαράσταση της δράσης και της ευθύνης, οι επιλογές τροπικότητας και η τυποποιημένη θεσμική φρασεολογία. Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι ελληνικές αποδόσεις της NMT παρουσιάζουν συστηματική σύγκλιση προς αγγλοκεντρικά μοτίβα λόγου, τόσο σε δομικό όσο και σε επίπεδο λόγου, ενώ παράλληλα αναδεικνύονται συστημικά διαφοροποιημένες μεταφραστικές τάσεις και όχι ένα ενιαίο ύφος μηχανικής μετάφρασης. Η μελέτη συμβάλλει στις Μεταφραστικές Σπουδές και τη Γλωσσική Επαφή αναδεικνύοντας τη νευρωνική μηχανική μετάφραση ως ενεργό πεδίο σύγχρονης γλωσσικής επαφής.","This dissertation examines linguistic convergence in Greek institutional discourse produced through human translation and neural machine translation (NMT) from English source texts. Drawing on language contact theory, the study conceptualises NMT as a digitally mediated contact environment in which source-language patterns may be systematically reinforced. The analysis addresses three research questions: which syntactic, grammatical, lexical and stylistic shifts emerge in Greek NMT output; whether these shifts indicate convergence toward English linguistic norms suggestive of contact-induced change; and the extent to which e-Translation, Google Translate and DeepL display distinct translational profiles. The empirical material consists of European Commission press releases analysed in close alignment with their Greek renditions produced either by professional human translators or via e-Translation. The same English source texts were additionally submitted manually to Google Translate and DeepL in order to generate controlled Greek outputs. A reference corpus of non-translated Greek institutional press releases issued by the Hellenic Parliament provides a baseline for comparison. Using AntConc, the study combines quantitative and qualitative corpus-based analysis focusing on recurrent convergence-related features such as nominalisation, agency representation, modality and standardised institutional phraseology. The findings indicate systematic convergence toward English-oriented discourse patterns in NMT output at both structural and discourse levels, alongside system-specific translational tendencies rather than a uniform machine translation style. The study contributes to translation studies and contact linguistics by foregrounding neural machine translation as an active site of contemporary language contact."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["From Translation to Transformation: Contact-Induced Language change in Greek via Neural Machine Translation from English"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["ΣΤΑΥΡΑΚΙΔΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ-ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ","STAVRAKIDOU GEORGIA-ANASTASIA"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη γλωσσική σύγκλιση στον ελληνικό θεσμικό λόγο που παράγεται μέσω ανθρώπινης αλλά και νευρωνικής μηχανικής μετάφρασης από αγγλικά κείμενα-πηγές. Με βάση τη θεωρία της γλωσσικής επαφής, η μελέτη προσεγγίζει τη νευρωνική μηχανική μετάφραση ως πεδίο σύγχρονης γλωσσικής επαφής, στο οποίο δομές και μοτίβα της γλώσσας-πηγής ενδέχεται να ενισχύονται συστηματικά. Η ανάλυση επικεντρώνεται σε τρία ερευνητικά ερωτήματα: ποια συντακτικά, γραμματικά, λεξικά και υφολογικά μοτίβα αναδύονται στις ελληνικές αποδόσεις της νευρωνικής μετάφρασης· κατά πόσον τα μοτίβα αυτά υποδηλώνουν σύγκλιση προς αγγλικά γλωσσικά πρότυπα, γεγονός που θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως ένδειξη γλωσσικής αλλαγής λόγω γλωσσικής επαφής· και σε ποιο βαθμό τα συστήματα e-Translation, Google Translate και DeepL παρουσιάζουν διακριτά μεταφραστικά προφίλ. Το υλικό της μελέτης αποτελείται από δελτία Τύπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην αγγλική γλώσσα και τις αντίστοιχες ελληνικές αποδόσεις τους, οι οποίες έχουν παραχθεί είτε από επαγγελματίες μεταφραστές είτε μέσω του συστήματος e-Translation. Τα ίδια αγγλικά κείμενα-πηγές υποβλήθηκαν επιπλέον χειροκίνητα στα συστήματα Google Translate και DeepL, προκειμένου να παραχθούν ελεγχόμενες ελληνικές εκδοχές. Για λόγους σύγκρισης, χρησιμοποιείται ένα σύνολο μη μεταφρασμένων ελληνικών θεσμικών δελτίων Τύπου της Βουλής των Ελλήνων. Με τη χρήση του AntConc, η μελέτη συνδυάζει ποσοτική και ποιοτική ανάλυση με βάση σώματα κειμένων, εστιάζοντας σε επαναλαμβανόμενα χαρακτηριστικά σύγκλισης, όπως η ονοματοποίηση, η αναπαράσταση της δράσης και της ευθύνης, οι επιλογές τροπικότητας και η τυποποιημένη θεσμική φρασεολογία. Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι ελληνικές αποδόσεις της NMT παρουσιάζουν συστηματική σύγκλιση προς αγγλοκεντρικά μοτίβα λόγου, τόσο σε δομικό όσο και σε επίπεδο λόγου, ενώ παράλληλα αναδεικνύονται συστημικά διαφοροποιημένες μεταφραστικές τάσεις και όχι ένα ενιαίο ύφος μηχανικής μετάφρασης. Η μελέτη συμβάλλει στις Μεταφραστικές Σπουδές και τη Γλωσσική Επαφή αναδεικνύοντας τη νευρωνική μηχανική μετάφραση ως ενεργό πεδίο σύγχρονης γλωσσικής επαφής.","This dissertation examines linguistic convergence in Greek institutional discourse produced through human translation and neural machine translation (NMT) from English source texts. Drawing on language contact theory, the study conceptualises NMT as a digitally mediated contact environment in which source-language patterns may be systematically reinforced. The analysis addresses three research questions: which syntactic, grammatical, lexical and stylistic shifts emerge in Greek NMT output; whether these shifts indicate convergence toward English linguistic norms suggestive of contact-induced change; and the extent to which e-Translation, Google Translate and DeepL display distinct translational profiles. The empirical material consists of European Commission press releases analysed in close alignment with their Greek renditions produced either by professional human translators or via e-Translation. The same English source texts were additionally submitted manually to Google Translate and DeepL in order to generate controlled Greek outputs. A reference corpus of non-translated Greek institutional press releases issued by the Hellenic Parliament provides a baseline for comparison. Using AntConc, the study combines quantitative and qualitative corpus-based analysis focusing on recurrent convergence-related features such as nominalisation, agency representation, modality and standardised institutional phraseology. The findings indicate systematic convergence toward English-oriented discourse patterns in NMT output at both structural and discourse levels, alongside system-specific translational tendencies rather than a uniform machine translation style. The study contributes to translation studies and contact linguistics by foregrounding neural machine translation as an active site of contemporary language contact."],"dc:identifier":["uoadl:5362859","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5362859"],"dc:language":["English"],"dc:subject":["Γλώσσα – Λογοτεχνία","Language – Literature"],"dc:title":["From Translation to Transformation: Contact-Induced Language change in Greek via Neural Machine Translation from English"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-07-24T01:02:00Z"}