Miasto Poznań w literaturze niemieckojęzycznej (1772-1918)
Praca „Miasto Poznań w literaturze niemieckojęzycznej (1772-1918)” stanowi próbę przedstawienia i przeanalizowania literackiego ujęcia miasta Poznania w niemieckojęzycznych tekstach literackich powstałych w latach 1772-1918. Punkt wyjścia dla analizy stanowi literacka przestrzeń, stojąca w opozycji do rzeczywistej przestrzeni miasta, którą tworzą fikcjonalne i nie-fikcjonalne teksty literackie, zgrupowane w trzech gatunkowo odmiennych segmentach, dodatkowo odpowiadających trzem różnorakim perspektywom spojrzenia na literacką kreację miasta, jako przestrzeni postrzeganej, wspominanej i opowiedzianej. Pierwszą grupę stanowią relacje z podróży, wspomnienia, zapiski pamiętnikarskie oraz listy, które tematyzują Poznań i które jako swoiste dokumenty historii tworzą literacką przestrzeń doświadczoną, najbardziej wierną rzeczywistemu obrazowi miasta. Drugą grupę stanowią wspomnienia z dzieciństwa przeżytego w Poznaniu, jako teksty autobiograficzne, które zarysowują wspomnieniową przestrzeń miasta. Trzecią grupę tworzą teksty prozatorskie, powieści, nowele i opowiadania, w których literacka przestrzeń miasta jest jednocześnie przestrzenią narracyjną, będącą rezultatem epickiego przetworzenia elementów rzeczywistego miasta. The paper titled “The city of Poznań in German-language literature” attempts to present and examine literary depictions of the city of Poznań in German-language literary texts written between 1772 and 1918. The starting point for the examination is the literary space, as opposed to the real space of the city, created by fictional and non-fictional literary texts, divided into three segments corresponding to different genres and additionally to three diverse perspectives on the literary creation of the city as the experienced, recollected and narrative space. The first group comprises travel accounts, memoirs, autobiographic notes and letters which make Poznań their subject and which, as specific historical documents, create the experienced literary space, the most faithful to the actual image of the city. The second group includes memories of the childhood in Poznań, autobiographic texts which outline the recollected space of the city. Finally, the analysis covered prose texts, novels, novellas and short stories where the literary space of the city is simultaneously the narrative space, a result of the epic processing of real urban elements. Mit der Arbeit „Die Stadt Posen in der deutschsprachigen Literatur (1772-1918)“ wird der Versuch unternommen, die Wahrnehmung der Stadt Posen in den deutschsprachigen literarischen Texten zu erfassen. Den Ausgangspunkt der Analyse bietet der „literarisierte Raum“, der in der Opposition zu dem „Georaum“ steht, der als eine räumliche Realität verstanden wird. Den literarisierten Raum bilden hier die Textquellen, die, primär als nichtfiktionale und fiktionale Literatur eingestuft, zusätzlich noch gattungsmäßig in drei zeitlich geordnete Segmente gegliedert worden sind und gleichzeitig den drei Perspektiven der Stadterfassung entsprechen. Die erste Gruppe bilden Reiseberichte, Memoiren, Tagebucheintragungen und Briefe, die als Dokumente der Zeit den wahrgenommenen (erlebten) Raum bilden, der dem Georaum amnächsten steht. Die zweite Gruppe bilden Kindheitserinnerungen als autobiographische Dokumente, die den erinnerten Raum kreieren. Die dritte Gruppe bilden zahlreiche Prosatexte - Erzählungen, Novellen und Romane, die als fiktionale Texte den realen Raum zum fiktionalisierten Handlungsraum modellieren und hiermit den erzählten Raum bilden. In dem Stadtbild, das in den deutschsprachigen Schriftzeugnissen dargestellt wird, sind die Spuren der damaligen Zeit und der deutschen Anwesenheit in Posen zu finden.
Miasto Poznań, The city of Poznań, Przestrzeń literacka, Literary space, Literatura niemieckojęzyczna, German-language literature
Networked Digital Library of Theses and Dissertations