{"id":{"repo_id":"ag-u-iceland","oai_identifier":"oai:skemman.is:1946/53672"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/ag-u-iceland/oai:skemman.is:1946/53672","repository":{"repo_id":"ag-u-iceland","name":"Agricultural University of Iceland","base_url":"https://skemman.is/oai/request"},"display":{"title":"Krónur í korni","abstract":"Kornrækt á Íslandi nýtur aukinna vinsælda meðal stjórnvalda og bænda. Af þeim ástæðum hefur kornrækt og framleiðsla á þurrkuðu korni aukist á síðastliðnum árum. Til að kanna rekstrarhagkvæmni kornræktar á Íslandi var sendur út spurningalisti á alla kornbændur landsins sem framleiddu 100 tonn eða meira af þurrkuðu byggi á árinu 2025. Spurt var um fjárfestingu framleiðslutækja, kostnaðar- og tekjuliði í kornræktinni á búunum. Þróað var afkomulíkan í Microsoft Excel og niðurstöður greindar. Líkanið sýnir afkomu kornræktar á Íslandi og niðurstöður úr því verða birtar fyrir árið 2025. Líkanið á að sýna grundvöll fyrir kornframleiðslu á Íslandi, hvað þarf til svo kornrækt geti borið sig og verið ábatasöm. Niðurstöður úr afkomulíkaninu eru sýndar fyrir meðal bú út frá gögnunum sem var aflað en líkanið sjálft er útfært þannig að breyta má forsendum til að sjá hvernig niðurstöður breytast og jafnframt hvernig einstaka kostnaðar og tekjuliðir hafa áhrif á afkomuna. Helstu niðurstöður voru að uppskerumagn á hektara skipir miklu máli fyrir afkomu kornræktarinnar. Afkoman reiknast jákvæð fyrir árið 2025, fyrst og fremst vegna þess hve uppskera var góð. Ríkisstuðningur og kornverð skiptir jafnframt miklu máli fyrir afkomu kornræktarinnar og framleiðslutengdur stuðningur bætir afkomuna verulega sérstaklega þegar fæst góð kornuppskera. Án ríkisstuðnings myndi kornræktin ekki standa undir kostnaði. Miðað við forsendur rannsóknarinnar þá næst núllpunktur við 3,4 tonna uppskeru á hektara (87% þe) fyrir árið 2025. Niðurstöður rannsóknarinnar gefa ekki til kynna að stærðarhagkvæmni sé greinanleg hjá þeim búum sem tóku þátt í rannsókninni en í rannsóknina vantaði gögn frá fleiri stórum kornbúum til að álykta um það. Þætti eins og aðfangakostnað og vélakostnað þyrfti að skoða betur en verkefnið sýnir mikinn breytileika milli búa innanlands en jafnframt þegar niðurstöður eru bornar saman við önnur lönd varðandi þessa þætti. Kornframleiðsla í stórum stíl er ung atvinnugrein á Íslandi en margt bendir til þess að kornrækt geti skilað ásættanlegri afkomu til lengri tíma en óvissa er mikil um afkomu frá ári til árs.","abstract_html":"Kornrækt á Íslandi nýtur aukinna vinsælda meðal stjórnvalda og bænda. Af þeim ástæðum hefur kornrækt og framleiðsla á þurrkuðu korni aukist á síðastliðnum árum. Til að kanna rekstrarhagkvæmni kornræktar á Íslandi var sendur út spurningalisti á alla kornbændur landsins sem framleiddu 100 tonn eða meira af þurrkuðu byggi á árinu 2025. Spurt var um fjárfestingu framleiðslutækja, kostnaðar- og tekjuliði í kornræktinni á búunum. Þróað var afkomulíkan í Microsoft Excel og niðurstöður greindar. Líkanið sýnir afkomu kornræktar á Íslandi og niðurstöður úr því verða birtar fyrir árið 2025. Líkanið á að sýna grundvöll fyrir kornframleiðslu á Íslandi, hvað þarf til svo kornrækt geti borið sig og verið ábatasöm. Niðurstöður úr afkomulíkaninu eru sýndar fyrir meðal bú út frá gögnunum sem var aflað en líkanið sjálft er útfært þannig að breyta má forsendum til að sjá hvernig niðurstöður breytast og jafnframt hvernig einstaka kostnaðar og tekjuliðir hafa áhrif á afkomuna. Helstu niðurstöður voru að uppskerumagn á hektara skipir miklu máli fyrir afkomu kornræktarinnar. Afkoman reiknast jákvæð fyrir árið 2025, fyrst og fremst vegna þess hve uppskera var góð. Ríkisstuðningur og kornverð skiptir jafnframt miklu máli fyrir afkomu kornræktarinnar og framleiðslutengdur stuðningur bætir afkomuna verulega sérstaklega þegar fæst góð kornuppskera. Án ríkisstuðnings myndi kornræktin ekki standa undir kostnaði. Miðað við forsendur rannsóknarinnar þá næst núllpunktur við 3,4 tonna uppskeru á hektara (87% þe) fyrir árið 2025. Niðurstöður rannsóknarinnar gefa ekki til kynna að stærðarhagkvæmni sé greinanleg hjá þeim búum sem tóku þátt í rannsókninni en í rannsóknina vantaði gögn frá fleiri stórum kornbúum til að álykta um það. Þætti eins og aðfangakostnað og vélakostnað þyrfti að skoða betur en verkefnið sýnir mikinn breytileika milli búa innanlands en jafnframt þegar niðurstöður eru bornar saman við önnur lönd varðandi þessa þætti. Kornframleiðsla í stórum stíl er ung atvinnugrein á Íslandi en margt bendir til þess að kornrækt geti skilað ásættanlegri afkomu til lengri tíma en óvissa er mikil um afkomu frá ári til árs.","abstract_has_math":false,"creators":["Jón Blöndal 2003-"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":["Landbúnaðarháskóli Íslands"],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026-06-09T13:50:15Z","date_published":"2026-06-09T13:50:15Z","updated_at":"2026-07-27T18:41:53Z","subjects":["Búvísindi","Kornrækt","Bygg","Afkomulíkan","Kornþurrkun","Rekstrarafkoma","Ríkisstyrkir","Framleiðslukostnaður","Markaðsverð","Uppskeruöryggi","Uppskerubrestur","Jarðvinnsla","Stærðarhagvæmni"],"languages":["is"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://hdl.handle.net/1946/53672","outbound_label":"Handle","outbound_source":"dc:identifier.uri"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:contributor","label":"Contributor","values":["Landbúnaðarháskóli Íslands"]},{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Jón Blöndal 2003-"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date.accessioned","label":"Dc Date Accessioned","values":["2026-06-09T13:50:11Z"]},{"key":"dc:date.available","label":"Dc Date Available","values":["2026-06-09T13:50:11Z"]},{"key":"dc:date.issued","label":"Date","values":["2026-06-09T13:50:15Z"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Búvísindi","Kornrækt","Bygg","Afkomulíkan","Kornþurrkun","Rekstrarafkoma","Ríkisstyrkir","Framleiðslukostnaður","Markaðsverð","Uppskeruöryggi","Uppskerubrestur","Jarðvinnsla","Stærðarhagvæmni"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language.iso","label":"Language (ISO)","values":["is"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier.uri","label":"Identifier URI","values":["https://hdl.handle.net/1946/53672"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description.abstract","label":"Abstract","values":["Kornrækt á Íslandi nýtur aukinna vinsælda meðal stjórnvalda og bænda. Af þeim ástæðum hefur kornrækt og framleiðsla á þurrkuðu korni aukist á síðastliðnum árum. Til að kanna rekstrarhagkvæmni kornræktar á Íslandi var sendur út spurningalisti á alla kornbændur landsins sem framleiddu 100 tonn eða meira af þurrkuðu byggi á árinu 2025. Spurt var um fjárfestingu framleiðslutækja, kostnaðar- og tekjuliði í kornræktinni á búunum. Þróað var afkomulíkan í Microsoft Excel og niðurstöður greindar. Líkanið sýnir afkomu kornræktar á Íslandi og niðurstöður úr því verða birtar fyrir árið 2025. Líkanið á að sýna grundvöll fyrir kornframleiðslu á Íslandi, hvað þarf til svo kornrækt geti borið sig og verið ábatasöm. Niðurstöður úr afkomulíkaninu eru sýndar fyrir meðal bú út frá gögnunum sem var aflað en líkanið sjálft er útfært þannig að breyta má forsendum til að sjá hvernig niðurstöður breytast og jafnframt hvernig einstaka kostnaðar og tekjuliðir hafa áhrif á afkomuna. Helstu niðurstöður voru að uppskerumagn á hektara skipir miklu máli fyrir afkomu kornræktarinnar. Afkoman reiknast jákvæð fyrir árið 2025, fyrst og fremst vegna þess hve uppskera var góð. Ríkisstuðningur og kornverð skiptir jafnframt miklu máli fyrir afkomu kornræktarinnar og framleiðslutengdur stuðningur bætir afkomuna verulega sérstaklega þegar fæst góð kornuppskera. Án ríkisstuðnings myndi kornræktin ekki standa undir kostnaði. Miðað við forsendur rannsóknarinnar þá næst núllpunktur við 3,4 tonna uppskeru á hektara (87% þe) fyrir árið 2025. Niðurstöður rannsóknarinnar gefa ekki til kynna að stærðarhagkvæmni sé greinanleg hjá þeim búum sem tóku þátt í rannsókninni en í rannsóknina vantaði gögn frá fleiri stórum kornbúum til að álykta um það. Þætti eins og aðfangakostnað og vélakostnað þyrfti að skoða betur en verkefnið sýnir mikinn breytileika milli búa innanlands en jafnframt þegar niðurstöður eru bornar saman við önnur lönd varðandi þessa þætti. Kornframleiðsla í stórum stíl er ung atvinnugrein á Íslandi en margt bendir til þess að kornrækt geti skilað ásættanlegri afkomu til lengri tíma en óvissa er mikil um afkomu frá ári til árs."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Krónur í korni"]}]}],"canonical_facts":{"dc:contributor":["Landbúnaðarháskóli Íslands"],"dc:creator":["Jón Blöndal 2003-"],"dc:date.accessioned":["2026-06-09T13:50:11Z"],"dc:date.available":["2026-06-09T13:50:11Z"],"dc:date.issued":["2026-06-09T13:50:15Z"],"dc:description.abstract":["Kornrækt á Íslandi nýtur aukinna vinsælda meðal stjórnvalda og bænda. Af þeim ástæðum hefur kornrækt og framleiðsla á þurrkuðu korni aukist á síðastliðnum árum. Til að kanna rekstrarhagkvæmni kornræktar á Íslandi var sendur út spurningalisti á alla kornbændur landsins sem framleiddu 100 tonn eða meira af þurrkuðu byggi á árinu 2025. Spurt var um fjárfestingu framleiðslutækja, kostnaðar- og tekjuliði í kornræktinni á búunum. Þróað var afkomulíkan í Microsoft Excel og niðurstöður greindar. Líkanið sýnir afkomu kornræktar á Íslandi og niðurstöður úr því verða birtar fyrir árið 2025. Líkanið á að sýna grundvöll fyrir kornframleiðslu á Íslandi, hvað þarf til svo kornrækt geti borið sig og verið ábatasöm. Niðurstöður úr afkomulíkaninu eru sýndar fyrir meðal bú út frá gögnunum sem var aflað en líkanið sjálft er útfært þannig að breyta má forsendum til að sjá hvernig niðurstöður breytast og jafnframt hvernig einstaka kostnaðar og tekjuliðir hafa áhrif á afkomuna. Helstu niðurstöður voru að uppskerumagn á hektara skipir miklu máli fyrir afkomu kornræktarinnar. Afkoman reiknast jákvæð fyrir árið 2025, fyrst og fremst vegna þess hve uppskera var góð. Ríkisstuðningur og kornverð skiptir jafnframt miklu máli fyrir afkomu kornræktarinnar og framleiðslutengdur stuðningur bætir afkomuna verulega sérstaklega þegar fæst góð kornuppskera. Án ríkisstuðnings myndi kornræktin ekki standa undir kostnaði. Miðað við forsendur rannsóknarinnar þá næst núllpunktur við 3,4 tonna uppskeru á hektara (87% þe) fyrir árið 2025. Niðurstöður rannsóknarinnar gefa ekki til kynna að stærðarhagkvæmni sé greinanleg hjá þeim búum sem tóku þátt í rannsókninni en í rannsóknina vantaði gögn frá fleiri stórum kornbúum til að álykta um það. Þætti eins og aðfangakostnað og vélakostnað þyrfti að skoða betur en verkefnið sýnir mikinn breytileika milli búa innanlands en jafnframt þegar niðurstöður eru bornar saman við önnur lönd varðandi þessa þætti. Kornframleiðsla í stórum stíl er ung atvinnugrein á Íslandi en margt bendir til þess að kornrækt geti skilað ásættanlegri afkomu til lengri tíma en óvissa er mikil um afkomu frá ári til árs."],"dc:identifier.uri":["https://hdl.handle.net/1946/53672"],"dc:language.iso":["is"],"dc:subject":["Búvísindi","Kornrækt","Bygg","Afkomulíkan","Kornþurrkun","Rekstrarafkoma","Ríkisstyrkir","Framleiðslukostnaður","Markaðsverð","Uppskeruöryggi","Uppskerubrestur","Jarðvinnsla","Stærðarhagvæmni"],"dc:title":["Krónur í korni"],"dc:type":["Thesis"]},"updated_at":"2026-07-27T18:41:53Z"}