Skyldur stjórnenda í fjármálafyrirtækjum

Fjármálafyrirtæki og ekki síst störf stjórnenda þeirra hafa verið mikið í umræðunni frá fjármálahruninu árið 2008. Höfundi þótti því ástæða til að skoða hverjar skyldur stjórnenda eru í fjármálafyrirtækjum. Að ýmsu þarf að huga þegar skyldur stjórnenda eru skoðaðar. Fjármálafyrirtæki eru rekin sem hlutafélög. Regluverk í kringum fjármálafyrirtæki er þó mun víðtækara en í kringum venjuleg hlutafélög. Því þarf að líta til þess hver sérstaða fjármálafyrirtækja er samanborið við önnur hlutafélög en rekstur þeirra hefur mikið vægi í efnahagslífi hverrar þjóðar. Þá þarf að líta til þess hverjir teljast til stjórnenda fjármálafyrirtækja og átta sig á þeim hæfiskröfum sem til þeirra eru gerðar. Til æðstu stjórnenda fjármálafyrirtækja hljóta að teljast stjórnarmenn, framkvæmdastjórar og aðrir lykilstarfsmenn. Skyldurnar sem á þeim hvíla eru margvíslegar hvort sem þær eru festar í lög, felast í meginreglum, leiðbeiningum eða hugmyndinni um góða stjórnarhætti. Til að stjórnendur séu í stakk búnir til að standa undir þeim skyldum sem á þeim hvíla í jafn flóknum og mikilvægum rekstri og um ræðir er eðlilegt að gera miklar hæfiskröfur. Stjórnendur þurfa einnig að átta sig á gagnvart hverjum þeir bera skyldur og vita hverra hagsmuni skuli hafða að leiðarljósi við rekstur fyrirtækisins. Mikilvægt er að skoða hið umfangsmikla eftirlit sem haft er með fjármálafyrirtækjum, bæði innan veggja fjármálafyrirtækisins sem og ytra eftirlit endurskoðenda og stjórnvalda. Þá verður ekki fjallað um skyldur nema fjalla einnig um ábyrgð en þar kemur til skoðunar skaðabóta- og refsiábyrgð stjórnenda. Í kjölfar fjármálahrunsins á haustdögum 2008 var regluverk í kringum fjármálastarfsemi tekið til gagngerrar endurskoðunar. Telja verður að þær breytingar hafi verið af hinu góða þó lítil reynsla sé komin á þær enn sem komið er. Hins vegar er það mat höfundar að varlega þurfi að fara í nýrri lagasetningu sem getur hæglega haft neikvæð áhrif á fjármálamarkaðinn. Þá má gæta sín á að ganga ekki lengra hérlendis í reglusetningu en gengur og gerist í nágrannalöndunum, slíkt getur skaðað samkeppnisstöðu fjármálafyrirtækja. Hins vegar mætti endurskoða aðgengi stjórnenda að þeim reglum sem þeim ber að fylgja. Í dag eru þær á víð og dreif í hinum ýmsu lögum, reglum og leiðbeiningum. Þá eru skyldur lykilstarfsmanna lítið sem ekkert skilgreindar í löggjöfinni. Það er grundvöllur öruggs rekstrar að stjórnendur séu meðvitaðir um skyldur sínar og viðhafi ávallt góða stjórnarhætti í störfum sínum. Eftirlit þarf að vera skilvirkt og sakarmat hæfilega strangt þegar kemur að refsiákvæðum. Það er til þess fallið að rekstur gangi vel og hæfir aðilar fáist í störf æðstu stjórnenda.

Author dc:creator

• Anna Kristín Kristjánsdóttir 1982-

Contributors dc:contributor

• Háskólinn í Reykjavík

• Lögfræði
• Fjármunaréttur
• Stjórnendur
• Meistaraprófsritgerðir

Language dc:language.iso

is

Handle dc:identifier.uri

http://hdl.handle.net/1946/12355

OAI identifier oai:identifier

oai:skemman.is:1946/12355