{"id":{"repo_id":"ag-u-iceland","oai_identifier":"oai:skemman.is:1946/25084"},"canonical_url":"https://search.dev.ndltd.org/etd/ag-u-iceland/oai:skemman.is:1946/25084","repository":{"repo_id":"ag-u-iceland","name":"Agricultural University of Iceland","base_url":"https://skemman.is/oai/request"},"display":{"title":"Aðbúnaður kvígna á íslenskum kúabúum","abstract":"Verkefni þetta er stöðumat á aðbúnaði kvígna á íslenskum kúabúum. Tilgangur verkefnisins var að öðlast yfirsýn yfir aðbúnað komandi mjólkurkúa í íslenskri mjólkurframleiðslu. Varpa þannig hugsanlegu ljósi á hvort uppeldisaðstæður komandi mjólkurkúa séu viðunandi með tilliti til gildandi reglugerða og hvort finna megi breytileika í slíkum aðbúnaði milli búsgerða, s.s. stærð búa, fjósgerða o.fl. Ný aðbúnaðarreglugerð fyrir nautgripi hefur nýlega tekið gildi og aðbúnaður húsdýra hefur fengið þónokkra umfjöllun síðustu misseri. Úttekt var framkvæmd á 33 kúabúum haustið og veturinn 2015. Fjósunum var skipt í 4 flokka, básafjós með mjaltakerfi (a), básafjós með mjaltabás (b), legubásafjós með mjaltabás (c) og legubásafjós með mjaltaþjón (d). Úttektinni má skipta í tvennt, annars vegar aðbúnaðarúttekt á uppeldisfjósi og hins vegar bændaspurningar og viðhorf þeirra. Aðbúnaðarþættir voru skoðaðir og úttekt framkvæmd á loftgæðum í gripahúsum, gólfgerðum stía, legusvæðum, fóðrunaraðstöðu, brynningu, hreinleika gripa og umhverfis og útivist. Í bændaspurningunum fólst viðhorfsmat, þar sem þeir voru beðnir um að gefa ákveðnum þáttum í aðbúnaðnum einkunn eftir mikilvægi eða hversu ánægðir eða óánægðir þeir voru með tiltekið atriði. Bændaspurningarnar voru einnig til að afla almennra upplýsinga um staðhætti og verklag við hirðingu gripa á búunum. Breytileiki aðbúnaðarþátta var mismikill, bæði milli fjósgerða og innan einstakra atriða. Engin af fjósgerðunum fjórum stendur annarri framar í aðbúnaðarþáttum. Nema þá að legubásar eru frekar til staðar fyrir kvígur í uppeldisfjósum fjósgerða c og d. Heldur meira átpláss er pr. grip í uppeldisfjósum a og b sem dæmi. Hvað varðar m2/grip í stíum með og án legusvæða þá gáfu niðurstöður ekki marktækan mun á plássi pr. grip innan aldursflokka 0-6 mánaða (p=0,2229) og 6-18 mánaða (p=0,3360) milli fjósgerða. Marktækur munur fannst á m2/grip milli fjósgerða fyrir gripi eldri en 18 mánaða (p=0,0001). Mest pláss hafa gripir 18 mánaða og eldri í uppeldisfjósum fjósgerðar d en minnst í uppeldisfjósum fjósgerðar b. Meginniðurstöðurnar voru þær að kvígur eru oftast haldnar í steinrimlastíu með brynningarskálum eða brynningarnipplum, með eða án legusvæðis (oftast án), sem gæti verið hálmsvæði, legubásar eða gúmmímottur. Átgrindur við fóðurgang eru oftast skágrindur sem allir gripir í stíu geta staðið við í einu. Engin regla virðist vera á hreinleika stía milli fjósgerða, allir möguleikar þekkjast innan hverrar fjósgerðar.","abstract_html":"Verkefni þetta er stöðumat á aðbúnaði kvígna á íslenskum kúabúum. Tilgangur verkefnisins var að öðlast yfirsýn yfir aðbúnað komandi mjólkurkúa í íslenskri mjólkurframleiðslu. Varpa þannig hugsanlegu ljósi á hvort uppeldisaðstæður komandi mjólkurkúa séu viðunandi með tilliti til gildandi reglugerða og hvort finna megi breytileika í slíkum aðbúnaði milli búsgerða, s.s. stærð búa, fjósgerða o.fl. Ný aðbúnaðarreglugerð fyrir nautgripi hefur nýlega tekið gildi og aðbúnaður húsdýra hefur fengið þónokkra umfjöllun síðustu misseri. Úttekt var framkvæmd á 33 kúabúum haustið og veturinn 2015. Fjósunum var skipt í 4 flokka, básafjós með mjaltakerfi (a), básafjós með mjaltabás (b), legubásafjós með mjaltabás (c) og legubásafjós með mjaltaþjón (d). Úttektinni má skipta í tvennt, annars vegar aðbúnaðarúttekt á uppeldisfjósi og hins vegar bændaspurningar og viðhorf þeirra. Aðbúnaðarþættir voru skoðaðir og úttekt framkvæmd á loftgæðum í gripahúsum, gólfgerðum stía, legusvæðum, fóðrunaraðstöðu, brynningu, hreinleika gripa og umhverfis og útivist. Í bændaspurningunum fólst viðhorfsmat, þar sem þeir voru beðnir um að gefa ákveðnum þáttum í aðbúnaðnum einkunn eftir mikilvægi eða hversu ánægðir eða óánægðir þeir voru með tiltekið atriði. Bændaspurningarnar voru einnig til að afla almennra upplýsinga um staðhætti og verklag við hirðingu gripa á búunum. Breytileiki aðbúnaðarþátta var mismikill, bæði milli fjósgerða og innan einstakra atriða. Engin af fjósgerðunum fjórum stendur annarri framar í aðbúnaðarþáttum. Nema þá að legubásar eru frekar til staðar fyrir kvígur í uppeldisfjósum fjósgerða c og d. Heldur meira átpláss er pr. grip í uppeldisfjósum a og b sem dæmi. Hvað varðar m2/grip í stíum með og án legusvæða þá gáfu niðurstöður ekki marktækan mun á plássi pr. grip innan aldursflokka 0-6 mánaða (p=0,2229) og 6-18 mánaða (p=0,3360) milli fjósgerða. Marktækur munur fannst á m2/grip milli fjósgerða fyrir gripi eldri en 18 mánaða (p=0,0001). Mest pláss hafa gripir 18 mánaða og eldri í uppeldisfjósum fjósgerðar d en minnst í uppeldisfjósum fjósgerðar b. Meginniðurstöðurnar voru þær að kvígur eru oftast haldnar í steinrimlastíu með brynningarskálum eða brynningarnipplum, með eða án legusvæðis (oftast án), sem gæti verið hálmsvæði, legubásar eða gúmmímottur. Átgrindur við fóðurgang eru oftast skágrindur sem allir gripir í stíu geta staðið við í einu. Engin regla virðist vera á hreinleika stía milli fjósgerða, allir möguleikar þekkjast innan hverrar fjósgerðar.","abstract_has_math":false,"creators":["Magnús Ingimarsson 1989-"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":["Landbúnaðarháskóli Íslands"],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2016,"date_issued":"2016-06-07","date_published":"2016-06-07","updated_at":"2026-07-27T18:40:16Z","subjects":["Nautgripir","Aðbúnaður dýra","Mjólkurframleiðsla","Kvígur"],"languages":["is"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"http://hdl.handle.net/1946/25084","outbound_label":"Handle","outbound_source":"dc:identifier.uri"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:contributor","label":"Contributor","values":["Landbúnaðarháskóli Íslands"]},{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Magnús Ingimarsson 1989-"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date.accessioned","label":"Dc Date Accessioned","values":["2016-06-07T11:49:21Z"]},{"key":"dc:date.available","label":"Dc Date Available","values":["2016-06-07T11:49:21Z"]},{"key":"dc:date.issued","label":"Date","values":["2016-06-07"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Nautgripir","Aðbúnaður dýra","Mjólkurframleiðsla","Kvígur"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language.iso","label":"Language (ISO)","values":["is"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier.uri","label":"Identifier URI","values":["http://hdl.handle.net/1946/25084"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description.abstract","label":"Abstract","values":["Verkefni þetta er stöðumat á aðbúnaði kvígna á íslenskum kúabúum. Tilgangur verkefnisins var að öðlast yfirsýn yfir aðbúnað komandi mjólkurkúa í íslenskri mjólkurframleiðslu. Varpa þannig hugsanlegu ljósi á hvort uppeldisaðstæður komandi mjólkurkúa séu viðunandi með tilliti til gildandi reglugerða og hvort finna megi breytileika í slíkum aðbúnaði milli búsgerða, s.s. stærð búa, fjósgerða o.fl. Ný aðbúnaðarreglugerð fyrir nautgripi hefur nýlega tekið gildi og aðbúnaður húsdýra hefur fengið þónokkra umfjöllun síðustu misseri. Úttekt var framkvæmd á 33 kúabúum haustið og veturinn 2015. Fjósunum var skipt í 4 flokka, básafjós með mjaltakerfi (a), básafjós með mjaltabás (b), legubásafjós með mjaltabás (c) og legubásafjós með mjaltaþjón (d). Úttektinni má skipta í tvennt, annars vegar aðbúnaðarúttekt á uppeldisfjósi og hins vegar bændaspurningar og viðhorf þeirra. Aðbúnaðarþættir voru skoðaðir og úttekt framkvæmd á loftgæðum í gripahúsum, gólfgerðum stía, legusvæðum, fóðrunaraðstöðu, brynningu, hreinleika gripa og umhverfis og útivist. Í bændaspurningunum fólst viðhorfsmat, þar sem þeir voru beðnir um að gefa ákveðnum þáttum í aðbúnaðnum einkunn eftir mikilvægi eða hversu ánægðir eða óánægðir þeir voru með tiltekið atriði. Bændaspurningarnar voru einnig til að afla almennra upplýsinga um staðhætti og verklag við hirðingu gripa á búunum. Breytileiki aðbúnaðarþátta var mismikill, bæði milli fjósgerða og innan einstakra atriða. Engin af fjósgerðunum fjórum stendur annarri framar í aðbúnaðarþáttum. Nema þá að legubásar eru frekar til staðar fyrir kvígur í uppeldisfjósum fjósgerða c og d. Heldur meira átpláss er pr. grip í uppeldisfjósum a og b sem dæmi. Hvað varðar m2/grip í stíum með og án legusvæða þá gáfu niðurstöður ekki marktækan mun á plássi pr. grip innan aldursflokka 0-6 mánaða (p=0,2229) og 6-18 mánaða (p=0,3360) milli fjósgerða. Marktækur munur fannst á m2/grip milli fjósgerða fyrir gripi eldri en 18 mánaða (p=0,0001). Mest pláss hafa gripir 18 mánaða og eldri í uppeldisfjósum fjósgerðar d en minnst í uppeldisfjósum fjósgerðar b. Meginniðurstöðurnar voru þær að kvígur eru oftast haldnar í steinrimlastíu með brynningarskálum eða brynningarnipplum, með eða án legusvæðis (oftast án), sem gæti verið hálmsvæði, legubásar eða gúmmímottur. Átgrindur við fóðurgang eru oftast skágrindur sem allir gripir í stíu geta staðið við í einu. Engin regla virðist vera á hreinleika stía milli fjósgerða, allir möguleikar þekkjast innan hverrar fjósgerðar."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Aðbúnaður kvígna á íslenskum kúabúum"]}]}],"canonical_facts":{"dc:contributor":["Landbúnaðarháskóli Íslands"],"dc:creator":["Magnús Ingimarsson 1989-"],"dc:date.accessioned":["2016-06-07T11:49:21Z"],"dc:date.available":["2016-06-07T11:49:21Z"],"dc:date.issued":["2016-06-07"],"dc:description.abstract":["Verkefni þetta er stöðumat á aðbúnaði kvígna á íslenskum kúabúum. Tilgangur verkefnisins var að öðlast yfirsýn yfir aðbúnað komandi mjólkurkúa í íslenskri mjólkurframleiðslu. Varpa þannig hugsanlegu ljósi á hvort uppeldisaðstæður komandi mjólkurkúa séu viðunandi með tilliti til gildandi reglugerða og hvort finna megi breytileika í slíkum aðbúnaði milli búsgerða, s.s. stærð búa, fjósgerða o.fl. Ný aðbúnaðarreglugerð fyrir nautgripi hefur nýlega tekið gildi og aðbúnaður húsdýra hefur fengið þónokkra umfjöllun síðustu misseri. Úttekt var framkvæmd á 33 kúabúum haustið og veturinn 2015. Fjósunum var skipt í 4 flokka, básafjós með mjaltakerfi (a), básafjós með mjaltabás (b), legubásafjós með mjaltabás (c) og legubásafjós með mjaltaþjón (d). Úttektinni má skipta í tvennt, annars vegar aðbúnaðarúttekt á uppeldisfjósi og hins vegar bændaspurningar og viðhorf þeirra. Aðbúnaðarþættir voru skoðaðir og úttekt framkvæmd á loftgæðum í gripahúsum, gólfgerðum stía, legusvæðum, fóðrunaraðstöðu, brynningu, hreinleika gripa og umhverfis og útivist. Í bændaspurningunum fólst viðhorfsmat, þar sem þeir voru beðnir um að gefa ákveðnum þáttum í aðbúnaðnum einkunn eftir mikilvægi eða hversu ánægðir eða óánægðir þeir voru með tiltekið atriði. Bændaspurningarnar voru einnig til að afla almennra upplýsinga um staðhætti og verklag við hirðingu gripa á búunum. Breytileiki aðbúnaðarþátta var mismikill, bæði milli fjósgerða og innan einstakra atriða. Engin af fjósgerðunum fjórum stendur annarri framar í aðbúnaðarþáttum. Nema þá að legubásar eru frekar til staðar fyrir kvígur í uppeldisfjósum fjósgerða c og d. Heldur meira átpláss er pr. grip í uppeldisfjósum a og b sem dæmi. Hvað varðar m2/grip í stíum með og án legusvæða þá gáfu niðurstöður ekki marktækan mun á plássi pr. grip innan aldursflokka 0-6 mánaða (p=0,2229) og 6-18 mánaða (p=0,3360) milli fjósgerða. Marktækur munur fannst á m2/grip milli fjósgerða fyrir gripi eldri en 18 mánaða (p=0,0001). Mest pláss hafa gripir 18 mánaða og eldri í uppeldisfjósum fjósgerðar d en minnst í uppeldisfjósum fjósgerðar b. Meginniðurstöðurnar voru þær að kvígur eru oftast haldnar í steinrimlastíu með brynningarskálum eða brynningarnipplum, með eða án legusvæðis (oftast án), sem gæti verið hálmsvæði, legubásar eða gúmmímottur. Átgrindur við fóðurgang eru oftast skágrindur sem allir gripir í stíu geta staðið við í einu. Engin regla virðist vera á hreinleika stía milli fjósgerða, allir möguleikar þekkjast innan hverrar fjósgerðar."],"dc:identifier.uri":["http://hdl.handle.net/1946/25084"],"dc:language.iso":["is"],"dc:subject":["Nautgripir","Aðbúnaður dýra","Mjólkurframleiðsla","Kvígur"],"dc:title":["Aðbúnaður kvígna á íslenskum kúabúum"],"dc:type":["Thesis"]},"updated_at":"2026-07-27T18:40:16Z"}