Mechanizmy specjacji oligoksenicznych gatunków roztoczy piór (Astigmata; Analgoidea) zasiedlających ptaki wróblowe (Passeriformes).
type: CreativeWork
description: Roztocze piór są komensalami i pasożytami ptaków wybitnie wybiórczymi hostalnie. Dotychczasowe analizy (ko)filogenetyczne dla tych roztoczy prowadzone były na wyższych szczeblach taksonomicznych i wskazywały na kospecjację jako główny mechanizm ewolucyjny decydujący rozmieszczeniu roztoczy na poszczególnych taksonach ptaków. Rozprawa dotyczy mechanizmów specjacji roztoczy piór w jej inicjalnej fazie. Jako model do badań tych zjawisk wytypowano dwa wielożywicielskie gatunki roztoczy piór: Proctophyllodes stylifer z czterech gatunków sikor oraz P. clavatus z kilku gatunków wróblowych (głównie pokrzewek). Analizy ko(filogenetyczne) i rekonstrukcja genealogii haplotypów prowadzone były na podstawie danych molekularnych (mitochondrialny marker COI) wspieranych danymi morfologicznymi. Weryfikacja kręgu żywicieli w przypadku gatunku P. stylifer potwierdziła jego wyłączne występowanie na czterech gatunkach sikor, natomiast w przypadku P. clavatus zweryfikowano krąg żywicieli zawężając go do 3 gatunków pokrzewek, raniuszka i pełzacza ogrodowego. U P. clavatus stwierdzono zastępowanie jego populacji przez inne gatunki z rodzaju Proctophyllodes w różnych miejscach areału geograficznego żywicieli. Wykryto również przypadek szczególnego rodzaju plastyczności fenotypowej w populacji P. clavatus z piegży; pod tym samym fenotypem kryją się dwa odmienne haplotypy markera gatunkowego COI, jeden należący do P. clavatus, drugi identyczny z P. sylviae. Wszystkie analizy wykazują, że u obu gatunków roztoczy działają zjawiska wczesnospecjacyjne prowadzące do wyraźnej odrębności genetycznej niektórych populacji, jednak wartość dystansu genetycznego nie upoważnia do nadania tym różnicom rangi gatunkowej. Analiza kofilogenetyczna w przypadku P. stylifer wykazała bardzo istotne znaczenie kospecjacji jako głównego mechanizmu ewolucyjnego, podczas gdy u P. clavatus s.str. głównym zdarzeniem kofilogenetycznym był transfer horyzontalny, nigdy wcześniej nie obserwowany w takim natężeniu u roztoczy…
abstract: Roztocze piór są komensalami i pasożytami ptaków wybitnie wybiórczymi hostalnie. Dotychczasowe analizy (ko)filogenetyczne dla tych roztoczy prowadzone były na wyższych szczeblach taksonomicznych i wskazywały na kospecjację jako główny mechanizm ewolucyjny decydujący rozmieszczeniu roztoczy na poszczególnych taksonach ptaków. Rozprawa dotyczy mechanizmów specjacji roztoczy piór w jej inicjalnej fazie. Jako model do badań tych zjawisk wytypowano dwa wielożywicielskie gatunki roztoczy piór: Proctophyllodes stylifer z czterech gatunków sikor oraz P. clavatus z kilku gatunków wróblowych (głównie pokrzewek). Analizy ko(filogenetyczne) i rekonstrukcja genealogii haplotypów prowadzone były na podstawie danych molekularnych (mitochondrialny marker COI) wspieranych danymi morfologicznymi. Weryfikacja kręgu żywicieli w przypadku gatunku P. stylifer potwierdziła jego wyłączne występowanie na czterech gatunkach sikor, natomiast w przypadku P. clavatus zweryfikowano krąg żywicieli zawężając go do 3 gatunków pokrzewek, raniuszka i pełzacza ogrodowego. U P. clavatus stwierdzono zastępowanie jego populacji przez inne gatunki z rodzaju Proctophyllodes w różnych miejscach areału geograficznego żywicieli. Wykryto również przypadek szczególnego rodzaju plastyczności fenotypowej w populacji P. clavatus z piegży; pod tym samym fenotypem kryją się dwa odmienne haplotypy markera gatunkowego COI, jeden należący do P. clavatus, drugi identyczny z P. sylviae. Wszystkie analizy wykazują, że u obu gatunków roztoczy działają zjawiska wczesnospecjacyjne prowadzące do wyraźnej odrębności genetycznej niektórych populacji, jednak wartość dystansu genetycznego nie upoważnia do nadania tym różnicom rangi gatunkowej. Analiza kofilogenetyczna w przypadku P. stylifer wykazała bardzo istotne znaczenie kospecjacji jako głównego mechanizmu ewolucyjnego, podczas gdy u P. clavatus s.str. głównym zdarzeniem kofilogenetycznym był transfer horyzontalny, nigdy wcześniej nie obserwowany w takim natężeniu u roztoczy…
author: Guzicka, Agnieszka
keywords: Acari, filogeneza, phylogeny, kofilogeneza, cophylogeny, specjacja, speciation, COI
date published: 2012-04-16
date modified: 2026-07-27T18:44:53Z
provider: Poznan
publisher: Networked Digital Library of Theses and Dissertations
type: WebPage
source organization: Poznan