Powszechny dochód podstawowy. Studium z filozofii społecznej

Praca przedstawia światową debatę akademicką wokół koncepcji dochodu podstawowego, krytycznie rekonstruując najważniejsze stanowiska oraz wnosząc własny wkład. Dowodzi, że idea dochodu podstawowego może być z powodzeniem uzasadniona na gruncie różnych nurtów w filozofii społecznej (libertarianizmu, republikanizmu i egalitaryzmu). Realizuje ona rzeczywistą wolność (w rozumieniu Van Parijsa) oraz republikańską wolność od dominacji. Dochód podstawowy odpowiada na najważniejsze problemy generowane przez neoliberalny kapitalizm, potencjalnie zmniejszając nierówności ekonomiczne, zapewniając podstawowe bezpieczeństwo w sytuacji niepewności, a także przeciwstawiając się paternalizmowi nowych form polityki społecznej. Tym samym rozwiązanie to wpasowuje się w potrzeby i postulaty nowej klasy społecznej – prekariatu (w rozumieniu Standinga). W pracy przedstawione zostają prawdopodobne skutki gospodarcze wprowadzenia dochodu podstawowego zgodne z założeniami różnych szkół ekonomicznych (ekonomii neoklasycznej, post-wzrostu, postkaleckistowskiej i teorii kapitalizmu kognitywnego), a także rozważone, związane z tym, główne problemy polityczne oraz tkwiący w tej koncepcji potencjał wykroczenia poza system kapitalistyczny. Opisana została również debata publiczna w różnych krajach, w tym w Hiszpanii gdzie autor przeprowadził szereg wywiadów (z ekspertami i aktywistami) oraz analizę dyskursu. In this work, world academic debate on basic income is presented, including critical reconstruction of different positions and some original contribution. It is argued, that the idea of basic income can be successfully justified on the basis of different approaches in social philosophy (libertarianism, republicanism, and egalitarianism). Basic income realizes real freedom (in the sense of Van Parijs) and republican freedom from domination. Basic income is a response to most important problems generated by neoliberal capitalism, potentially reducing economic inequalities, providing basic security in the insecure world, and opposing the paternalism of new forms of social policy. Thereby basic income fits the needs and demands of the new social class, that is the precariat (in the sense of Standing). In this thesis, plausible economic effects of the implementation of basic income according to different economic schools (neoclassical economics, economics of degrowth, postkaleckian economics, theory of cognitive capitalism) are also presented. Moreover, main political problems regarding this implementation and the potential to go beyond the capitalist system inhered in the idea of basic income are considered. The public debate in different countries are described, including Spain, where the author realised several interviews (with experts an activists) and did a discourse analysis.

Author

• Szlinder, Maciej

• dochód podstawowy
• basic income
• nierówności
• inequalities
• wolność
• freedom
• kapitalizm
• capitalism
• praca
• work

Identifier

hdl:10593/19812

OAI identifier oai:identifier

oai:repozytorium.amu.edu.pl:10593/19812